Τετάρτη 19 Νοεμβρίου 2025

Ο νεομάρτυρας ιεραπόστολος π. Δανιήλ Συσόεφ και η σημασία του μαρτυρίου του



Στις 19 Νοεμβρίου 2009 δολοφονήθηκε ο ιεραπόστολος π. Δανιήλ Συσόεφ εντός ιερού ναού στη Μόσχα.

Μετά από χρόνια, η ιστορία του ίσως μοιάζει με παραμύθι. Ένα παλικάρι γεμάτο αγάπη, που δε φοβόταν να μιλάει στους άλλους για το Χριστό, αν και είχε δεχτεί πολλές απειλές και η δολοφονία του ήταν αναμενόμενη. Όμως προχωρούσε μπροστά, μεταδίδοντας σε Ρώσους νεοπαγανιστές, μουσουλμάνους, εθνικιστές, προτεστάντες και άλλες ομάδες την αλήθεια της Ορθοδοξίας, αφού πίστευε πως «αν δεν κηρύξουμε σ’ αυτούς το λόγο της σωτηρίας, θα είμαστε άσπλαχνοι». Αυτό το παλικάρι ήταν ένας ορθόδοξος ιερέας – και, από τις 19 Νοεμβρίου 2009, ένας νεομάρτυρας.

Είναι σίγουρο πως κάποιοι θα τον θεωρήσουν φανατικό και δε θα καταλάβουν την αγωνία του για το συνάνθρωπο, που προερχόταν από την ειλικρινή αγάπη, η οποία «ου ζητεί τα εαυτής» (=δεν επιδιώκει το συμφέρον της –αλλά, εννοείται, το συμφέρον του συνανθρώπου).

Σήμερα είναι της μόδας η ιδέα ότι όλες οι θρησκείες είναι εξίσου καλές, εξίσου «αληθινές» ή εξίσου απατηλές, ανάλογα με τις φιλοσοφικές και ιδεολογικές πεποιθήσεις του καθενός. Οι χριστιανοί κατηγορούμαστε ότι φοράμε παρωπίδες, αλλά δεν είναι έτσι, γιατί οι αληθινοί χριστιανοί υπηρετούν με αγάπη το συνάνθρωπο και σέβονται την ελευθερία του, ακόμη κι όταν ασκούν ιεραποστολή, γι’ αυτό και η ορθόδοξη ιεραποστολή δεν ασκείται (δεν επιτρέπεται να ασκείται) ποτέ με τη βία ή με την απάτη. Ευχόμαστε η θυσία του π. Δανιήλ να βοηθήσει κάποιους να δουν τα πράγματα πιο ανοιχτόμυαλα.

Όπως τις δεκαετίες του 1970 και 80 προκάλεσε τεράστια εντύπωση στον ορθόδοξο κόσμο ο π. Σεραφείμ Ρόουζ στις ΗΠΑ, ο οποίος συγκλόνισε με τη ζωή του, τις πνευματικές του αναζητήσεις και τον πρόωρο θάνατό του († 2 Σεπτ. 1982), έτσι και σήμερα προκαλεί ανάλογη εντύπωση η ζωή και ο πρόωρος θάνατος του π. Δανιήλ Συσόεφ. Ό,τι ήταν τότε ο π. Σεραφείμ από την Αμερική, είναι τώρα, τηρουμένων των αναλογιών, ο π. Δανιήλ από τη Ρωσία.

Η εποχή μας δεν είναι πνευματικά ξηρή. Και σήμερα ακόμη, σ’ αυτό τον κόσμο που μοιάζει περισσότερο με καζάνι που κοχλάζει (και πότε δεν ήταν έτσι βέβαια; αλλά σήμερα υποτίθεται ότι είμαστε προοδευμένοι και ότι έχουμε ξεφύγει από την αγριότητα και τον πρωτογονισμό), και σήμερα λοιπόν ακόμη αναδεικνύονται ορθόδοξοι χριστιανοί άγιοι. Αυτοί οι άγιοι είναι και μοναχοί (όπως οι μεγάλοι γέροντες της εποχής μας) και κοσμικοί, και ιερείς και λαϊκοί.

Επίσης έχουμε αρκετούς σημαντικούς ιεραποστόλους, σε πάρα πολλές χώρες, ιδίως του τρίτου κόσμου, οι οποίοι μεταδίδουν με αυταπάρνηση το μήνυμα του Ευαγγελίου σε χιλιάδες ανθρώπους, υπό συνθήκες τρομερά αντίξοες και επικίνδυνες, αλλά και αγωνίζονται για τη βελτίωση της δύσκολης ζωής των λαών του τρίτου κόσμου. Πολλοί από αυτούς τους ιεραποστόλους – ίσως οι περισσότεροι – είναι Έλληνες, αλλά υπάρχουν και ντόπιοι, όπως ο π. Ανδρέας Ζιρόν στη Γουατεμάλα († 16 Φεβρουαρίου 2014), ο π. Αθανάσιος Μανάλου στην Ινδονησία († Χριστούγεννα 2013), ο π. Ιωάννης Τανβήρ στο Πακιστάν, πλήθος Αφρικανών ιερέων στην Αφρική, ο π. Πήτερ Γκίλκουιστ κ.ά. στις ΗΠΑ κ.π.ά.

Κάποιοι μάλιστα πρωτοπόροι ιεραπόστολοι του καιρού μας μάλλον είναι και άγιοι ιεραπόστολοι.

Υπάρχουν επίσης στις πόλεις και τα χωριά μας πολλοί καλοί κληρικοί, οι οποίοι αγωνίζονται και για να ταΐσουν τους πεινασμένους και να ανακουφίσουν τους πονεμένους, αλλά και για να διδάξουν και να καθοδηγήσουν τους πνευματικά πεινασμένους και πονεμένους, βοηθώντας τους να πλησιάσουν τον ουράνιο άρτο, το Γιατρό των ψυχών, τον Ιησού Χριστό.

Τέλος, σήμερα, ευτυχώς ή δυστυχώς, έχουμε και πολλούς μάρτυρες. Οι περισσότεροι είναι χριστιανοί που ζούσαν στις περιοχές, όπου μαίνεται ο πόλεμος με τους τζιχαντιστές, και πεθαίνουν για τη χριστιανική τους πίστη επειδή επιτίθενται εκεί οι βάρβαροι και φανατικοί πολεμιστές του Ισλάμ. Πολλοί πεθαίνουν επίσης επειδή μεταστράφηκαν από το Ισλάμ (τη θρησκεία των μουσουλμάνων) στο χριστιανισμό. Δεν είναι μόνον ορθόδοξοι, αλλά και κόπτες και προτεστάντες. Αλλά και ορθόδοξοι.

Η περίπτωση του π. Δανιήλ Συσόεφ έχει την ιδιαιτερότητα ότι συνδυάζει όλα αυτά τα στοιχεία. Είναι και μεγάλος ιεραπόστολος και εξαίρετος κληρικός (έγγαμος και πατέρας τριών κοριτσιών) και μάρτυρας και, κατά πολλούς, ένας σύγχρονος άγιος. Και το ότι ήταν άνθρωπος που έζησε και έδρασε σε μια σύγχρονη μεγαλούπολη, τον κάνει πιο «δικό μας», πιο όμοιο με εμάς, και η περίπτωσή του μας αφορά (και μας ταρακουνά, πρέπει να μας ταρακουνήσει) μάλλον περισσότερο από τις περιπτώσεις των αδελφών μας ιεραποστόλων που ξενιτεύτηκαν και έδρασαν ή δρουν σε μακρινές και τριτοκοσμικές χώρες.

Ο π. Δανιήλ γεννήθηκε το 1974. Ο πατέρας του ήταν ιερέας και δάσκαλος και η μητέρα του δασκάλα. Τον μεγάλωσαν με αγάπη και πίστη στο Χριστό. Από μικρός ήταν κοντά στην Εκκλησία. Εργάστηκε μάλιστα εθελοντικά, σε εφηβική ηλικία, για την ανακατασκευή του ιστορικού μοναστηριού της Όπτινα, ενός από τα σημαντικότερα πνευματικά κέντρα της Ορθοδοξίας, όχι μόνο στη Ρωσία, αλλά σε όλο τον κόσμο. Συνεπώς, είχε κάποια επαφή με τη μεγάλη πνευματική παράδοση των Ρώσων αγίων και γερόντων.

Αν ποτέ έχασε την πίστη του ή τι αμφιβολίες μπορεί να τον συντάραξαν όταν ήταν έφηβος π.χ., δεν το ξέρουμε. Πάντως απ’ όποιες αναζητήσεις κι αν πέρασε ή δεν πέρασε, ως ενήλικας ήταν γεμάτος αγάπη για το Χριστό και τους συνανθρώπους του, για όλο τον κόσμο.

Μεγαλώνοντας σπούδασε στο Θεολογικό Σεμινάριο της Μόσχας και κατόπιν στη Θεολογική Σχολή, από την οποία αποφοίτησε το 2001.

Παντρεύτηκε σε ηλικία 21 ετών την Ιουλία Μιχαΐλοβνα Μπρίκινα, με την οποία απέκτησε τρεις κόρες, την Ιουστίνα, τη Δωροθέα και την Αγγελίνα. Η Δωροθέα, η δεύτερη, ήταν 8 χρονών όταν σκοτώθηκε ο πατέρας της. Σήμερα οι κόρες του είναι 21 και 15 ετών, ενώ η μικρότερη δεν ξέρω τι ηλικία έχει.

Το 1996, σε ηλικία 22 ετών και ενώ είχε χειροτονηθεί διάκονος, η Εκκλησία της Ρωσίας ανέθεσε στον π. Δανιήλ να συζητά με ανθρώπους μπλεγμένους σε αιρετικές ομάδες και παραθρησκευτικές σέχτες. Γράφει ο βιογράφος του Χαράλαμπος Άνδραλης: «Η ιεραποστολική φλόγα έκαιγε ακατάπαυστα στην καρδιά του π. Δανιήλ. Στεναχωριόταν πολύ, όταν έβλεπε ανθρώπους που δεν πίστευαν στο Θεό και ζούσαν μέσα σ’ ένα ψέμα. Τους θεωρούσε κι αυτούς παιδιά του Θεού και έκανε πολλές προσπάθειες για να τους μεταπείσει και να τους φέρει στην αληθινή πίστη».

Όταν αργότερα έγινε ιερέας και καθώς περνούσαν τα χρόνια, η ιεραποστολική του δράση έγινε πιο έντονη. Άρχισε να συζητάει με όλους. Να τονίζει ότι η Ορθοδοξία είναι ο δρόμος της σωτηρίας και να προσεγγίζει προτεστάντες, μάρτυρες του Ιεχωβά, ειδωλολάτρες (από εκείνους που αναβίωναν τη λατρεία των αρχαίων ρωσικών θεών), ακραίους εθνικιστές, νεοναζί, ακραίους αθεϊστές σταλινικής νοοτροπίας, και τελικά μουσουλμάνους, αν και αρχικά το Ισλάμ ήταν η θρησκεία που τον ενδιέφερε λιγότερο απ’ όλες – όμως τελικά ασχολήθηκε με αυτήν και έδωσε τη ζωή του για να μεταφέρει στους πιστούς του Ισλάμ την αλήθεια του Χριστού.

Έγραψε πολλά άρθρα και μερικά βιβλία, παρουσιάστηκε σε τηλεοπτικές εκπομπές, έκανε ομιλίες, δημιούργησε ιστολόγιο στο Διαδίκτυο και κανάλι με βίντεο στο YouTube, αλλά συμμετείχε και σε ανοιχτές συζητήσεις με ανθρώπους εκτός Εκκλησίας, όπως ειδωλολάτρες, μουσουλμάνους και προτεστάντες. Στους προτεστάντες πήγαινε και μόνος του, αλλά στις δημόσιες συζητήσεις, πολλές φορές (αν όχι πάντα) πήγαινε προσκαλεσμένος, δεν προκαλούσε ο ίδιος στη συζήτηση. Θεωρούσε όμως ότι έπρεπε να πάει παντού, ακόμη και με κίνδυνο της ζωής του. Σε μία από τις συζητήσεις του με μουσουλμάνους, ένας από τους διοργανωτές της συζήτησης έγινε ορθόδοξος χριστιανός. Πεποίθησή του, αλλά και αιτία της ιεραποστολικής του αγωνίας ήταν: «Μόνο στον Ορθόδοξο Χριστιανισμό ο άνθρωπος πλησιάζει τόσο πολύ τη Θεϊκή ζωή, που βλέπει τη μυστηριώδη φλόγα της τριαδικής αγάπης».

Κάποια στιγμή πήγε στην επαρχία του Κιργιστάν και κήρυξε σε συνάξεις προτεσταντών με μεγάλη επιτυχία, αφού ακόμη και μερικοί πάστορες έγιναν ορθόδοξοι. Τόση ήταν η επιτυχία του, που η ηγεσία των τοπικών αιρέσεων απαγόρευσε τις συνάξεις όσον καιρό θα βρισκόταν εκεί ο π. Δανιήλ.

Η δράση του αυτή είχε ως αποτέλεσμα να προσέλθουν στην Ορθοδοξία περίπου 80 μουσουλμάνοι και 500 προτεστάντες, καθώς και άνθρωποι που είχαν εμπλακεί με τον αποκρυφισμό, τη μαγεία, την ειδωλολατρία κ.τ.λ. Εκτός αυτού, βοηθούσε ανθρώπους όχι μόνο στην περιοχή του, αλλά συγκεντρώνοντας και στέλνοντας οικονομική βοήθεια και σε όλο τον κόσμο: στην Ινδονησία, στη Ζιμπάμπουε κ.λ.π., ενώ είχε ταξιδέψει στα Σκόπια για να μιλήσει με σχισματικούς εθνικιστές χριστιανούς, είχε φιλοξενήσει στη Ρωσία ορθόδοξους από την Ταϊλάνδη, την Κίνα και την Ινδία και έψαχνε ευκαιρία να μιλήσει με ρωμαιοκαθολικούς από τη Δυτική Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική.

Επειδή ήταν κατά το ήμισυ Τάταρος (φυλή στη Ρωσία, κατά βάσιν μουσουλμανική, η οποία στο παρελθόν είχε κατακτήσει τη Ρωσία όπως εμάς εδώ οι Τούρκοι), ο π. Δανιήλ είχε ασχοληθεί ιδιαίτερα με τους Τάταρους και πολλούς είχε φέρει στην Ορθοδοξία. Πίστευε και δίδασκε ότι η Ορθοδοξία είναι μια πίστη για όλους τους ανθρώπους, μια πίστη που ενώνει όλους τους ανθρώπους και ότι αν δεν τη μεταδώσουμε, με αγάπη και τιμιότητα, σε όλους τους ανθρώπους, είμαστε απάνθρωποι.

Σε κάποια συνέντευξη, τονίζει ότι, αν πεις σε ένα νέο να πιστέψει (αληθινά βέβαια) στο Χριστό, ουσιαστικά του λες να πάει κόντρα στην κοινωνία και μάλλον και στην ίδια την παρέα του. Και λέει:

«Είναι δύσκολο για έναν νέο να πάει κόντρα στην παρέα του, να γίνει το μαύρο πρόβατο. Το ουσιώδες είναι να έχει θάρρος. Όταν ήμουν εγώ νέος θεωρούσαμε ότι σου ανεβάζει το πρεστίζ το να είσαι διαφορετικός από τους άλλους. Πιστεύω ότι πρέπει να επιστρέψουμε σ’ αυτήν την παράδοση. Το μαύρο πρόβατο είναι ένα ευγενές ζώο, από καλή ράτσα. Ένας αληθινός χριστιανός πρέπει να το θυμάται αυτό. Αν δεν έχει τη δύναμη, να ζητάει τη βοήθεια του Θεού. Ένας νεαρός ιεραπόστολος θα πρέπει να ετοιμαστεί: τα λόγια του θα προκαλέσουν σκάνδαλο και αγανάκτηση. Αλλά δεν πρέπει να φοβάται. Η αποστολή μας έγκειται στο να λέμε πράγματα δυσάρεστα».

Στην ίδια συνέντευξη έφερε ως παράδειγμα μια κοπέλα, που μεταστράφηκε από το Ισλάμ στον αποκρυφισμό και τελικά στην Ορθοδοξία. Οι μουσουλμάνοι γονείς της την πολέμησαν εξουθενωτικά, την καταράστηκαν, της πέταξαν τις εικόνες (πάντως δεν τη σκότωσαν, ενώ έχουμε και παρόμοιες περιπτώσεις αλλού), κι όμως αυτή έμεινε σταθερή και τελικά έγινε και βοηθός και συνεργάτης του π. Δανιήλ στην εκκλησία. Εδώ αντίσταση στο κατεστημένο θεωρείται το να μην πηγαίνουμε στην Εκκλησία. Όμως στην πραγματικότητα αντίσταση είναι να πηγαίνουμε στην Εκκλησία και να ζούμε χριστιανικά, με αγάπη και συγχώρεση για όλο τον κόσμο (και για τους ξένους και τους μετανάστες, και για τους βιαστές και τους παιδεραστές – όχι βέβαια να αγαπάμε τις εγκληματικές πράξεις, αλλά τους ανθρώπους που έχουν πέσει θύματα του σατανά και κατέληξαν εγκληματίες). Αυτό ήταν και είναι πάντα ενάντιο στην κοινωνία, ακόμη και στους υποτιθέμενους πιστούς χριστιανούς.

Και λέει ο π. Δανιήλ:

«Εμείς οι χριστιανοί είμαστε τρομοκράτες, είμαστε μέλη μιας επαναστατικής ομάδας, που μάχεται τον άρχοντα του αιώνος τούτου, τον διάβολο. Οι εκκλησίες είναι οι ενδιάμεσοι σταθμοί. Εκεί δεχόμαστε πληροφορίες από την κυβέρνηση μας [σ.σ.: δηλαδή το Χριστό]: κωδικούς (Καινή Διαθήκη), ενισχύσεις (Θ. Ευχαριστία) και στήριξη από την κοινότητα. Κατέχουμε πολλές τεχνικές για να κάνουμε τρομοκρατικές επιθέσεις ενάντια στον άρχοντα του αιώνα τούτου».

«Συχνά αυτοί που δεν συμμετέχουν στις ακολουθίες της εκκλησίας βαριούνται εύκολα. Αυτοί που νομίζουν ότι κοιμώμενοι την Κυριακή αναπληρώνουν τον ύπνο που έχασαν την υπόλοιπη εβδομάδα και δεν πηγαίνουν στη Θεία Λειτουργία, σύντομα θα καταλάβουν ότι ο κυριακάτικος ύπνος δεν προκαλεί ευχαρίστηση. Μπορείς να φας και να αισθάνεσαι πεινασμένος ή να κοιμηθείς 25 ώρες και να νυστάζεις. ΑΝ Ο ΘΕΟΣ ΔΕΝ ΣΟΥ ΔΩΣΕΙ ΔΥΝΑΜΗ, ΔΕΝ ΘΑ ΤΗΝ ΒΡΕΙΣ ΠΟΥΘΕΝΑ ΑΛΛΟΥ. Αν είσαι ερωτευμένος με κάποιον, θέλεις να τον βλέπεις συνέχεια, να επικοινωνείς μαζί του. Δεν πρέπει να σε καταναγκάσει κανένας να πας στη συνάντηση, έτσι δεν είναι; Ο χριστιανισμός ανυψώνεται πάνω σ’ αυτήν την αγάπη μεταξύ Θεού και ανθρώπου».

«Οι χριστιανοί είναι πλάσματα άλλης φύσεως. Υπάρχει ο Homo Sapiens και o Homo Christian».

Με τον καιρό, δημιουργήθηκε η Κοινότητα Ορθόδοξων Τατάρων και ο Οργανισμός Πληροφόρησης του Αγίου Αχμέτ.

Το 2006 ο π. Δανιήλ οικοδόμησε έναν ξύλινο ναό προς τιμήν του αγίου αποστόλου Θωμά, του αποστόλου που, από τη μεγάλη λαχτάρα του να βεβαιωθεί για την αλήθεια της ανάστασης του Χριστού, ζήτησε να βάλει τα χέρια του στις πληγές Του και ο Χριστός ανταποκρίθηκε. Μέσα σ’ αυτή την εκκλησία ο π. Δανιήλ δολοφονήθηκε στις 19 Νοεμβρίου 2009. Είχε απειληθεί 14 φορές, ενώ είχε προληφθεί από την αστυνομία (εν αγνοία του) μια απόπειρα δολοφονίας του. Του είχε ανακοινωθεί ότι το Ισλάμ τον καταδικάζει σε θάνατο. Μετά το μαρτύριό του, όπως γράφτηκε, υπήρξαν αρκετές περιπτώσεις μουσουλμάνων που βρήκαν το θάρρος να βαφτιστούν ορθόδοξοι χριστιανοί, επηρεασμένοι από το έργο και τη ζωή του.

Λέει ο φίλος του και στενός συνεργάτης του π. Γιούρι Μαξίμωφ:

«Γνωρίζω πολλούς καλούς ιερείς στη Ρωσία, αλλά ποτέ δεν συνάντησα έναν άνθρωπο που ν' αγαπά τόσο πολύ και με τόση αφοσίωση το Θεό όπως ο π. Δανιήλ».

«Ποτέ του δεν επέβαλε τη γνώμη του δικτατορικά και πάντα άκουγε την αντίθετη γνώμη… Εάν καταλάβαινε ότι έχει κάνει λάθος, υποχωρούσε. Ήταν ένας άνθρωπος τίμιος και ήξερες από πριν ότι, εάν του ζητήσεις μια βοήθεια, θα σου τη δώσει. Για μένα ήταν ένας ιερέας-παράδειγμα».

«Λάμβανε από μουσουλμάνους απειλητικά τηλέφωνα και γράμματα. Ενάμιση χρόνο πριν τη δολοφονία του η μουσουλμάνα δημοσιογράφος H. Homidulina ζήτησε εισαγγελική δίωξη εναντίον του για υποκίνηση θρησκευτικού μίσους πράγμα που η εισαγγελία απέρριψε. Από τότε όμως άρχισε μια πραγματική καμπάνια δυσφήμησης του π. Δανιήλ, πράγμα που οι ορθόδοξοι δε γνωρίζουν αφού δεν είναι εξοικειωμένοι με τα μουσουλμανικά μέσα μαζικής ενημέρωσης».

«Έγραψε μια σειρά βιβλίων όπως: “Ένας περίπατος στην Ορθόδοξη Εκκλησία με ένα προτεστάντη”, όπου με βάση τη Βίβλο εξηγεί τη δομή της ορθόδοξης λατρείας. Το βιβλίο του ”Γάμος με έναν μουσουλμάνο” αναφέρεται στα σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει μια χριστιανή που παντρεύτηκε έναν μουσουλμάνο. Ο π. Δανιήλ έλαβε πλήθος επιστολών όχι μόνο από κοπέλες που σκέφτονταν να παντρευτούν μουσουλμάνο και ζητούσαν συμβολή, αλλά και από Ρωσίδες που είχαν απαρνηθεί το Χριστό για να παντρευτούν μουσουλμάνο και τώρα αντιμετώπιζαν σοβαρά προβλήματα. Πολλές από αυτές τις γυναίκες με τη βοήθειά του επέστρεψαν στην Ορθοδοξία».

Σημείωση δική μου: Τι λέει ο π. Δανιήλ σ’ αυτό το βιβλίο δεν ξέρω, αλλά στο Διαδίκτυο δημοσιεύσαμε ένα εκτενές άρθρο που λέγεται «Γάμος χριστιανής με μουσουλμάνο» και εκεί εκφράζουμε την αγάπη μας σε χριστιανούς και μουσουλμάνους και εξηγούμε γιατί είναι σωστό ένας τέτοιος γάμος να σημαίνει προσπάθεια να έρθει ο μουσουλμάνος σύζυγος στην Ορθοδοξία (αν θέλει φυσικά) και όχι, όχι, να γίνει μουσουλμάνα η χριστιανή, για να παντρευτεί «τον αγαπημένο της». Αν τον αγαπά όντως, και αν είναι χριστιανή όντως, ας του μιλήσει για το Χριστό, την αληθινή ζωή.

Λέει ο π. Γιούρι Μαξίμωφ: «Η τελευταία μέρα της επίγειας ζωής του ξεκίνησε με τη Θεία Λειτουργία. Την ίδια μέρα βάπτισε ένα παιδί και έφερε στην αγκαλιά της εκκλησίας έναν νέο τον οποίο γλύτωσε από τον αποκρυφισμό. Λίγες ώρες πιο αργά άρχισε – ως συνήθως – τις ομιλίες του με βάση την Αγ. Γραφή και έμεινε έως αργά στον ναό συζητώντας με τους ενορίτες διάφορα προβλήματα. Όταν πια έμεινε μόνος, πήγε στο Άγιο Βήμα να προσευχηθεί. Εκείνη τη στιγμή μπήκε στο ναό ο δολοφόνος ο οποίος άρχισε να πυροβολεί και να φωνάζει: “Πού είναι ο Sisoev;”. Ο π. Δανιήλ βγήκε από το Άγιο Βήμα με θάρρος και κατευθύνθηκε προς το δολοφόνο λαμβάνοντας έτσι μαρτυρικό θάνατο.

…Πρέπει ν΄ αναγνωρίσω ότι πέρασε από το μυαλό μου η σκέψη πως πρέπει να φοβήθηκε στις τελευταίες του στιγμές, γι' αυτό ρώτησα τον μοναδικό αυτόπτη μάρτυρα του φόνου [σ.σ.: τον ψάλτη του ναού Βλαντιμίρ Στρελμπίτσκυ, που πυροβολήθηκε κι εκείνος, τραυματίστηκε αλλά έζησε]: τι έκανε ο π. Δανιήλ όταν βγήκε από το Άγιο Βήμα, όταν είδε τον μασκοφόρο με το πιστόλι στο χέρι; Μου απάντησε: “Πήγε κατευθείαν επάνω του”».

Λόγια της πρεσβυτέρας Ιουλίας, της συζύγου του π. Δανιήλ, μετά τη δολοφονία του (μεταξύ άλλων):

«Αγαπητοί αδελφοί και αδελφές, σας ευχαριστώ για την υποστήριξη και τις προσευχές σας. Αυτός είναι ο πόνος που δεν μπορεί να εκφραστεί με λόγια. Αυτός είναι ο πόνος που βιώνουν εκείνοι που στάθηκαν στο Σταυρό του Σωτήρα. Αυτή είναι η χαρά που δεν μπορεί να εκφραστεί με λόγια, αυτή είναι η χαρά ποου βιώνουν εκείνοι που ήρθαν στον κενό Τάφο.

Ο π. Δανιήλ είχε προβλέψει ήδη το θάνατό του αρκετά χρόνια προτού συμβεί… Ανέβηκε στο Γολγοθά του στην ίδια εκκλησία που είχε χτίσει, στην εκκλησία στην οποία αφιέρωσε όλο το χρόνο και τη δύναμή του. Τον σκότωσαν, όπως τον προφήτη του παλιού καιρού, μεταξύ του ναού και του ιερού, και βρέθηκε πράγματι αντάξιος της κλήσης ενός μάρτυρα…

Πολύ συχνά μου έλεγε ότι φοβόταν ότι δεν υπήρχε αρκετός χρόνος, χρόνος για να γίνουν όλα. Βιαζόταν. Μερικές φορές, και ανθρώπινα, υπερέβαλλε, έσφαλλε, σκόνταφτε και έκανε λάθη, αλλά δεν έκανε κανένα λάθος για το κύριο ζήτημα, ότι η ζωή του ήταν αφιερωμένη εξ ολοκλήρου σε ΑΥΤΟΝ [στο Χριστό].

… Πολλές φορές είχε πει ότι θα τον σκότωναν. Εγώ τον ρωτούσα ποιος θα φρόντιζε εμένα και τα τρία παιδιά μας, κι αυτός μου απαντούσε ότι μας άφηνε σε ασφαλή χέρια. “Θα σας αφήσω την Παναγία. Αυτή θα σας φροντίσει”.

Αυτά τα λόγια ξεχάστηκαν πολύ γρήγορα. Μας είπε με ποια άμφια να τον θάψουμε. Κι εγώ αστειεύτηκα ότι δεν υπήρχε λόγος να μιλάει γι’ αυτό, γιατί δεν ξέραμε ποιος θα έθαβε ποιον. Είπε ότι εγώ θα τον έθαβα. Μόλις γύρισε η κουβέντα στις κηδείες, δε θυμάμαι λεπτομέρειες, αλλά του είπα ότι δεν είχα πάει ποτέ σε κηδεία ενός ιερέα. Και μου απάντησε ότι δεν πειράζει, επειδή θα ήμουν στη δική του…

Δεν είμαι διαλυμένη. Με υποστηρίζει. Τον αισθάνομαι δίπλα μου. Είχαμε πει ο ένας στον άλλο τόσα τρυφερά λόγια που δεν είχαμε πει ποτέ στη ζωή μας [σ.σ.: εννοεί, το τελευταίο διάστημα]. Μόνο τώρα καταλαβαίνω πόσο αγαπούσαμε ο ένας τον άλλο».

«Οι Άγιοι είναι δύσκολοι άνθρωποι. Διαθέτουν πάντοτε μια εμπνευσμένη ροπή και βρίσκονται πάντοτε μπροστά από τους άλλους όσον αφορά τις ιδέες τους, τα λόγια και τις πράξεις τους. Φαινόταν ότι πάντοτε βιαζόταν. Ωστόσο ήταν εμείς που βρισκόμασταν πίσω του. Ο π. Δανιήλ δεν βιαζόταν ποτέ, ήταν ένας μετρημένος άνθρωπος. Ήταν όμως αυτός που έδινε το βήμα και την ταχύτητα και δεν επέτρεπε σε κανένα να καθυστερεί», γράφει ο φίλος του και ιεραπόστολος π. Ολέγκ Στένυαβ.

Πρέπει να επισημάνουμε ότι ο π. Δανιήλ ήταν ο 25ος ορθόδοξος ιερέας που δολοφονήθηκε στη Ρωσία τα τελευταία περίπου 25 χρόνια. Μετά από αυτόν, υπήρξαν κι άλλοι. Πολλές από αυτές τις δολοφονίες έγιναν από σατανιστές, ενώ άλλες από μέλη συμμοριών (με τις οποίες τα έβαζαν οι άξιοι αυτοί κληρικοί και αποσπούσαν μέλη τους, όπως ο π. Νέστωρ του Ζάρκι, 31 Δεκ. 1993) ή και από τυχαίους μεθυσμένους. Προσωπικά δεν έχω ακούσει άλλη περίπτωση δολοφονίας από μουσουλμάνο. Προφανώς δεν είχαν γίνει επικίνδυνοι, γι’ αυτό. Να αναφέρουμε φυσικά το νεομάρτυρα Ευγένιο Ροντιόνωφ, του 1996, Ρώσο στρατιώτη 19 ετών, που βασανίστηκε επί τρεις μήνες από Τσετσένους μουσουλμάνους για να αρνηθεί το Χριστό, σφάχτηκε σαν αρνί και, όπως φαίνεται, είναι πλέον θαυματουργός και μυροβλύτης.

Επίσης το 2010 δολοφονήθηκε στη Ρωσία ο πεντηκοστιανός πάστορας Άρθουρ Σουλεϊμάνωφ (Artur Suleimanov), πρώην μουσουλμάνος που είχε μεταστραφεί στο χριστιανισμό και ήταν πάστορας (δηλ. ιεροκήρυκας, ό,τι πιο κοντινό έχουν σε ιερέα) σε μια μεγάλη πεντηκοστιανική κοινότητα του Νταγκεστάν.

Στην Ελλάδα δε βλέπουμε παρόμοιες περιπτώσεις. Ίσως υπάρχουν, αλλά δεν γίνονται γνωστές. […]

Για να επιστρέψουμε στον π. Δανιήλ, το Συμβούλιο Μουφτήδων της Ρωσίας καταδίκασε το φόνο του, ενώ Ρώσοι μουσουλμάνοι αξιωματούχοι και ακτιβιστές αποκάλεσαν το φόνο προβοκάτσια (δηλ. ότι δεν τον έκανε αληθινός μουσουλμάνος, αλλά ψεύτικος), που, σε συνδυασμό με φόνους μουσουλμάνων κληρικών στο Βόρειο Καύκασο, είχε στόχο να προκαλέσει διαθρησκειακές συγκρούσεις στη Ρωσία. Πάντως οργανωμένοι εξτρεμιστές μουσουλμάνοι είχαν ανακοινώσει στον π. Δανιήλ ότι ήταν καταδικασμένος σε θάνατο. Δέκα μέρες μετά τη δολοφονία του, ένας ύποπτος σκοτώθηκε από την αστυνομία στη Μαχατσκαλά, στην προσπάθειά τους να τον συλλάβουν, ενώ λίγο μετά ανέλαβε την ευθύνη της δολοφονίας του π. Δανιήλ μια οργάνωση ισλαμιστών από το Βόρειο Καύκασο. Στο Βόρειο Καύκασο είχαν γίνει και οι δολοφονίες μουσουλμάνων κληρικών, ενώ στη Μαχατσκαλά (πρωτεύουσα του Νταγκεστάν) έγινε μετά από 7 μήνες η δολοφονία του πάστορα Άρθουρ Σουλεϊμάνωφ. Πώς συνδέονται όλα αυτά (αν συνδέονται), δεν το γνωρίζω.

Ποιοι σκότωσαν τους μουσουλμάνους κληρικούς; Εθνικιστές, νεοναζί; Εξτρεμιστές δήθεν ορθόδοξοι; Πάντως όχι αληθινοί ορθόδοξοι χριστιανοί. Όμως ο π. Δανιήλ, με βάση το Κοράνιο (δηλ. το κανονικό «ιερό βιβλίο» του Ισλάμ), έπρεπε να πεθάνει, γιατί ήταν εχθρός του Ισλάμ και το Κοράνιο διατάζει την εξόντωση των εχθρών του Ισλάμ, που χαρακτηρίζονται «εχθροί του Θεού»:

«Η τιμωρία εκείνων οι οποίοι πολεμούν τον Αλλάχ και τον Απόστολό Του, και διαβιούν στη γη άσχημα, είναι να εκτελούνται ή να σταυρώνονται ή να κόβονται τα χέρια και τα πόδια αντίπλευρα ή να εξορίζονται απ’ αυτή τη γη. Αυτοί έχουν την ατίμωση στον κόσμο αυτό και τους περιμένει στον άλλο Κόσμο μεγάλος παιδεμός, εκτός απ’ εκείνους που μετάνιωσαν και προτού τους κατακρίνετε, μάθετε ότι ο Αλλάχ είναι Πολυεπιεικής και Φιλεύσπλαχνος» (σούρα 5, στ. 33-34).

Ο π. Δανιήλ ήταν φίλος των μουσουλμάνων, αλλά εχθρός του Ισλάμ. Η θρησκεία του Ισλάμ, όπως νομίζω, μισεί τους μουσουλμάνους, όπως και κάθε ακραία θρησκεία και οργάνωση μισεί τους οπαδούς της. Τους χρησιμοποιεί, αλλά δεν τους αγαπά. Γι’ αυτό τους κρατάει παγιδευμένους στο σκοτάδι, γι’ αυτό και είναι έτοιμη να τους εξοντώσει ανελέητα μόλις ξεφύγουν από το δρόμο που τους έχει ορίσει. Ο π. Δανιήλ ήταν φίλος των μουσουλμάνων, γι’ αυτό αγωνίστηκε να ανασύρει όσο το δυνατόν περισσότερους από το σκοτάδι προς το Φως του Χριστού.

Για τον π. Δανιήλ πρέπει να πούμε ότι υπάρχει πλέον στη Ρωσία ένα ιεραποστολικό κέντρο που φέρει το όνομά του και πλαισιώνεται από φίλους και συνεργάτες του, που τιμούν τη μνήμη του με ιεραποστολική δράση (η ιστοσελίδα τους στο Διαδίκτυο: http://mission-center.com/), ενώ ήδη εντοπίζονται στο Διαδίκτυο πολλές εικόνες του, ρωσικής προέλευσης, που τον απεικονίζουν ως άγιο (μία από αυτές μοιράσαμε, η οποία, όπως μου επισήμανε ο φίλος και εξαίρετος αγιογράφος Αντώνης Λίτινας, έχει και θήκη για λείψανο, αυτό το μικρό κυκλάκι που υπάρχει πάνω). Επίσης υπάρχουν στα ελληνικά τρία απολυτίκια, ένα μεγαλυνάριο και ένα ποίημα Χαιρετισμών γι’ αυτόν.

Το μεγαλυνάριο και το ένα απολυτίκιο τα έγραψε ένας ροκάς, νέος σε ηλικία, στιχουργός ροκ τραγουδιών, που έχει πλησιάσει την Ορθοδοξία και έχει γράψει αρκετά τροπάρια για παλαιούς και σύγχρονους ορθοδόξους αγίους. Δεν ξέρω αν κάποια από αυτά ψάλλονται στην εκκλησία, πάντως είναι πολύ ενδιαφέρουσα για μένα η συνάντηση ενός ροκά (δηλαδή εξ ορισμού αντισυμβατικού και επαναστάτη) με ό,τι πιο πραγματικά αντισυμβατικό και επαναστατικό υπάρχει στον κόσμο, το Χριστό και τους ορθόδοξους αγίους. Ονομάζεται Ιωάννης Τσιλιμιγκάκης.

Το άλλο απολυτίκιο είναι του δικηγόρου και συγγραφέα Χαράλαμπου Άνδραλη, που έγγραψε για τον π. Δανιήλ στο εξαίρετο βιβλίο του «Νεομάρτυρες της Ορθοδοξίας στον 20ό και 21ο αιώνα», εκδόσεις Σταμούλη 2012, ενώ το τρίτο απολυτίκιο και οι Χαιρετισμοί έχουν δημοσιευθεί ανώνυμα στο Διαδίκτυο.

Πολλοί έχουν μιλήσει για τον π. Δανιήλ ως άγιο, όπως η μοναχή Προσδόκη από την ιερά μονή Ορμύλιας στη Χαλκιδική.

Το μήνυμα του μαρτυρίου του π. Δανιήλ είναι πολλαπλό. Ξεκάθαρο, αλλά πολλαπλό.

Αποδεικνύει και επισημαίνει με έμφαση ότι:

Και σήμερα ακόμη, στην εποχή μας, «εποχή μαζικής αποστασίας από το χριστιανισμό» (όπως είχε γράψει ο γέροντας Σωφρόνιος), αξίζει να πεθάνει κάποιος για το Χριστό.

Και σήμερα μπορεί κάποιος να ζήσει τέτοια ζωή, ώστε τελικά να γίνει μάρτυρας του Χριστού – όχι απλά επειδή επιτέθηκαν οι τζιχαντιστές και τον έσφαξαν ή έσφαξαν όλο τον πληθυσμό της περιοχής, αλλά επειδή ο ίδιος έζησε έτσι, ώστε με τη θέλησή του πρόσφερε τον εαυτό του στο μαρτύριο (και στην αγιότητα).

Σημαντικό επίσης είναι ότι ο π. Δανιήλ άσκησε σπουδαίο ιεραποστολικό έργο χωρίς να φύγει από τον τόπο του. Μέσα σε μια μεγαλούπολη του σύγχρονου κόσμου. Εμείς ζούμε εδώ και μπορούμε – καλούμαστε – να γίνουμε ιεραπόστολοι στον τόπο μας, αφού τόσοι και τόσοι άνθρωποι ακριβώς δίπλα μας αγνοούν το Χριστό (και Έλληνες και ξένοι).

Μπορεί λοιπόν κάποιος να γίνει μεγάλος ιεραπόστολος σε μια σύγχρονη μεγαλούπολη, χωρίς να μεταφερθεί στον τρίτο κόσμο, γιατί οι πόλεις μας τείνουν να μετατραπούν σε τριτοκοσμικές κολάσεις και μέσα στα σπλάχνα τους κρύβουν κομμάτια τριτοκοσμικών κοινωνιών. Μπορεί κάποιος να γίνει ιεραπόστολος χωρίς να πάει στη ζούγκλα, γιατί οι πόλεις μας έχουν γίνει ήδη ζούγκλα. Το πεδίο της ιεραποστολικής δράσης λοιπόν μπορεί να είναι στην Αφρική ή τη Λατινική Αμερική ή την Ασία, αλλά μπορεί να είναι και η ζούγκλα της πόλης μας.

Εξάλλου, εδώ έχουμε και τον τουρισμό και είναι υποχρέωσή μας να προσφέρουμε στους χιλιάδες επισκέπτες μας όχι μόνο φαγητό, ήλιο, θάλασσα και αρχαία ιστορία, αλλά και τον πιο πολύτιμο θησαυρό που έχουμε: δυο λόγια για το Χριστό και την Ορθόδοξη Εκκλησία, με τα οποία μπορεί να αλλάξει η ζωή τους και ένας δυστυχισμένος άνθρωπος (ή ένας άνθρωπος που δεν ήξερε ότι είναι δυστυχισμένος, μακριά απ’ το Θεό) να γίνει πολίτης του ουρανού. Γιατί δεν το κάνουμε αυτό, για μένα είναι ακατανόητο.

Ιεραποστολή δεν κάνουμε για να αυξήσουμε τους «δικούς μας», ούτε για να επεκτείνουμε την «κυριαρχία μας» (πολιτισμική, οικονομική κ.λ.π.) σε άλλους. Κάνουμε ΜΟΝΟ για ένα λόγο: για να προσκαλέσουμε τους αδελφούς μας στη σωτηρία, την οποία κι εμείς δεν έχουμε «στο τσεπάκι μας», αλλά αγωνιζόμαστε όλη μας τη ζωή γι' αυτήν (αν αγωνιζόμαστε), προσπαθώντας να μάθουμε ν' αγαπάμε και μόνο ν' αγαπάμε.

Επίσης ο π. Δανιήλ μας δείχνει ότι μπορεί να γίνει ιεραποστολή και μέσα στο Ισλάμ και μας υποδεικνύει και τον τρόπο που μπορεί να συμβεί αποτελεσματικά αυτό. Προϋποθέτει αυτοθυσία βεβαίως, έχουν δίκιο εκείνοι που φοβούνται (κι εγώ φοβάμαι), αλλά μπορεί να γίνει, και ένας σύγχρονος άνθρωπος, κάτοικος μεγαλούπολης, με γυναίκα και παιδιά, το έκανε και έφερε πλούσιους καρπούς. Το ίδιο και ιεραποστολή μεταξύ ακραίων παγανιστικών και εθνικιστικών ομάδων (που δεν είναι χριστιανοί, ό,τι κι αν λένε, γιατί ο εθνικισμός πάει μαζί με τη βία και το ρατσισμό), αλλά και ανάμεσα στους προτεστάντες.

Το ζήτημα της ορθόδοξης ιεραποστολής στο μουσουλμανικό και τον προτεσταντικό κόσμο (ιεραποστολής που δεν κάνουμε) έχει δύο προβληματικές πτυχές, που και στις δύο απαντά η ζωή και το μαρτύριο του π. Δανιήλ. Η μία πτυχή είναι ότι δεν κάνουμε ιεραποστολή στους μουσουλμάνους, επειδή «θα μας σφάξουν».

Αυτό φυσικά δεν είναι απόλυτο και ας έχουμε υπόψιν ότι ο π. Δανιήλ βάφτισε περισσότερους από 80 ανθρώπους πριν «τον σφάξουν». Ο ίδιος όμως θα έλεγε: «Ας μας σφάξουν. Δεν είναι η αποστολή μας αυτή; Σταμάτησε ποτέ να κηρύττει κάποιος από τους αποστόλους του Χριστού, επειδή θα τον έσφαζαν; Όχι, ήταν έτοιμος και με χαρά θα τελείωνε τη ζωή του έτσι και όχι αλλιώς».

Στις μουσουλμανικές χώρες έχουμε ορθόδοξους χριστιανούς, και λαϊκούς, αλλά και ιερείς και αρχιερείς. Εκείνοι ιδίως οι ιερείς και αρχιερείς δεν έχω ακούσει ποτέ να έκαναν ιεραποστολή. Μάλιστα έχουμε και αντίθετα δείγματα, δείγματα όπου πλησιάζουμε τους αλλόθρησκους και τους αιρετικούς σα να είμαστε όλοι μαζί πιστοί του αληθινού Θεού. Αλλά ο π. Δανιήλ δείχνει ότι μάλλον έπρεπε και πρέπει να το δούμε αλλιώς.

Η τραγική ειρωνεία είναι ότι και χωρίς να κάνουμε ιεραποστολή και «να δώσουμε αφορμή», και «αθώοι» που είμαστε, τώρα μας σφάζουν. Καλύτερα δε θα ήταν λοιπόν να είχαμε κάνει το έργο μας, ώστε και να σφαζόμαστε με αιτία και όχι αναίτια, αλλά και να έχουν σωθεί, με τη χάρη του Θεού, μερικοί – ή ίσως και πολλοί – συνάνθρωποί μας;

Η δεύτερη πτυχή του ζητήματος της (απούσας) ιεραποστολής στο μουσουλμανικό και τον προτεσταντικό κόσμο είναι η παράλογη ιδέα ότι «πρέπει να είμαστε φίλοι με τις άλλες θρησκείες και με τους ηγέτες τους» και ότι, αν αγαπάμε και σεβόμαστε το διπλανό μας, που ανήκει σε άλλη θρησκεία ή άλλο χριστιανικό δόγμα, «πρέπει να τον αφήσουμε όπως είναι και να μην προσπαθούμε να τον αλλάξουμε, καλώντας τον να μεταστραφεί στην Ορθοδοξία». Γι’ αυτούς τους λόγους, αν και στο δυτικό κόσμο ευτυχώς δρουν αρκετοί ορθόδοξοι ιεραπόστολοι, όμως βλέπουμε να πρόκειται για μεμονωμένες περιπτώσεις, που δρουν ιδιωτικά από το προσωπικό φιλότιμό τους, και όχι για οργανωμένες ιεραποστολικές προσπάθειες κεντρικά σχεδιασμένες από την Εκκλησία. Εμείς επίσημα, ως Ορθόδοξη Εκκλησία, «δεν κάνουμε ιεραποστολή στους προτεστάντες», ούτε στους ρωμαιοκαθολικούς βεβαίως, αλλά τους θεωρούμε «ήδη χριστιανούς» και τρώμε και πίνουμε μαζί τους και συνεορτάζουμε τις εορτές τους και τις εορτές μας και συζητάμε για τα μεγάλα κοινωνικά προβλήματα, αλλά δεν τους λέμε να γίνουν ορθόδοξοι χριστιανοί, γιατί αυτό προφανώς θα εγείρει συγκρούσεις.

Επίσης, εδώ και μερικά χρόνια βλέπουμε ορθόδοξους αρχιερείς να επισκέπτονται επίσημα πρόσωπα μουσουλμανικού θρησκεύματος και να τους προσφέρουν ως δώρο πολυτελείς εκδόσεις του Κορανίου, αντί για την Αγία Γραφή ή την Καινή Διαθήκη!

Εδώ ταιριάζουν τα λόγια ενός «δυσάρεστου» ορθόδοξου αρχιερέα ότι έτσι τους κοροϊδεύουμε. Δεν τους αγαπάμε, αφού δεν τους κηρύττουμε το λόγο της σωτηρίας!

Ταιριάζουν επίσης τα λόγια του π. Δανιήλ: «Αν δεν κηρύξουμε το λόγο της σωτηρίας στους αλλόθρησκους, θα είμαστε σκληρόκαρδοι».

Και τα λόγια του:

«Όσο πιο πολύ είναι βουτηγμένος ο άνθρωπος σε μια λάθος παράδοση τόσο πιο δύσκολο είναι να ξεφύγει από αυτή. (…) Γι’ αυτό δεν συστήνεται να επιδοκιμάζουμε τον θρησκευτικό ζήλο των ιουδαίων ή των μουσουλμάνων, αλλά να προβάλλουμε όλη την ανοησία της πλάνης τους, όπως το έκαναν οι άγιοι. Είναι λάθος πράξη να τους ευχόμαστε στις γιορτές τους και με αυτό τον τρόπο να υποστηρίζουμε περισσότερο την αμαρτωλή τους επιμονή.

Σε ένα βιβλιαράκι έδωσε κάποιος ένα παράδειγμα κατά το οποίο ένας Τάταρος απηύθυνε σε έναν ιερέα την ερώτηση: “Τι πρέπει να κάνω όταν οι αδερφοί μου με πιέζουν να πάω στο τζαμί;”. Τι θα έπρεπε να απαντήσει ένας σωστός ιερέας σε μια τέτοια περίπτωση; Φυσικά, “Εγκατάλειψε το Ισλάμ, βαπτίσου και πήγαινε στο μοναστήρι, εάν θέλεις πιο γρήγορα να ευχαριστήσεις τον Κύριο”. Αλλά αυτός ο ιερέας απάντησε: “Πήγαινε στο τζαμί δύο φορές την εβδομάδα και υπάκουσε στον ιμάμη”.

Ο συγγραφέας του βιβλίου κρίνει αυτή τη συμβουλή σχεδόν ως ηρωισμό (όχι τυχαία ο ιμάμης επιδοκίμασε αυτόν τον ψευδοβοσκό), στην πραγματικότητα όμως είναι απλώς και μόνο ατιμία. Λόγω του κακώς εννοούμενου ανθρωπισμού έριξε ο ιερέας τον καημένο τον άνθρωπο σε μία πιο μεγάλη πλάνη και τον καταδίκασε σε αιώνια πτώση».

Θα κλείσω με μια αναφορά του αγαπημένου μου Κλάους Κένεθ – ενός αναζητητή που ταξίδεψε σχεδόν σ’ όλες τις θρησκείες πριν καταλήξει ορθόδοξος χριστιανός, μετά τη γνωριμία του στην Αγγλία με τον άγιο γέροντα Σωφρόνιο του Essex. Ο Κλάους Κένεθ γράφει:

«Κι ενώ σε 60 χώρες πάνω από 200 εκατομμύρια χριστιανών υφίστανται εις βάρος τους διακρίσεις, υπάρχει στη χριστιανική πίστη υπεραρκετός χώρος για τους μουσουλμάνους αδελφούς και τις αδελφές μας, αν παίρναμε το ιεραποστολικό μας χρέος επιτέλους στα σοβαρά! […] Θα μπορούσαν τότε να κατανοήσουν ότι ένταξη στο σύνολο δεν σημαίνει συγκατάβαση και προσαρμογή σε άσεμνες χολιγουντιανές ταινίες ή γυμνές γυναίκες στα περιοδικά των περιπτέρων, ούτε αποδοχή και στήριξη των ομοφυλοφίλων [δηλ. της προπαγάνδας για την ομοφυλοφιλία εννοεί, αυτό είναι το πρόβλημα και όχι βέβαια οι ομοφυλόφιλοι ως άνθρωποι], του ελεύθερου σεξ και των ναρκωτικών […].

Όλα τούτα σκιαγραφούν τις αξίες της κοινωνίας μας τόσο άστοχα και λανθασμένα, όσο και άλλες καθαρά υλιστικές τάσεις. Θα μπορούσαν όμως αντιθέτως να αγγίξουν τους μουσουλμάνους οι γνήσιες αξίες μας, όσες δηλαδή συνεπάγεται η συνταύτιση και συμπόρευση με τον Ιησού Χριστό, ο οποίος οδηγεί προς έναν Θεό-Πατέρα δυνατόν να βιωθεί προσωπικά, καθώς και προς τη συγχώρηση των όποιων υπερβάσεων ή λοξοδρομήσεών τους […].

Ένας φίλος λέει πως συλλαβίζει τη λέξη Ισλάμ στα Αγγλικά ως εξής: I Sincerely Love All Muslims, δηλ. “Αγαπώ ειλικρινά όλους τους μουσουλμάνους”. Ο Ιησούς θα το έλεγε ακριβώς έτσι και εμείς μπορούμε το δίχως άλλο να Τον μιμηθούμε…» (από το βιβλίο του Θεοί, Είδωλα, Γκουρού, εκδ. Εν Πλω 2012, σελ. 64-66.).

Θα παρακαλέσω, όποιον ένιωσε κάποιο ενδιαφέρον απ’ όλα αυτά, να αναζητήσει στο Διαδίκτυο το άρθρο μας «Γάμος χριστιανής με μουσουλμάνο», και το άρθρο μας «Οι τουρίστες έρχονται – Τι θα τους προσφέρουμε;», που μιλάει για την πιθανή σύνδεση της ιεραποστολής με τον τουρισμό, αλλά και το ηλεκτρονικό βιβλίο μας «Σημειώσεις για το Ισλάμ», το οποίο κυκλοφορεί μόνο στο Διαδίκτυο, όχι στα βιβλιοπωλεία, και όποιος θέλει μπορεί από εκεί να το εκτυπώσει και να το διαβάσει δωρεάν.

Κάθε άνθρωπος είναι εικόνα του Θεού. Ο Χριστός και η Εκκλησία δεν είναι μόνο για τους Έλληνες. Ο παράδεισος δεν είναι μόνο για τους Έλληνες. Ο τουρισμός, η μετανάστευση ξένων στην Ελλάδα και το προσφυγικό πρόβλημα είναι ευκαιρίες για ιεραποστολή, ευκαιρίες για να μεταδώσουμε το μήνυμα του Ιησού Χριστού, βοηθώντας στη σωτηρία εαυτών και αλλήλων.

Σας ευχαριστώ.


ΠΗΓΗ.ΕΟΔ

Τρίτη 18 Νοεμβρίου 2025

Τό «Ἒκκλητον» ἐνώπιον τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου: Ἐγγύηση Δικαιοσύνης ἢ Ἐπιβράβευση Ἀδικίας;



Ἡ "ὑπόθεση Τυχικοῦ" καταδεικνύει ὅτι τὸ ἔκκλητο αὐτοακυρώνεται ὅταν ἐργαλειοποιεῖται ἀντὶ νὰ ὑπηρετεῖ τὴν ἐκκλησιαστικὴ τάξη.

Ἀναστάσιος Γκοτσόπουλος, Πρεσβύτερος

 

Τὸ «ἔκκλητον» ἢ ἔκκλητος προσφυγὴ εἶναι τὸ δικαίωμα προσφυγῆς (ἐφέσεως) σὲ ἀνώτερο ἐκκλησιαστικὸ δικαστήριο (βλ. Ν. 590/1977 ἄρθρ. 160). Ἔχει ὅμως ἐπικρατήσει ὡς «ἔκκλητο» νὰ ὀνομάζεται τὸ κανονικὸ δικαίωμα τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου νὰ ἐκδικάζει ὑποθέσεις κληρικῶν ποὺ ὑπάγονται στὴ δικαιοδοσία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου καὶ αἰσθάνονται ὅτι ἔχουν ἀδικηθεῖ ἀπὸ τὶς ἀποφάσεις τῶν ἐκκλησιαστικῶν δικαστηρίων.


Το κανονικό δικαίωμα του Εκκλήτου ως ανάχωμα στην αυθαιρεσία των εκκλησιαστικών Αρχών

Προσεγγίζοντας ἱστορικὰ τὸ θεσμὸ τοῦ ἐκκλήτου τὸν πρωτοσυναντοῦμε στὸν 3ο καὶ 5ο Κανόνα τῆς ἐν Σαρδικῇ (Σόφια, 343) Συνόδου, ὅπου ἡ Ἐκκλησία γιὰ νὰ προστατεύσει τὸν Μ. Ἀθανάσιο καὶ τοὺς ὁμόφρονές του ἐπισκόπους ποὺ εἶχαν καθαιρεθεῖ ἀπὸ πολλὲς Συνόδους (ναί! πολυμελεῖς σύνοδοι ἐπισκόπων ἔχουν καθαιρέσει ἀκόμα καὶ Μεγάλους Ἁγίους!) παρέπεμψε τὴν ὑπόθεσή του πρὸς κρίση στὸν πάπα τῆς Ῥώμης Ἰούλιο (ἐκείνη τὴν ἐποχὴ ἦταν Ὀρθόδοξος). Ἡ Σύνοδος ἐπέτρεψε στὸν πάπα νὰ συγκροτεῖ αὐτὸς τὸ ἐκκλησιαστικὸ δικαστήριο (ἐπέλεγε τὰ μέλη) ποὺ θὰ ἐκδίκαζε τὴν ὑπόθεση. Οὐσιαστικὰ μὲ τὸν Κανόνα αὐτὸ ὁ πάπας ἀπέκτησε ἀπλὸ δικονομικὸ δικαίωμα καὶ ὄχι τὸ δικαίωμα νὰ δικάζει αὐτὸς ὁ ἲδιος τὶς ἐκκλήτους προσφυγές. 

Ὅμως ἡ διάταξη αὐτὴ εἶχε περιορισμένη χρονικὰ ἰσχύ, ὅπως ἀποδεικνύεται καὶ ἀπὸ τὴν ἄρνηση ἐφαρμογῆς της στὴ Λατινικὴ Ἐκκλησία τῆς Β. Ἀφρικῆς, ἡ ὁποία σὲ ἐπανειλημμένες Συνόδους στὴν Καρθαγένη (419) ἀρνήθηκε στὸν πάπα τὸ δικαίωμα κρίσεως τῶν ἀποφάσεών της καὶ ἀπαγόρευσε στους κληρικοὺς της νὰ προσφεύγουν «ἐν τοῖς περατικοῖς μέρεσι»¹ (στὴ Ῥώμη).

Ἀργότερα ἡ Δ´ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος μὲ τοὺς 9ο καὶ 17ο Κανόνες ἔδωσε τὸ δικαίωμα κρίσεως τοῦ ἐκκλήτου στὸν Θρόνο τῆς Κωνσταντινουπόλεως. Οἱ ἐρμηνευταὶ διαφωνοῦν ὡς πρὸς τὴν ἔκταση ἐφαρμογῆς τῶν ἀνωτέρω ἱερῶν Κανόνων: ἐφαρμόζονται σὲ ὅλους τοὺς κληρικοὺς τῆς ἀνὰ τὴν Οἰκουμένην Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας συνολικὰ ἢ μόνο στοὺς κληρικοὺς ποὺ ὑπάγονται στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο Κωνσταντινουπόλεως;

Ἀσφαλῶς δὲν εἶναι τῆς παρούσης αὐτὸς ὁ προβληματισμός. Προσωπικὰ υἱοθετοῦμε τὴν ἄποψη τοῦ μεγάλου κανονολόγου τῆς Ἐκκλησίας μας Ἁγ. Νικοδήμου Ἁγιορείτου, ὁ ὁποῖος συγκεφαλαιώνοντας τὴν πατερικὴ καὶ κανονικὴ παράδοση τῶν πρὸ αὐτοῦ Πατέρων καὶ κανονολόγων μὲ ἀκαταμάχητη ἐπιχειρηματολογία συγκλίνει πρὸς τὴν δεύτερη ἄποψη, ὅτι «ὁ Κωνσταντινουπόλεως οὐκ ἔχει ἐξουσίαν ἐνεργεῖν εἰς τὰς Διοικήσεις καὶ ἐνορίας τῶν ἄλλων Πατριαρχῶν, οὔτε εἰς αὐτὸν ἐδόθη ἀπὸ τὸν κανόνα τοῦτον [Δ-9] ἡ ἔκκλητος ἐν τῇ καθόλου Ἐκκλησίᾳ» (Πηδάλιον, ἐκδ. Παπαδημητρίου 1976, σ. 192 ὑποσ. 1, βλ. καὶ σ. 120).

 

Ὅμως πέραν τῶν ἱερῶν Κανόνων, σὲ Καταστατικοὺς Χάρτας ὁρισμένων Ἐκκλησιῶν προβλέπεται ἡ ἔκκλητος προσφυγὴ στὸν Οἰκουμενικὸ Θρόνο καί ἀπὸ τοὺς κληρικοὺς αὐτοκεφάλων Ἐκκλησιῶν -ποὺ δὲν ὑπάγονται στὸ Πατριαρχεῖο Κωνσταντινουπόλεως. Οἱ Αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες ποὺ παρέχουν στούς ἀρχιερεῖς τους αὐτὸ τὸ δικαίωμα εἶναι ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος (Καταστατικὸς Χάρτης, Ν. 590/1977 ἄρθρ. 44 παρ. 2) καὶ ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου (Καταστατικὸς Χάρτης, ἄρθρον 81). Ἡ δυνατότητα αὐτὴ ποὺ παρέχεται ἀπὸ τοὺς Καταστατικοὺς Χάρτας τῶν δύο Ἐκκλησιῶν δὲν εἶναι ἀντίθετη πρὸς τοὺς ἱεροὺς Κανόνες. Συνεπῶς οἱ ἀρχιερεῖς τῶν Ἐκκλησιῶν Ἑλλάδος καὶ Κύπρου ἔχουν τὴ δυνατότητα ἐκκλήτου προσφυγῆς στὸν Οἰκουμενικὸ Θρόνο ὄχι βάσει τῶν ἱερῶν Κανόνων (Δ-9 και Δ-17), ἀλλά βάσει τῶν ἄρθρων 44 παρ. 2 καὶ 81 τῶν ἀντιστοίχων Καταστατικῶν τους Χαρτῶν.

 

Αὐτὸ ἀκριβῶς τὸ δικαίωμα ποὺ τοῦ παρέχει ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου (ἄρθρον 81 τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτη) ἂσκησε καὶ ὁ Μητροπολίτης Πάφου Τυχικὸς προσφεύγοντας στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο μὲ τὴν ἔκκλητο ἀναφορὰ τῆς 5ης Ἰουλίου 2025 προσβάλλοντας τὴν ἀπόφαση τῆς Συνόδου τῆς Κύπρου τῆς 22.5.25 μὲ τὴν ὁποία ἐκθρονίσθηκε.

 

 

Πανω σε αυτο το θεμα

Όταν το Έκκλητο αυτοαναιρείται

Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος μὲ τὴν ἀπόφασή της στὶς 17-10-25 ἔκανε δεκτὴ ἐν μέρει τὴν ἔκκλητο προσφυγή, διαπίστωσε πράγματι κακοδικία ἢ ὅπως κομψὰ τὸ γράφει «κατὰ τὴν ἐξέτασιν τοῦ φακέλλου τοῦ θέματος, διεπιστώθησαν παραλείψεις κατὰ τὴν ἐν τῇ Ἱερᾷ Συνόδῳ τῆς Ἐκκλησίας Κύπρου ἐκδίκασιν τῆς ὑποθέσεως τοῦ Μητροπολίτου Τυχικοῦ ὡς πρὸς τὰς προβλέψεις τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου αὐτῆς». Ὅμως, συμφώνως μὲ τὸ ἀνακοινωθέν, ἅπαντα τὰ μέλη τῆς Πατριαρχικῆς Συνόδου «ἐπεκύρωσαν ὁμοφώνως τὴν συνοδικὴν ἀπόφασιν τῆς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας Κύπρου», ἀπόφαση ἡ ὁποία -ὅπως διεπίστωσαν- εἶναι προϊόν κακοδικίας!

 

Ἔτσι ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος ἀναγνωρίζει ἀπεριφράστως τὴν παρανομία καί τήν ἀδικία ἀλλὰ ταυτοχρόνως δικαιώνει αὐτὸν ποὺ τὴν διαπράττει καὶ ὄχι τὸν ἀδικούμενον!

 

Ἀξίζει, στὸ σημεῖο αὐτό, νὰ ἀναφέρουμε τὴν ἀπόφαση 1983/1979 τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας, ἡ ὁποία ἐπιβεβαιώνει τὰ Κυριακὰ λόγια ὅτι «οἱ υἱοί τοῦ αἰῶνος τούτου φρονιμώτεροι ὑπέρ τούς υἱούς τοῦ φωτός εἰς τὴν γενεάν τὴν ἑαυτῶν εἰσι» (Λουκ. 16,8): τό ΣτΕ ἐξετάζοντας αἴτηση ἀκυρώσεως κατὰ πράξεως τῆς Ἱ. Συνόδου μετὰ ἀπὸ ἀπόφαση τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐπὶ ἐκκλήτου προσφυγῆς, ἔκρινε ὅτι «τὸ ἁρμόδιο Ἐκκλησιαστικὸ Δικαστήριο δεσμίως ἐξετάζει ἐκ νέου τὴν ὑπόθεση… ἐφ’ ὅσον κατὰ τὸν ἔλεγχο τῆς νομιμότητας τῆς προσβαλλομένης μὲ τὸ ἔκκλητο ἀποφάσεως, διαπιστωθεῖ οἱασδήποτε μορφῆς πλημμέλεια, ἡ ὑπόθεση ἀναπέμπεται πρὸς θεραπεία τῆς πλημμέλειας αὐτῆς. Συμπερασματικά, πράξη μὲ τὴν ὁποία ἐπιβλήθηκε ποινὴ καθαιρέσεως ἢ ἐκπτώσεως ἀπὸ τὸν Μητροπολιτικὸ Θρόνο ἀκυρώνεται ἐφ’ ὅσον διαπιστωθεῖ κατὰ τὴν ἐξέταση τοῦ ἐκκλήτου οἱασδήποτε μορφῆς (τυπικὴ ἢ οὐσιαστική) παρανομία. Μετὰ τὴν ἀκύρωσή της, ἡ ὑπόθεση ἀναπέμπεται ὑποχρεωτικῶς στὸ ἁρμόδιο ὄργανο, πρὸς νέα, ἀλλὰ καὶ σύμφωνη μὲ τὸ περιεχόμενο τῆς ἀποφάσεως τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου κρίση», σύμφωνα μὲ τὸν Καθηγητὴ Παν. Λαζαράτο².

 

Μὲ ἀφορμὴ τὴν ἔκβαση τοῦ ἐκκλήτου τοῦ Μητροπολίτου Πάφου Τυχικοῦ, ἀξίζει νὰ θυμηθοῦμε κάποιες Πατριαρχικὲς ἀποφάσεις σὲ ἐκκλήτους προσφυγὲς ποὺ ἔχουν σοβαρὸ ἀντίκτυπο στὴν ἀξιοπιστία τοῦ θεσμοῦ.

 

 

Α. Ὑπόθεση τέως Μητροπολίτου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ποὺ κατεδικάσθηκε γιὰ κακούργημα καὶ καθαιρέθηκε³.

 

Πρὸ εἰκοσαετίας συντάραξε τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος μεγάλο σκάνδαλο (σοβαρότατες καταγγελίες γιὰ ἠθικὰ, οἰκονομικὰ, κανονικὰ καὶ ποινικὰ ἀδικήματα) μὲ πρωταγωνιστὴ τὸν Π.Μ. πρώην Μητροπολίτη μεγάλης Μητροπόλεως (ἐπειδὴ ἔχει ἤδη ἀποβιώσει καὶ εὑρίσκεται πλέον στὸ ἔλεος τοῦ Δικαιοκρίτου, δὲν ἀναφέρουμε τὸ ὄνομά του). Ὁ ἐν λόγῳ πρώην ἐπίσκοπος ἐνεπλάκη σὲ σοβαρὰ σκάνδαλα: α) σὲ λογαριασμό του σὲ offshore βρέθηκε ποσὸ ἄνω τοῦ 1.500.000 €, τὸ ὁποῖο παραδέχθηκε ὅτι ἦταν δικό του «γιὰ ὥρα ἀνάγκης, γιὰ τὰ γεράματα», ὅπως εἶπε, β) κατηγορήθηκε γιὰ σοβαρὰ κωλυτικὰ τῆς ἱερωσύνης ἠθικὰ παραπτώματα, ἃ αἰσχρὸν ἐστὶ καὶ λέγειν. Μάλιστα εἶχαν δημοσιευθεῖ καὶ τηλεφωνικοί του διάλογοι, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐξετάστηκαν, διότι ἦταν προϊόν ὑποκλοπῆς(!) γ) καταδικάστηκε ἀπὸ τὸ Πενταμελὲς Ἐφετεῖο Κακουργημάτων σὲ 6ετὴ κάθειρξη γιὰ τὸ κακούργημα τῆς ὑπεξαιρέσεως ποσoῦ 56.000.000 δρχ ἀπὸ Ἱ. Μονή. Ἐξέτισε μέρος τῆς ποινῆς του, ἀποφυλακίστηκε ὑπὸ ὅρους γιὰ λόγους ὑγείας καὶ βρέθηκε πνιγμένος στὴ θάλασσα κατόπιν ἰσχαιμικοῦ ἐπεισοδίου ποὺ ὑπέστη.

 

Λόγῳ τῆς εὐρύτατης δημοσιότητος καὶ τοῦ μεγάλου σκανδαλισμοῦ ποὺ προξένησε στὸ λαό, ἡ Ἱερὰ Σύνοδος, ἐφαρμόζοντας τὸ ἄρθρο 34 παρ. 8 τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου (ὅπως διαμορφώθηκε μὲ τὸν Ν. 1351/1983 ἄρθρ. 15), ἔθεσε ἀρχικὰ σὲ 6μηνη διαθεσιμότητα τὸν Μητροπολίτη καὶ στη συνέχεια τὸν κήρυξε ἔκπτωτο τοῦ θρόνου χωρὶς νὰ τηρήσει τὴν προβλεπομένη διαδικασία τοῦ Ν. 5383/1932 περὶ Ἐκκλησιαστικῆς Δικαιοσύνης. Ὁ ἔκπτωτος Μητροπολίτης ἄσκησε ἔκκλητο ἀναφορὰ κατὰ τῆς Συνοδικῆς ἀποφάσεως στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο.

 

Τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο ἐξέτασε τὸ ἔκκλητό του καὶ, ἐλέγχοντας μόνο τὰ σχετικά ἔγγραφα, χωρὶς νὰ ζητήσει παράσταση τοῦ ἐκκαλοῦντος ἀρχιερέως, προχώρησε στὴν Συνοδικὴ ἀπόφαση: ἐθεώρησε παραδεκτὴ καὶ βάσιμη τὴν ἔκκλητο προσφυγή, διότι δὲν τηρήθηκε ἡ προβλεπομένη διαδικασία (ἐκκλησιαστικὴ δίκη) καὶ δικαίωσε τὸν ἔκπτωτο ἀρχιερέα, ἀπαιτώντας ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος νὰ προχωρήσει σὲ κανονικὴ δίκη. Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος δὲν προχώρησε στὴν κατ’ οὐσίαν ἐξέταση τῆς ὑποθέσεως. Μάλιστα, στὴν ὑπ’ ἀριθμ. 1203/2005 ἐπιστολὴ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Βαρθολομαίου πρὸς τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος σημειώνεται ἐπὶ λέξει: «Κατὰ τὴν ἄποψιν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχεῖου θὰ ἔδει ὅπως ἡ ὑπόθεσις τοῦ Μητροπολίτου […] ἐκδικασθῇ ὑπὸ τῶν ἀρμοδίων ἐκκλησιαστικῶν δικαστηρίων, διὸ καὶ μὴ εἰσερχόμενοι τὸ γε νῦν ἔχον εἰς τὴν οὐσίαν τῆς ὑποθέσεως, προτρεπόμεθα ἀδελφικῶς ὑμᾶς ὅπως παραπέμψητε ταύτην εἰς τὰ ἐκκλησιαστικὰ δικαστήρια, ὧν τὰς ἀποφάσεις ἀναμένει ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία ἵνα τοποθετηθῇ καὶ ἀποφανθῇ ὁριστικῶς ἐπὶ τοῦ θέματος».

 

Ἀκολούθως τὸ Πενταμελὲς Ἐφετεῖο Ἀθηνῶν, ὅπως ἤδη ἀναφέραμε, καταδίκασε τὸν Μητροπολίτη σὲ 6ετὴ κάθειρξη γιὰ τὸ ἀδίκημα τῆς κακουργηματικῆς ὑπεξαιρέσεως 56.000.000 δρχ ἀπὸ Ἱ. Μονή, ἀπόφαση ἡ ὁποία κατέστη ἀμετάκλητη μὲ τὴν 778/2009 ἀπόφαση τοῦ Ἀρείου Πάγου. Κοινοποιήθηκε ἡ ἀπόφαση στὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, καὶ τὸ Πρωτοβάθμιο δι’ Ἀρχιερεῖς Δικαστήριο, ἐφαρμόζοντας τὸν Ν. 5383/1932 ἄρθρ. 160,  «περὶ Ἐκκλησιαστικῶν Δικαστηρίων», προχώρησε σὲ καθαίρεση τοῦ ἀρχιερέα.

 

Ὁ καθαιρεθεὶς προχώρησε σὲ δεύτερη ἔκκλητο ἀναφορὰ στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο. Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος καὶ πάλι τὸν δικαίωσε διὰ δεύτερη φορά γιὰ τὸν ἴδιο λόγο, χωρὶς νὰ ὑπεισέλθει στὴν οὐσία τῆς ὑποθέσεως! Καὶ πάλιν ἀπαιτεῖ ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος «νὰ ὁλοκληρωθῇ ἡ προβλεπομένη διαδικασία». Γράφει ἐπὶ λέξει ὁ Πατριάρχης Βαρθολομαῖος στὸ ὑπ’ ἀριθμ. 877/2009 Πατριαρχικὸ Γράμμα πρὸς τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος: «Ἡ Μήτηρ Ἁγία τοῦ Χριστοῦ Μεγάλη Ἐκκλησία, τηροῦσα μετ’ εὐλαβείας τοὺς ἱεροὺς Κανόνας ἀποτελοῦντας ἀσφαλῆ ὁδηγὸν εἰς τὸν χειρισμὸν ἐκκλησιαστικῶν θεμάτων… διεπίστωσε ὅτι τὸ Δευτεροβάθμιο δι’ ἀρχιερεῖς Συνοδικὸν Δικαστήριον τῆς καθ’ Ὑμᾶς Ἐκκλησίας δὲν ἐξεδίκασεν εἰσέτι τὴν περίπτωσιν τοῦ ἐν λόγῳ… Ἱεράρχου» καὶ συνεχίζει: «Πρὸ τῆς ἐξετάσεως ἐπὶ τῆς οὐσίας τοῦ ἐκκλήτου δέον ὅπως ὁλοκληρωθῇ ἡ παρὰ τῶν Ἱερῶν Κανόνων καὶ τοῦ ἐν ἰσχύι Νόμου 5383/1932 περὶ ἐκκλησιαστικῆς Δικαιοσύνης προβλεπομένη διαδικασία δευτεροβαθμίου κρίσεως, μεθ’ ἣν ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία ἐπιληφθήσεται ταύτης τελεσιδίκως καὶ ὁριστικῶς».

 

Οὐσιαστικὰ ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος δικαίωσε γιὰ δεύτερη φορά τὸν προσφεύγοντα καθηρημένο πρώην ἀρχιερέα, ἀποδεχομένη τὸ λόγο τῆς ἐκκλήτου προσφυγῆς καὶ στηριζομένη στὸ γεγονὸς ὅτι ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος δὲν προχώρησε σὲ κανονικὴ δίκη, ὅπως ἐπιτάσσουν οἱ ἱεροὶ Κανόνες καὶ ὁ Καταστατικὸς Χάρτης.

 

Σέ ἐφαρμογή τῆς πατριαρχικῆς «προτροπῆς» ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος συγκάλεσε τὸ Δευτεροβάθμιο δι’ Ἀρχιερεῖς Δικαστήριο, καὶ ἐξετάζοντας τὴν ἔφεση τοῦ πρώην ἀρχιερέως Π.Μ. τὴν ἔκρινε ἀπαράδεκτη χωρὶς νὰ ὑπεισέλθῃ στήν οὐσία. Ὁ Π.Μ. ἄσκησε καὶ τρίτο ἔκκλητο, καὶ ὁ Οἰκουμενικὸς Πατριάρχης μὲ τὴν περὶ Αὐτὸν Πατριαρχικὴ Σύνοδο τὸν δικαίωσε γιὰ τρίτη φορά! Στὸ μὲ ἀριθμ. 258/21.5.2010 Πατριαρχικό Γράμμα ἐπιτάσσει μὲ ἰδιαίτερα αὐστηρὴ διατύπωση τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος νὰ ἐκδικάσει τὴν ὑπόθεση κατ’ οὐσίαν ἐπὶ τῇ βάσει τῶν Ἱερῶν Κανόνων καὶ νὰ ἐπιστρέψει τὸν φάκελο στὸ Πατριαρχεῖο γιὰ τὴν τελικὴ κρίση!

 

Συμπερασματικά:

 

1. Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος τρεῖς φορές ἀπαίτησε ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος νὰ προβεῖ σὲ κανονικὴ δίκη, σύμφωνα μὲ τοὺς ἱεροὺς Κανόνας καὶ τὶς ἰσχύουσες διατάξεις περὶ ἐκκλησιαστικῆς δικαιοσύνης, ἱκανοποιῶντας καὶ τὶς τρεῖς ἐκκλήτους προσφυγὲς καὶ δικαιώνοντας πλήρως τὸν τέως Μητροπολίτη.

 

2. Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος α) παρέβλεψε ἐντελῶς τὴν καταδικαστικὴ ἀπόφαση τοῦ Πενταμελοῦς Ἐφετείου Κακουργημάτων γιὰ τὴν κακουργηματικὴ ὑπεξαίρεση ποὺ διέπραξε, β) παρέβλεψε τὴν ὕπαρξη τοῦ ἰλλιγγιώδους καὶ ἀδιανόητου γιὰ κληρικὸ ποσoῦ τῶν 1.500.000 € ποὺ κατεῖχε στὴν offshore, γ) παρέβλεψε  – ἢ μᾶλλον… «παρήκουσε» –  τὶς αἰσχρὲς συνομιλίες του μὲ νεαρὸ ποὺ εἶχαν κυκλοφορήσει στὸ διαδίκτυο, καὶ δ) τὸ πιό σοβαρό, παρέβλεψε ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος τὸ σοβαρότατο σκανδαλισμὸ τοῦ πιστοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ καὶ τὴ μεγάλη ἀναστάτωση ποὺ προξένησε ἐπί μακρόν στὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, κρατώντας σὲ ἐκκρεμότητα τὴν ὑπόθεση τοῦ καθαιρεθέντος Π.Μ.

 

3. Ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος σὲ καμία ἀπὸ τὶς τρεῖς ἀποφάσεις της δὲν συνέστησε στὸν πιό πάνω τέως Μητροπολίτη «νὰ ὑπακούσῃ εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας αὐτοῦ καὶ τοῦτο διὰ τὸ ἴδιον αὐτοῦ πνευματικὸν συμφέρον καὶ διὰ τὴν εἰρήνην καὶ ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας», ὅπως συνέστησε στὸν Μητροπολίτη Πάφου Τυχικὸν!

 

4. Τέλος, δυστυχῶς, ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος δὲν θέλησε νὰ κρίνει κατ’ οὐσίαν τὴν ὑπόθεση Π.Μ. καὶ νὰ κλείσει ἄμεσα τὸ θλιβερὸ αὐτὸ κεφάλαιο ποὺ ἐπὶ 5ετία καὶ πλέον, τόσο πολὺ ταλαιπώρησε τὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, τόσο στὴν Ἡγεσία Της ὅσο καὶ στὸν πιστὸ λαό «καὶ τοῦτο διὰ τὸ ἴδιον αὐτοῦ [τοῦ Π.Μ.] πνευματικὸν συμφέρον καὶ διὰ τὴν εἰρήνην καὶ ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας [τῆς Ἑλλάδος]»…

 

 

 

Β. Ἡ ὑπόθεσις τῶν καθηρημένων, ἀφορισμένων καὶ ἀχειροτονήτων σχισματικῶν Οὐκρανῶν.

 

Ἰδιαίτερη αἴσθηση καὶ μὲ σοβαρότατες συνέπειες στὴν πανορθόδοξη κοινωνία τῶν Ἐκκλησιῶν προκάλεσε ἡ ἀπόφαση τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου τῆς 11.10.2018 νὰ ἀποδεχθῇ τὸ ἔκκλητο τῶν σχισματικῶν πρώην Μητροπολίτου Φιλαρέτου Ντενισένκο καὶ τοῦ ἀχειροτονήτου Μακαρίου Μάλετιτς.

 

Περὶ τοῦ Φιλαρέτου Ντενισένκο: Ὁ πρώην Μητροπολίτης Κιέβου Φιλάρετος καθαιρέθηκε ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας στὶς 11.6.1992 γιὰ σωρεία κανονικῶν παραπτωμάτων. Ἀμέσως μετὰ τὴν καθαίρεση μετέβη ὁ ἴδιος προσωπικὰ στὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο, ὅπου κατέθεσε ἔκκλητο ἀναφορὰ κατὰ τῆς καθαιρετικῆς ἀποφάσεως. Ὁ Οἰκουμενικὸς Πατριάρχης Βαρθολομαῖος ἐξετάζοντας τὸ ἔκκλητο τοῦ Φιλαρέτου, ἀπέστειλε στὴν Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας ἀντιπροσωπεία ὑπὸ τὸν Περγάμου Ἰωάννη (Ζηζιούλα) «ἐπὶ σκοπῷ ὅπως ἐκ τοῦ σύνεγγυς πληροφορηθῶμεν τὰ διατρέξαντα ἐκ πρώτης χειρὸς καὶ πρὸς ἀποφυγὴν πάσης ἐν προκειμένῳ παρερμηνείας». Ἐν τέλει ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος ἀπέρριψε τὴν ἔκκλητον ἀναφορὰ τοῦ Φιλαρέτου ἐπικυρώνοντας τὴν καθαίρεσή του. Σε Πατριαρχικὸ Γράμμα του (ἀρ. πρωτ. 1203/26.8.1992) πρὸς τὸν Πατριάρχη Μόσχας ὁ Πατριάρχης Βαρθολομαῖος τονίζει: «Ἡ Ἁγία μας Μεγάλη Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, ἀναγνωρίζουσα εἰς τὸ ἀκέραιον τὴν … ἀποκλειστικὴν ἁρμοδιότητα τῆς ὑφ’ Ὑμᾶς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας τῆς Ρωσσίας ἀποδέχεται τὰ συνοδικῶς ἀποφασισθέντα περὶ τοῦ ἐν λόγῳ, μὴ ἐπιθυμοῦσα τὸ παράπαν ἵνα παρέξῃ οἱανδήτινα δυσχέρειαν εἰς τὴν καθ’ Ὑμᾶς ἀδελφὴν Ἐκκλησίαν».

 

Ἡ ἀπόφαση τοῦ Πατριαρχείου Μόσχας γιὰ τὴν καθαίρεση ἔγινε δεκτὴ ἀπὸ ὅλες τὶς Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες χωρὶς καμία ἐξαίρεση, χωρὶς καμία ἐπιφύλαξη.

 

Ὁ Φιλάρετος ὅμως δὲν τὴν ἀποδέχθηκε καὶ συνέχιζε νὰ «ἱερουργεῖ» καὶ νὰ «χειροτονεῖ» (ψευτο)ἐπισκόπους, ἐπιτείνοντας καὶ ἑδραιώνοντας τὸ σχίσμα. Γιά τόν λόγο αὐτό τὸ Πατριαρχεῖο Μόσχας προβαίνει τὸ 1997 σὲ ἀναθεματισμό–ἀφορισμό του, ὁ ὁποῖος γίνεται ἀποδεκτός καὶ ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖο Κωνσταντινουπόλεως (Πατριαρχικὸ Γράμμα μὲ ἀρ. πρωτ. 282/7.4.1997) καὶ ἀπὸ ὅλη τὴν Πανορθόδοξη Κοινωνία τῶν Ἐκκλησιῶν καὶ τὴν σύνολη ἐκκλησιαστικὴ συνείδηση τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας.

 

Περὶ τοῦ Μακαρίου Μάλετιτς: Ὁ Μακάριος Μάλετιτς οὐδέποτε καθαιρέθηκε ἀπὸ τὴν (κανονικήν) Οὐκρανικὴν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν, οὔτε ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖο Μόσχας, οὔτε ἀπὸ ἄλλη Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, διότι, σύμφωνα μὲ τὴν (μέχρι τὸ 2018!) ἐκκλησιαστικὴ συνείδηση ὅλων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν, οὐδέποτε ἦταν ἀρχιερεύς, διότι δὲν χειροτονήθηκε κανονικά. Ἓλκει τὴν «ἀρχιερωσύνη» του ἀπὸ ψευτο–ἐπισκόπους, οἱ ὁποῖοι βεβαίως δὲν εἶχαν ἀποστολικὴ διαδοχή, διότι «χειροτονήθηκαν» ἀπὸ καθηρημένον πρώην ἐπίσκοπο καὶ ἀπὸ τὸν τσαρλατάνο καὶ αὐτοχειροτόνητο ἀπατεῶνα Βίκτωρα Τσεκάλιν (ἀναλυτικὰ βλ. Ἀναστ. Γκοτσόπουλου, Οὐκρανικό Αὐτοκέφαλο, Συμβολὴ στὸν διάλογο, ἐκδ. Τὸ Παλίμψηστον, Θεσσαλονίκη 2019, σ. 119–143).

 

Αὐτὸ σημαίνει ὅτι ὁ Μακάριος Μάλετιτς οὐδέποτε δικάστηκε καὶ εἰς βάρος του οὐδέποτε ἐκδόθηκε καταδικαστικὴ ἀπόφαση ἐκπτώσεως ἢ καθαιρέσεως, διότι πολὺ ἁπλά δὲν ἦταν ποτέ ἀρχιερέας.

 

Ἀφοῦ λοιπόν οὐδέποτε δικάστηκε οὔτε καταδικάστηκε ὁ Μακάριος, ἐννοεῖται ὅτι δὲν ὑφίσταται καταδικαστικὴ ἀπόφαση ἐναντίον του· δὲν ἔχει κανένα νόημα τὸ ἔκκλητο γι’ αὐτόν· δὲν μπορεῖ νὰ προσφύγει μὲ ἔκκλητον ἀναφορὰ στὸν Οἰκουμενικὸ Θρόνο! Σύμφωνα μὲ τὴν ἐκκλησιαστικὴ κανονικὴ παράδοση, ἡ ἔκκλητος προσφυγὴ προσβάλλει συγκεκριμένη ἄδικη καταδικαστικὴ ἀπόφαση ποὺ ἔχει ἐκδοθεῖ, ἢ, ὅπως ἐπιγραμματικὰ τονίζει ὁ μέγας ἑρμηνευτὴς τῶν ἱερῶν Κανόνων, ὁ πολύς Βαλσαμών: «παντὶ καταδικαζομένῳ καὶ οἰομένῳ ἀδικεῖσθαι ἡ τοῦ ἐκκλήτου ἐδόθη βοήθεια». Συνεπῶς, γιὰ τὸν Μακάριον Μάλετιτς δὲν ὑφίσταται ἀντικείμενον ἐκκλήτου προσφυγῆς, ἐφ’ ὅσον δὲν κατεδικάσθηκε καὶ συνεπῶς δὲν νομιμοποιεῖται νὰ ἀσκήσει ἔκκλητο. Ὅση σοβαρότητα μπορεῖ νὰ ἔχῃ μία ἔφεση κάποιου ποὺ δὲν κατεδικάσθηκε διότι οὐδέποτε δικάσθηκε, ἄλλη τόση σοβαρότητα ἔχει καὶ τὸ ἔκκλητο τοῦ Μακαρίου Μάλετιτς, διότι δὲν ὑπάρχει καταδικαστικὴ ἀπόφαση!

 

Καὶ ὅμως, ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος ἀσχολήθηκε μὲ τέτοιο «ἔκκλητο» καὶ μάλιστα ἐξέδωσε καὶ ἀπόφαση!

 

Καὶ ὅμως, τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο, ἀντίθετα μὲ τὴν ἐπὶ δεκαετίες παγιωμένη Πανορθόδοξη Ἐκκλησιαστικὴ συνείδηση, στὶς 11.10.2018 μὲ Συνοδικὴ Πράξη κάνει δεκτὲς τὶς «αἰτήσεις» ἐκκλήτου τοῦ καθηρημένου καὶ ἀφορισμένου «Φιλαρέτου Ντενισένκο καὶ τοῦ [σ.συντ. ἀχειροτονήτου] Μακαρίου Μάλετιτς καὶ τῶν σύν αὐτοῖς» καὶ τοὺς «ἀποκαθιστᾷ εἰς τὸν ἀρχιερατικὸν ἢ ἱερατικὸν αὐτῶν βαθμόν».

 

Τὰ ἐρωτήματα εἶναι καίρια:

 

1. Ποιό τὸ περιεχόμενο τῶν ἐκκλήτων προσφυγῶν τοῦ Ὀκτωβρίου 2018 τῶν Φιλαρέτου, Μακαρίου «καὶ τῶν σὺν αὐτοῖς»; Διὰ τί δὲν ἔχουν δοθεῖ στὴ δημοσιότητα;

 

2. Ὁ Φιλάρετος δὲν εἶχε ὑποβάλει ἔκκλητο πρὶν ἀπὸ 33 χρόνια, ἀπὸ τὸν Ἰούνιο 1992, τὸ ὁποῖο κατόπιν ἐξετάσεως ἀπερρίφθη ἀπὸ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο στὶς 26.8.1992;

 

3. Προβλέπεται μήπως ἔκκλητο κατὰ τῆς ἀποφάσεως τῆς Πατριαρχικῆς Συνόδου;

 

4. Ὁ Μακάριος, ὁ ὁποῖος δὲν ἔχει καταδικασθεῖ, κατὰ ποίας ἀποφάσεως ἄσκησε ἔκκλητο; Προβλέπεται ἔκκλητο ὅταν δὲν ὑπάρχει καταδίκη; Ποῖο τὸ ἀντικείμενον τοῦ ἐκκλήτου;

 

5. Ποιοί εἶναι οἱ «σὺν τῷ Μακαρίῳ Μάλετιτς» ἀσκήσαντες ἔκκλητο; Κατὰ ποίας ἀποφάσεως τὸ ἄσκησαν ἐφ’ ὅσον δὲν ἔχουν καταδικασθεῖ ὡς μηδέποτε κανονικῶς χειροτονηθέντες;

 

6. Εἰς ποῖον «ἀρχιερατικὸν ἢ ἱερατικὸν βαθμόν» «ἀπεκατεστάθησαν» οἱ ἄνευ ἀποστολικῆς διαδοχῆς καὶ ἀχειροτόνητοι Μάλετιτς καὶ οἱ «σὺν αὐτῷ» «χειροτονηθέντες» ὑπ’ αὐτοῦ ψευτο-ἱερεῖς καὶ ψευτο-δεσποτάδες; Μπορεῖ νὰ ἐνοηθεῖ «ἀποκατάστασις» εἰς τὸν ἀρχιερατικὸν βαθμόν ὅταν δὲν ὑπῆρξε ποτέ ἀρχιερωσύνη; Ἓνας ἀχειροτόνητος καὶ ἄνευ ἀποστολικῆς διαδοχῆς μπορεῖ νὰ χειροτονεῖ ἱερεῖς;

 

Δυστυχῶς στὰ ἀνωτέρω καίρια ἐρωτήματα δὲν ἔχει δοθεῖ ἡ παραμικρή ἀπάντηση.

 

Πάντως ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος, μὲ τὴν ἀπόφασή της τῆς 11.10.2018, ἔκανε δεκτὲς τὶς ἐκκλήτους ἀναφορὲς καὶ ἐδικαίωσε πλήρως τοὺς καθηρημένους, ἀφορισμένους, ἀχειροτονήτους καὶ σχισματικούς «Φιλάρετον Ντενισένκο, Μακάριον Μάλετιτς καὶ τοὺς σὺν αὐτοῖς», μὲ καταστροφικὲς συνέπειες γιὰ τὴν Πανορθόδοξη ἑνότητα καὶ τὴν ἑνότητα καὶ εἰρήνευση τοῦ Οὐκρανικοῦ λαοῦ.

 

Δυστυχῶς ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος οὔτε καὶ σὲ αὐτὴν τὴν περίπτωση συνέστησε εἰς ἕνα ἕκαστον αὐτῶν «νὰ ὑπακούσῃ εἰς τὰς ἀποφάσεις τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ἐκκλησίας αὐτοῦ καὶ τοῦτο διὰ τὸ ἴδιον αὐτοῦ πνευματικὸν συμφέρον καὶ διὰ τὴν εἰρήνην καὶ ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας», ὅπως συνέστησε στὸν Μητροπολίτη Πάφου Τυχικόν!

 

 

Γ. Ἡ ὑπόθεσις τοῦ Μητροπολίτου Πάφου Τυχικοῦ.

 

Ὡς γνωστόν, ὁ Μητροπολίτης Πάφου Τυχικὸς ἂσκησε τὴν ἀπὸ 5.6.2025 ἔκκλητο προσφυγὴ ἐνώπιον τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου, ὅπως τοῦ παρέχει τὸ δικαίωμα τὸ ἄρθρο 81 τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου καί προσέφυγε κατὰ τῆς ἀπὸ 22.5.2025 ἀποφάσεως τῆς Συνόδου τῆς Κύπρου, μὲ τὴν ὁποία κηρύχθηκε ἔκπτωτος τοῦ Θρόνου τῆς Πάφου μὲ μία μεσαιωνικὴ διαδικασία ποὺ προσβάλλει κάθε ἔννοια νομικοῦ πολιτισμοῦ καὶ προπαντὸς τὴν ἴδια τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία.

 

Ὁ Μητροπολίτης Τυχικὸς κατεδικάσθηκε χωρὶς νὰ ἔχει ὑπάρξει οὔτε Ἀνακριτικὴ Ἐπιτροπή, οὔτε Ἀνακριτής, οὔτε ἀνακρίσεις, οὔτε ἔλεγχος τῶν καταγγελιῶν, οὔτε πόρισμα Ἀνακριτοῦ, οὔτε Ἐκκλησιαστικὸς Εἰσαγγελεύς, οὔτε ἀπόφαση γιὰ ἄσκηση διώξεως, οὔτε κατηγορητήριο οὔτε μάρτυρες κατηγορίας, οὔτε μάρτυρες ὑπερασπίσεως, οὔτε κλήση σέ κατηγορούμενο, οὔτε πρόταση ἐνοχῆς, οὔτε πρόταση ἐπὶ τῆς ποινῆς ἀπὸ τὸν Ἐκκλησιαστικὸ Εἰσαγγελέα! Δὲν τηρήθηκε οὔτε ἕνα ἄρθρο ἀπὸ ὅσα προβλέπει ὁ Καταστατικὸς Χάρτης καί οἱ ἱεροί Κανόνες!

 

 

Ἀλλὰ τότε, τί συνέβη;

 

Οὐσιαστικῶς ἓνας καὶ μόνον ἄνθρωπος, ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Κύπρου Γεώργιος, ἐνεργῶν ὡς κατήγορος, ἀνακριτής, ἐκκλησιαστικὸς εἰσαγγελέας, μάρτυρας κατηγορίας, δικαστής, πρόεδρος δικαστηρίου, ἀλλὰ καὶ ἐκπρόσωπος Τύπου, κατώρθωσε -μὲ τρόπους ποὺ ὅλοι γνωρίζουν, ἀλλά…- νὰ ἐξασφαλίσει μία εὐκαιριακὴ συνοδικὴ πλειοψηφία, καὶ παραβιάζοντας ὅλους τοὺς σχετικοὺς ἱεροὺς Κανόνες, ὁλόκληρο τὸν Καταστατικὸ Χάρτη, καὶ τίς πλέον στοιχειώδεις διατάξεις περὶ δίκαιης δίκης τοῦ νομικὰ πολιτισμένου κόσμου, κατώρθωσε νὰ κηρύξει ἕνα Μητροπολίτη ἔκπτωτο!

 

Οἱ ὑπόλοιποι ἐννέα Συνοδικοὶ ποὺ προσυπέγραψαν τὴν ἔκπτωση⁴ δὲν ἐρεύνησαν τὴν «κατάθεσιν» τοῦ ἑνός· δὲν ἔλαβαν εἰς τὰ χέρια τους τὰ τεκμήρια ποὺ ἐπικαλέσθηκε ὁ ἓνας· δὲν ἐξέτασαν οὔτε ἕνα μάρτυρα· δὲν ἐπέτρεψαν στὸν κατηγορούμενο νὰ ἔχει συνήγορο· δὲν τοῦ ἐπέτρεψαν νὰ ἐξετάσει μάρτυρα ὑπερασπίσεως· δὲν τοῦ ἔδωσαν νὰ ἐρευνήσει τὰ τεκμήρια· δὲν τοῦ ἐπέτρεψαν, οὐσιαστικῶς, νὰ ἀπολογηθεί.

 

Ἀποφάνθηκαν ὅμως ἐλαφρᾷ τῇ καρδίᾳ: ΕΝΟΧΟΣ καὶ ΕΚΠΤΩΤΟΣ!

 

Ὅλοι γνωρίζουν -καὶ ἂς μὴ τολμοῦν νὰ τὸ ὁμολογήσουν δημοσίως- ὅτι ἡ «δίκη» τῆς 22.5.2025 ἦταν ἀπαράδεκτη, ὂχι μόνον ὡς πρὸς τὴν διαδικασίαν, ἀλλὰ καὶ στὴν οὐσία της. Καμία ἀπὸ τὶς κατηγορίας δὲν ἐξετάσθηκε, καὶ φυσικὰ δὲν ἀποδείχθηκε. Μάλιστα, προϊόντος τοῦ χρόνου ἀπὸ τὴν 22.5.25 μέχρι σήμερα, ὅλες οἱ κατηγορίες κατέπεσαν, καὶ ἒγινε ἀντιληπτὸ ὅτι ἦσαν ἀπολύτως συκοφαντικές. Γι’ αὐτό καὶ δὲν τόλμησαν νὰ τηρήσουν τὴν προβλεπομένη διαδικασία, διότι θὰ ἀποκαλυπτόταν ἡ ἀλήθεια.

 

Πιο συγκεκριμένα:

 

Κατέπεσε ἡ πρώτη κατηγορία: Δὲν ἀποδείχθηκε καμία συνεργασία μὲ «ἀποτειχιστές». Ἀντιθέτως, ὁ Μητροπολίτης Τυχικὸς στάθηκε ἀπέναντι σέ ὅσους παρερμήνευσαν τὸν 15ο Κανόνα τῆς Πρωτοδευτέρας Συνόδου.

 

Κατέπεσε καὶ ἡ δεύτερη κατηγορία: Δὲν ἀποδείχθηκε ὅτι ὁ Μητροπολίτης Τυχικὸς ἀρνεῖτο νὰ τελέσει μεικτοὺς γάμους. Ἀντιθέτως, τηρώντας τὴν κανονικὴ ἀκρίβεια, πρότεινε -μὲ ἰδιαίτερη ἐπιτυχία- στοὺς προσερχομένους ἑτεροδόξους νὰ βαπτισθοῦν στὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία (κατά τὴν διετία τῆς ἀρχιερατείας του τέλεσε πάνω ἀπό 30 βαπτίσεις ἐνηλίκων!)· καὶ γιὰ ὅσους δὲν ἤθελαν, ἐξέδιδε κατ’ οἰκονομία ἄδεια γιὰ τέλεση μεικτοῦ γάμου (κατά τὴν διετία 2023–2025 τελέσθησαν 36 μεικτοὶ γάμοι)! Καὶ ὅμως κατεδικάσθηκε διότι -τάχα- ἀπαγόρευε μεικτοὺς γάμους!

 

Κατέπεσε καὶ ἡ τρίτη κατηγορία: Δὲν ἀποδείχθηκε ὅτι ὁ καθαγιασμὸς μικροῦ παρεκκλησίου πρὸς τιμὴν δύο Ἁγίων (Ἐπιφανίου καὶ Νεκταρίου Πενταπόλεως) καὶ ἑνὸς ὁσίας βιοτῆς Γέροντος, ἦταν κανονικὸ ἀδίκημα ἐπισύρον τέτοια ποινή. Ἀντιθέτως, ἀποδείχθηκε ὅτι καὶ ὁ ἴδιος ὁ κατήγορός του, ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Γεώργιος, εἶχε τελέσει ἐγκαίνια, ὂχι μικροῦ παρεκκλησίου, ἀλλὰ μεγαλοπρεποῦς ἐνοριακοῦ Ναοῦ ἐπ’ ὀνόματι Ἁγίου, τρία ἔτη πρὸ τῆς ἁγιοκατατάξεώς του! Καὶ τὸ χειρότερο: ὁ Ἀρχιεπίσκοπος, σέ τηλεοπτικὴ του ἐμφάνιση, γιὰ νὰ ἀποφύγει τὴν δυσκολία, κατέφυγε στὸ ψεῦδος, ἀρνούμενος τὸ γεγονὸς αὐτό!

 

Κατέπεσε καὶ ἡ τελευταία μομφὴ κατὰ τοῦ Μητροπολίτου Τυχικοῦ:

Δὲν ἀποδείχθηκε ὅτι ὑπῆρχαν «σοβαραὶ ἀδυναμίαι εἰς τὴν διοίκησιν καὶ διαποίμανσιν τῆς Μητροπολιτικῆς περιφερείας Πάφου» ἐκ μέρους τοῦ Ποιμενάρχου Τυχικοῦ. Ἀντιθέτως, τὸ λατρευτικόν, κατηχητικὸν καὶ ποιμαντικὸν ἔργον ποὺ ἐπιτελέσθηκε ἐντός μόλις δύο ἐτῶν τῆς ποιμαντορίας Τυχικοῦ ἦταν ἀξιοζήλευτο (βλ. «Τὸ Ποιμαντικὸ Ἔργο τοῦ Μητροπολίτου Πάφου Τυχικοῦ (2023–2025)»).

 

Ἄκρως ἐντυπωσιακὰ εἶναι καὶ τὰ δεδομένα τῆς οἰκονομικῆς διαχειρίσεως Τυχικοῦ στὴν Μητρόπολη Πάφου, σύμφωνα μὲ τίς ἐπίσημες Ἐτήσιες Οἰκονομικές Ἐκθέσεις (ἐγκεκριμένες ἀπὸ τήν Κεντρική Οἰκονομική Ὑπηρεσία τῆς Ἱ. Συνόδου τῆς Κύπρου):

 

2020:    820.760 €                       (ἀρχιερατεία Γεωργίου, νῦν Ἀρχιεπισκόπου)

 

2021:    607.411 €  μειωμένα κατά  213.349 €  (ἀρχιερατεία Γεωργίου, νῦν Ἀρχιεπισκόπου)

 

2022:    509.312 €  μειωμένα κατά    98.099 €  (ἀρχιερατεία Γεωργίου, νῦν Ἀρχιεπισκόπου)

 

2023:  1.100.698 €  ΑΥΞΗΜΕΝΑ  κατὰ  591.386 €  (πρῶτο ἔτος ἀρχιερατείας Τυχικοῦ)!

 

2024: 2.000.000 € κατ’ ἐκτίμησιν, διότι ὁ Τοποτηρητὴς Ἀρχιεπίσκοπος Γεώργιος δὲν ἔχει δημοσιεύσει τὰ στοιχεῖα... Γιατί ἄραγε; Μήπως γιὰ νὰ μὴ φανεῖ ἡ μεγάλη ἐπιτυχία τῆς διαχειρίσεως Τυχικοῦ κατὰ τὸ ἔτος 2024 καὶ στὰ οἰκονομικὰ τῆς Μητροπόλεως;

 

Κατὰ τὸ πρῶτο ἔτος (2023) τῆς Ἀρχιερατείας Τυχικοῦ τὰ οἰκονομικὰ τῆς Μητροπόλεως ὑπερδιπλασιάσθηκαν (ἄνω τοῦ 116%), ἐνῶ τὰ προηγούμενα δύο ἔτη (2021 καὶ 2022 – Ἀρχιερατεία Γεωργίου) ὑπῆρξε μείωση τῆς τάξεως τοῦ 16% καὶ 25%.

 

Δὲν θὰ πρέπει ὁ “τοποτηρητὴς” τῆς Μητροπόλεως καί Ἀρχιεπίσκοπος Γεώργιος ὑπευθύνως καὶ μὲ συγκεκριμένα στοιχεῖα νὰ ἐξηγήσει στὸν πιστὸ λαὸ τί συμβαίνει μὲ τὸν ὀβολὸ του; Ποῦ ὀφείλεται ἡ μείωση ἐπὶ διαχειρίσεως Γεωργίου καὶ πῶς ἐξηγεῖται ἡ μέσα σὲ μόλις δύο χρόνια ἐκθετικὴ αὔξηση ἐπὶ Τυχικοῦ; Πάντως, στήν Ἑλλάδα, ἐὰν εἶχαν δημοσιευθεῖ τέτοια στοιχεῖα, σίγουρα θὰ εἶχε ἐπιληφθεῖ ὁ οἰκονομικὸς εἰσαγγελέας…

 

Συνεπῶς, ἕνα εἶναι σίγουρο καὶ ἀδιαμφισβήτητο: Ἡ Μητρόπολη Πάφου στὴ διετία Τυχικοῦ (2023–2025) γνώρισε ἀπίστευτη ἄνθηση καὶ στὸν πνευματικὸ τομέα καὶ στὰ οἰκονομικά.

 

Αὐτὸ ἀκριβῶς ζήλεψε ὁ διάβολος καὶ τὰ ὄργανά του καὶ μεθόδευσαν τὴν ἔκπτωσίν του…

 

 

Ἡ ἐξέταση τοῦ ἐκκλήτου ἀπὸ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο.

 

Καὶ ὅμως μία τέτοια ἀπόφαση προδήλως ἀντικανονική, ἀντικαταστατική, παράνομη, ἄδικη, ἐν πλήρει ἀντιθέσει πρὸς τὸ περὶ δικαίου αἴσθημα τοῦ νομικὰ πολιτισμένου κόσμου, ἐπικυρώθηκε ἀπὸ τὸν Οἰκουμενικὸν Θρόνον τῆς Κωνσταντινουπόλεως, τὸν «φύλακα τῆς κανονικῆς τάξεως» ἐν τῇ Ὀρθοδόξῳ Ἐκκλησίᾳ τοῦ Χριστοῦ!

 

Ἀκόμα πιό θλιβερὰ ἐντυπωσιακό: ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος ἀποδέχθηκε μεν τὸ ἔκκλητον τοῦ Μητροπολίτου Τυχικοῦ, ἀφοῦ διεπίστωσε καὶ ἐδήλωσε ὅτι πράγματι ὑπῆρξε κακοδικία, ἀλλὰ ἀντιφάσκουσα εἰς ἑαυτήν ἀποδέχθηκε καὶ ἐπικύρωσε τὸ ἀποτέλεσμα τῆς κακοδίκου δίκης!

 

Βεβαίως λέει πολὺ… κομψὰ ὅτι «διεπιστώθησαν παραλείψεις κατὰ τὴν ἐν τῇ Ἱερᾷ Συνόδῳ τῆς Ἐκκλησίας Κύπρου ἐκδίκασιν τῆς ὑποθέσεως τοῦ Μητροπολίτου Τυχικοῦ ὡς πρὸς τὰς προβλέψεις τοῦ Καταστατικοῦ Χάρτου αὐτῆς».

 

Τόσον ἁπλά: «διεπιστώθησαν παραλείψεις»!

 

Παναγιώτατε, Σεβασμιώτατοι,

 

ἡ περιφρόνηση τῆς Ἀρχιερατικῆς Τιμῆς καὶ Ἀξίας, ἡ καταστρατήγηση ὅλης τῆς δικονομίας τήν ὁποία προβλέπουν οἱ ἱεροὶ Κανόνες, ὁ Καταστατικὸς Χάρτης, τὸ κοσμικὸ Δίκαιο, οἱ Διεθνεῖς Συμβάσεις περὶ δικαίας δίκης, ὁ πανανθρώπινος σεβασμὸς τῶν δικαιωμάτων τοῦ κατηγορουμένου, θεμελιωμένος στήν Παλαιά Διαθήκη καὶ κατακτημένος ἀπὸ τὸν νομικὸ πολιτισμό, μὲ μίαν λέξιν: τὸ ὅτι ἡ Κυπριακὴ Σύνοδος δὲν ἄφησε τίποτε ὄρθιο, γιὰ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο εἶναι ἁπλές «παραλείψεις», οἱ ὁποῖες ἐλαφρᾷ τῇ καρδίᾳ μποροῦν νὰ προσπεραστοῦν;

 

Δυσκολεύομαι νὰ σχολιάσω τὴν ἑπόμενην φράση τῆς ἀπὸ 17.10.25 Πατριαρχικῆς καί Συνοδικῆς Ἀποφάσεως ἐπὶ τῆς ἐκκλήτου προσφυγῆς τοῦ Μητροπολίτου Τυχικοῦ: «οὐχ ἧττον ὅμως ἅπαντα τὰ μέλη τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου, ἐπὶ τῆς οὐσίας κρίνοντα, ἐπεκύρωσαν ὁμοφώνως τὴν συνοδικὴν ἀπόφασιν τῆς Ἁγιωτάτης Ἐκκλησίας Κύπρου».

 

Διερωτῶμαι καὶ ἐρωτῶ: τί σημαίνει τὸ «ἐπὶ τῆς οὐσίας κρίνοντα»; Ἔκριναν -δηλαδὴ δίκασαν- «ἐπὶ τῆς οὐσίας» τὴν ὑπόθεσιν, καὶ αὐτό θεωρεῖται ἐκκλησιαστικὴ δικαιοσύνη; Πραγματοποιήθηκε ἄραγε ἡ προφητικὴ ἀπαίτηση «ποιεῖτε κρίσιν καὶ δικαιοσύνην καὶ ἐξαιρεῖσθε διηρπασμένον ἐκ χειρὸς ἀδικοῦντος αὐτόν»; Δὲν τολμῶ νὰ ἀπαντήσω…

 

 

Πανω σε αυτο το θεμα

Κυθήρων Σεραφείμ: «Αδίκως καταδικάσθηκε ο Μητροπολίτης Πάφου Τυχικός»

Ὁ σχολιασμὸς αὐτῆς τῆς Συνοδικῆς ἀποφάσεως ἀπαιτεῖ πολυσέλιδη μελέτη. Ἐπὶ τοῦ παρόντος ἂς προβληματισθοῦμε: πῶς θὰ αἰσθανόμαστε γιὰ τὸ Κράτος Δικαίου τῆς χώρας μας ἐὰν ἀκριβῶς αὐτή  ἡ διαδικασία, ἡ ὁποία ἀκολουθήθηκε στό Φανάρι στίς 17.10.25 γιά τήν ἐκδίκαση τοῦ ἐκκλήτου, ἐφαρμοζόταν καί στήν ἐκδίκαση τῶν ἐφέσεων καί ἀναιρέσεων στά ποινικά δικαστήρια τῆς χώρας μας; Θὰ ἦταν τοῦτο τιμητικὸ γιά τή χώρα; Θὰ ἀνεχόμαστε νὰ δικασθοῦμε σέ τέτοιες συνθῆκες; Οὔτε κατὰ διάνοιαν! Πῶς ὅμως τὸ ἀνεχόμαστε στὴν Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ καὶ σιωποῦμε μοιρολατρικά; Γιατί, ἄραγε, ἀπαιτοῦμε ἢ μᾶλλον θεωροῦμε φυσικὸ καὶ αὐτονόητο ὅτι ἡ κοσμικὴ δικαιοσύνη πρέπει νὰ εἶναι πιὸ δίκαιη ἀπὸ τὴν ἐκκλησιαστική; Δὲν εἶναι αὐτὸ κατάντημα τῆς ἐκκλησιαστικῆς μας ζωῆς προσωπικὰ καὶ συλλογικά; Δὲν εἶναι αὐτὸ ἔκπτωση τῆς Ἐκκλησίας ἀπὸ Σῶμα Χριστοῦ σὲ μεσαιωνικὸ φέουδο ὑπὸ ἀνεξέλεγκτο ἡγεμόνα;

 

Καὶ δυστυχῶς, τὰ ἐρωτήματα πολλαπλασιάζονται ὅταν συγκρίνουμε τὴν ὑπόθεση Τυχικοῦ μὲ τὶς ἄλλες δύο περιπτώσεις ἐκκλήτου ποὺ εἴδαμε πιὸ πάνω.

 

Πῶς γίνεται σὲ δύο παρόμοιες ὡς πρὸς τὸ ἀντικείμενο τοῦ ἐκκλήτου ὑποθέσεις νὰ ἔχουμε ἐντελῶς διαφορετικὲς ἀποφάσεις τοῦ ἰδίου Ὀργάνου;

 

Καὶ στὴν περίπτωση τοῦ καταδικασμένου Π.Μ. τέως Μητροπολίτη τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος καὶ στὴν περίπτωση τοῦ Μητροπολίτη Πάφου Τυχικοῦ τὸ ἀντικείμενο τοῦ ἐκκλήτου ἦταν παρόμοιο: ἡ ἄρνηση καὶ τῶν δύο Ἐκκλησιῶν (Ἑλλάδος καὶ Κύπρου) νὰ προχωρήσουν σὲ κανονικὴ δίκη μὲ βάση τοὺς ἱεροὺς Κανόνες καὶ τὶς ἰσχύουσες κατὰ περίπτωση διατάξεις τῶν Καταστατικῶν τους Χαρτῶν, καὶ τὸ αἴτημα καὶ στὰ δύο ἔκκλητα ἦταν τὸ ἴδιο: «δικάστε με ὅπως προβλέπεται»!

 

Στὴ μία περίπτωση τοῦ τέως Μητροπολίτη Π.Μ., ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος ἔκανε πλήρως δεκτὸ τὸ αἴτημα τοῦ ἐκκαλοῦντος, δὲν εἰσῆλθε στὴν οὐσία καὶ ἀνέπεμψε τὴν ὑπόθεση πάλι στὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος γιὰ νὰ τὴν εἰσαγάγει σὲ κανονικὴ δίκη, δικαιώνοντας τὸν τέως Μητροπολίτη. Καὶ αὐτὸ ἔγινε τρεῖς φορές· καὶ στὰ τρία ἔκκλητα ποὺ κατέθεσε ὁ τέως Μητροπολίτης δικαιώθηκε ἀπὸ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο!

 

Ἀντίθετα, στὴν περίπτωση τοῦ Μητροπολίτη Τυχικοῦ ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος διαπίστωσε ὅτι δὲν ἔγινε κανονικὴ δίκη ἀλλὰ δὲν ἔκανε δεκτὸ τὸ αἴτημά του, οὔτε ἀνέπεμψε τὴν ὑπόθεση πίσω στὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου γιὰ νὰ προχωρήσει σὲ κανονικὴ καὶ δίκαιη δίκη, ἀλλὰ -ὡς μὴ ὄφειλε, διότι δὲν εἶχε τὰ ἀπαραίτητα στοιχεῖα (π.χ. μάρτυρες κατηγορίας καὶ ὑπερασπίσεως)- ἀπεφάνθη ἐπὶ τῆς οὐσίας τῆς ὑποθέσεως καὶ ἐπικύρωσε τὴν καταδικαστικὴ ἀπόφαση καταδικάζοντας τὸν Μητροπολίτη!

 

Πῶς γιὰ τὴν ἴδια ὑπόθεση τὸ ἴδιο δικαστικὸ Ὄργανο ἐκδίδει ἐντελῶς ἀντίθετη ἀπόφαση; Ποῦ ὀφείλεται;

 

Μήπως στὰ πρόσωπα τῶν ἐκκαλούντων; Δὲν θέλω νὰ τὸ πιστέψω! Γιατί ὁ δικαιωθεὶς ἀπὸ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο τέως Μητροπολίτης εἶχε καταδικαστεῖ σὲ 6ετὴ φυλάκιση γιὰ κακούργημα, εἶχε καταθέσεις ἄνω τοῦ 1.500.000 € σὲ offshore καὶ κυκλοφοροῦσαν κασέτες μὲ αἰσχρὲς συνομιλίες του, ἐνῶ ὁ καταδικασθεὶς ἀπὸ τὸ Πατριαρχεῖο Μητροπολίτης Πάφου Τυχικός εἶναι πάμπτωχος καὶ, δόξα τῷ Θεῷ, ἀνεπίληπτος στὴ διαχείριση τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ χρήματος καὶ ἰδιαίτερα αὐστηρὸς στὴν προσωπική του ζωή.

 

Μήπως οἱ Πατριαρχικὲς ἀποφάσεις ἐξαρτῶνται ὄχι ἀπὸ τὰ πρόσωπα τῶν προσφευγόντων διὰ τοῦ ἐκκλήτου ἀλλὰ ἀπὸ τὰ πρόσωπα τῶν Προέδρων τῶν τοπικῶν Συνόδων τῶν ἀντιστοίχων Ἐκκλησιῶν; Δὲν μπορῶ νὰ τὸ γνωρίζω.

 

Ὀφείλω ὅμως νὰ σημειώσω ὅτι α) στὴν περίπτωση τοῦ δικαιωθέντος ἀπὸ τὴν Πατριαρχικὴ Σύνοδο τέως Μητροπολίτη, τὸ Πατριαρχεῖο ἀκύρωσε τὴ Συνοδικὴ ἀπόφαση ποὺ ἐκδόθηκε ἀρχικά ὑπὸ τὴν προεδρία τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν Χριστοδούλου, δημιουργώντας σοβαρὸ πρόβλημα στὸν ἀείμνηστο Χριστόδουλο καὶ γενικότερα στὴν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος…

 

β) Ἡ καταδικαστικὴ γιὰ τὸν Μητροπολίτη Τυχικὸ ἀπόφαση μήπως ὀφείλεται σὲ ὅσα κυκλοφόρησαν πολὺ ἔντονα στὴν Κύπρο; Εἰπώθηκε δημοσίως καί ἐπωνύμως⁵ σὲ τηλεοπτικὲς ἐκπομπὲς ὅτι, παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ὅλοι ἀναγνωρίζουν τὸ ἄδικο τῆς ἀποφάσεως ἐναντίον τοῦ Τυχικοῦ, ἐν τούτοις ἡ ἀπόφαση τοῦ Πατριαρχείου δὲν μπορεῖ νὰ εἶναι ἄλλη ἀπὸ τὴν ἐπικύρωση τῆς ἐπιθυμίας τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Γεωργίου καὶ τῆς ἔκπτωσης τοῦ Μητροπολίτη Τυχικοῦ, γιὰ δύο λόγους:

 

i) διότι τὸ Πατριαρχεῖο ἔχει ἀνάγκη τὴν ὑποστήριξη τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Γεωργίου στὸ Οὐκρανικὸ Αὐτοκέφαλο, ἀφοῦ μόνο τρεῖς ἑλληνόφωνες Ἐκκλησίες τὸ ἀναγνωρίζουν. Μάλιστα εἶχε κυκλοφορήσει καὶ ἀπὸ ἀρχιερατικὰ χείλη, καὶ εἶχε δημοσιευθεῖ στὸ διαδίκτυο, ὅτι ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Γεώργιος εἶχε διαμηνύσει ὅτι ἂν τὸ Πατριαρχεῖο δὲν τὸν δικαιώσει, αὐτὸς θὰ πάψει νὰ μνημονεύει τὸν «Μητροπολίτη» Κιέβου Ἐπιφάνιο τῆς αὐτοκεφάλου ἐκκλησίας!

 

ii) τὸ Πατριαρχεῖο δὲν μπορεῖ παρά νὰ δικαιώσει τόν Γεώργιο καί τὴν Κυπριακή Σύνοδο, διότι ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου τὸ χρηματοδοτεῖ γενναῖα!

 

 

Πανω σε αυτο το θεμα

Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου, τα ευρώ και το Φανάρι

Καὶ οἱ δύο αὐτοὶ λόγοι εἶχαν ὑποστηριχθεῖ καὶ ἀπὸ τηλεοράσεως, ἀπὸ θεολόγο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Κύπρου ποὺ γνωρίζει πολὺ καλά τὰ ἐκκλησιαστικὰ παρασκήνια. Ἀσφαλῶς ἐγὼ δὲν υἱοθετῶ τέτοιες προσεγγίσεις, οὔτε (θέλω νὰ) γνωρίζω οὔτε μπορῶ νὰ σχολιάσω… Πάντως τέτοιες φῆμες εἶναι ἂκρως προσβλητικὲς καὶ γιὰ τὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου καὶ γιὰ τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο καὶ γιὰ ὅλη τὴν Ὀρθοδοξία! Ἂν τώρα ὑπάρχει καὶ κάποια δόσις ἀληθείας, τότε ὁ Θεὸς νὰ μᾶς ἐλεήσει!

 

Ἀναφορικὰ μὲ τὴ σύγκριση τῆς Πατριαρχικῆς Ἀποφάσεως γιὰ δικαίωση τῶν ἐκκλήτων ἀναφορῶν τῶν Οὐκρανῶν καὶ ἀντίστροφα τῆς καταδίκης τοῦ Τυχικοῦ, ὅλοι ἀντιλαμβάνονται ὅτι τὰ μέτρα δὲν συγκρίνονται. Φυσικὰ καὶ δὲν ἀποροῦμε γιατί δικαιώθηκαν οἱ καθηρημένοι, ἀφορισμένοι, ἀχειροτόνητοι καὶ σχισματικοὶ Οὐκρανοί! Πάνω σὲ αὐτὴ τὴ “δικαίωση” θεμελιώθηκε τὸ -σαθρὸ- οἰκοδόμημα τοῦ Οὐκρανικοῦ Αὐτοκεφάλου γιὰ τὴν ὑλοποίηση τῶν γνωστῶν γεωπολιτικῶν σχεδιασμῶν.

 

Ἀντίθετα, ὁ νέος στὴν ἡλικία καὶ στὴν Ἀρχιερωσύνη Μητροπολίτης Τυχικός μὲ τὴν ἀγάπη τοῦ λαοῦ του, τὴν παράξενη -γιὰ ὁρισμένους- ἐμμονή του στὴν ἐκκλησιαστικὴ Παράδοση καὶ τὴν καθαρότητα καὶ διαφάνεια τῆς βιωτῆς του, ὥστε νὰ μὴν μπορεῖ νὰ γίνει ἀντικείμενο ἐκβιασμοῦ, ἂν δικαιωθεῖ εἶναι ἐν δυνάμει πολὺ ἐπικίνδυνος γιὰ πνευματικοὺς–ἐκκλησιαστικοὺς λόγους, ποὺ ὅμως ἔχουν ἄμεσο ἀντίκτυπο καὶ στὴν γεωπολιτική!  Ὁ νοῶν νοείτω!

 

Ἔτσι, στὶς 17 Ὀκτωβρίου 2025 ἡ Πατριαρχικὴ Σύνοδος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου ἐπικύρωσε τὴν ἀπόφαση τῆς Συνόδου τῆς Κύπρου καὶ μαζί μέ αὐτὴ ἐπικύρωσε τὴν κακοδικία καὶ ὅλο τὸ ἦθος καὶ τὸ ὕφος ποὺ τόσο ἔντονα καὶ προκλητικὰ ἐμφάνισε ἡ Ἐκκλησιαστικὴ Ἡγεσία τῆς Κύπρου.

 

Παράλληλα, ἡ Πατριαρχικὴ Ἀπόφαση καταδίκασε τὸν Μητροπολίτη Πάφου Τυχικὸ καὶ μαζί μ’ αὐτόν κατεδίκασε τὴν ἐκκλησιαστικὴ τάξη, τὴν κανονικὴ παράδοση καὶ τὴν ἴδια τὴν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου.

 

Πρωτίστως καὶ κυρίως καταδίκασε καὶ τὸν λαὸ τοῦ Θεοῦ νὰ ὑποστεῖ τὴν ὀρφάνια ἀπὸ τὸν φυσικὸ πνευματικὸ του Πατέρα καὶ νὰ ἀποδεχθεῖ σὲ λίγο καιρὸ ὡς πατριὸ ἕνα «μοιχεπιβάτη», τάχα, «εἰς τύπον καὶ τόπον Χριστοῦ»! Γιά νὰ ἐπικαλεστῶ τὸν Ἰ. Χρυσόστομο, ὁ ὁποῖος καὶ αὐτὸς ὅταν ἐκθρονίστηκε ἀπὸ τὴ μανία ἑνὸς ἄλλου «θηρίου», τοῦ Ἀλεξανδρείας Θεοφίλου, ἔγραψε πρὸς τὸν ἐπίσκοπο Κυριακὸ ἀναφερόμενος στὸν διάδοχό του Ἀρσάκιο: «Ἤκουσα γὰρ κἀγὼ περὶ τοῦ λήρου (φλύαρου) ἐκείνου τοῦ Ἀρσακίου,… ὅτι ἔθλιψε τοὺς ἀδελφοὺς ὅλους μὴ θέλοντας αὐτῷ κοινωνῆσαι· πολλοὶ δὲ αὐτῶν δι’ ἐμέ καὶ ἐν τῇ φυλακῇ ἀπέθανον [Μακαριώτατε Κύπρου, βλέπετε καί κάποιοι ἂλλοι παλαιότερα εἶχαν ἀρνηθεῖ τήν ἐκκλησιαστική κοινωνία, εἶχαν ἀποτειχίσει (!) τόν «λῆρο ἐκεῖνον Ἀρσάκιον», πού τούς ἐπέβαλαν γιά ἐπίσκοπο, ὡς διάδοχο τοῦ ἀδίκως ἐκθρονισθέντος Χρυσοστόμου⁶!] Ὁ γὰρ προβατόσχημος ἐκεῖνος λύκος, ὁ σχῆμα μὲν ἔχων ἐπισκόπου, μοιχὸς δὲ ὑπάρχων· ὡς γὰρ ἡ γυνὴ μοιχαλίς χρηματίζει, ἧ ζῶντος τοῦ ἀνδρὸς ἑτέρῳ συναφθεῖσα, οὕτω καὶ οὗτος μοιχός ἐστιν, οὐ σαρκὸς ἀλλὰ πνεύματος· ζῶντος γὰρ ἐμοῦ ἥρπασε μοι τὸν θρόνον τῆς Ἐκκλησίας» (Ἰ. Χρυσόστομος, ἐπιστολή ρκε΄, «Πρός Κυριακόν ἐπίσκοπον ἐν ἐξορία ὂντα καί αὐτόν», ΕΠΕ 36, 240-242).  Καὶ σέ  ἄλλη ἐπιστολή γράφει : «Ὅταν ἀκούσεις τῶν Ἐκκλησιῶν ἡ μὲν κατέδυ (βυθίστηκε), ἡ δὲ σαλεύεται, ἑτέρα χαλεποῖς περιαντλεῖται κύμασιν (ταράσσεται ἀπό φοβερά κύματα), ἡ μὲν λύκον ἀντὶ ποιμένος λαβοῦσα, ἡ δὲ πειρατὴν ἀντὶ κυβερνήτου, ἡ δὲ δήμιον ἀντὶ ἰατροῦ, ἄλγει» (Ἰ. Χρυσοστόμου, «πρός Ὀλυμπιάδαν», ἐπιστολή η΄, ΕΠΕ 37, 386).

 

Δυστυχῶς, ἡ ἐκκλησιαστικὴ ἱστορία ἐπαναλαμβάνεται στὶς μέρες μας στὴν Κύπρο. Καὶ ἡ Πάφος καλεῖται νὰ ζήσει τὴν μετὰ–Τυχικὸ ἐποχή, ὅπως ἡ Κωνσταντινούπολη τὴ μετὰ–Χρυσόστομον περίοδο μὲ «λύκον ἀντὶ ποιμένος, πειρατὴν ἀντὶ κυβερνήτου, δήμιον ἀντὶ ἰατροῦ». Στὴν Πάφο, μετὰ τὴν ἄδικη ἐκθρόνιση τοῦ Τυχικοῦ, θὰ ἐγκατασταθεῖ, κατὰ τὸν Ἰ. Χρυσόστομο: «προβατόσχημος λύκος, ὁ σχῆμα μὲν ἔχων ἐπισκόπου, μοιχὸς δὲ ὑπάρχων… μοιχὸς ἐστίν, οὐ σαρκὸς ἀλλὰ πνεύματος· ζῶντος γὰρ τοῦ κανονικοῦ ἐπισκόπου Τυχικού ἥρπασε τὸν θρόνον τῆς Ἐκκλησίας»!

 

Τέλος, ἡ Πατριαρχικὴ ἀπόφαση τῆς 17.10.2025 ἀποτελεῖ τὸ πλέον καίριο πλήγμα κατὰ τοῦ ἰδίου τοῦ θεσμοῦ τῆς ἐκκλήτου ἀναφορᾶς στὸν Οἰκουμενικὸ Θρόνο! Ἀλήθεια, ποῖος κληρικὸς θὰ τολμήσει πάλι νὰ ἀναζητήσει τὸ δίκαιό του ἔχοντας κατὰ νοῦν τὴν «ὑπόθεση Τυχικού»; Ἐκτὸς ἐὰν ὁμοιάζει ὡς πρὸς τὸ ἦθος καὶ τὶς δυνατότητες πρὸς τὸν συγχωρεμένο Π.Μ., τὸν τέως Μητροπολίτη, ἢ τοὺς καθηρημένους, ἀφορισμένους καὶ ἀχειροτόνητους Οὐκρανούς! Τότε, σίγουρα θὰ δικαιωθεῖ!

 

Ποῖος ἀμφιβάλλει ὅτι ὅταν στὸ ἑξῆς κάποιοι ἐνώπιον τῆς Πανορθοδόξου Κοινωνίας τῶν τοπικῶν Ἐκκλησιῶν θὰ ἐπικαλοῦνται σθεναρά καὶ θὰ ὑποστηρίζουν λόγῳ καὶ γραφίδι τὸ «κανονικὸ δικαίωμα τοῦ ἐκκλήτου», πολλοὶ πιστοὶ θὰ μειδιοῦν ἢ θὰ γελοῦν, διότι θὰ τὸ ἐκλαμβάνουν ὡς ἀνέκδοτο; Ἀς ἀναλογιστοῦμε, τότε, ποῖος θὰ ἔχει τὴν εὐθύνη ἔναντι τοῦ πιστοῦ λαοῦ, τῆς Ἐκκλησίας καὶ τῆς ἱστορίας.

 

Μέ πολλή θλίψη καί ὀδύνη γιά τόν θεσμό ὁ ὁποῖος ἀπό ἐγγύηση δικαιοσύνης κατάντησε ἐπιβράβευση ἀδικίας…

 

Ἀναστάσιος Γκοτσόπουλος

Πρεσβύτερος

 

Υποσημειώσεις:

1) Ἀναλυτικά βλ. π. Ἀν. Γκοτσοπούλου, Ἡ Ἐκκλησία τῆς Ρώμης καί ὁ ἐπίσκοπός της στά Πρακτικά καί στίς ἀποφάσεις τῶν Οικουμενικῶν Συνόδων, 22025, σ. 303-324.

2) Παν. Λαζαράτου, «Τό “ἒκκλητον”  ἐνώπιον τοῦ Συμβουλίου τῆς Ἐπικρατείας», Νομοκανονικά 2(2018), σ. 22.

3) Ἀναλυτικά βλ. Ἰω. Καστανάς, Τό ἒκκλητον ἐνώπιον τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου στήν Ἐκκλησία τῆς Κύπρου, ἐκδ. Hippasus 2022, σ. 64-70.

4) Σύμφωνα μέ δημοσιογραφικές πληροφορίες, διότι δέν ἒχει δημοσιευθεῖ ἡ ἀπόφαση, οἱ δέκα Ἀρχιερεῖς πού ψήφισαν τήν ἒκπτωση τοῦ Μητροπολίτη Πάφου Τυχικοῦ εἶναι: Ἀρχιεπίσκοπος Κύπρου Γεώργιος, Κιτίου Νεκτάριος, Κυρηνείας Χρυσόστομος, Κωνσταντίας–Ἀμμοχώστου Βασίλειος, Κύκκου καί Τηλλυρίας Νικηφόρος, Ταμασοῦ καί  Ὀρεινῆς Ἠσαΐας,  Τριμυθοῦντος καί Λευκάρων Βαρνάβας, Καρπασίας Χριστόφορος, Μεσαορίας Γρηγόριος, ἐνῶ οἱ ἕξι μειοψηφίσαντες εἶναι: Λεμεσοῦ Ἀθανάσιος, Μόρφου Νεόφυτος, Ἀρσινόης Παγκράτιος, Ἀμαθοῦντος Νικόλαος, Λήδρας Ἐπιφάνιος, Νεαπόλεως Πορφύριος.

5) Γ. Αναστασίου-ΕΟΔ, «Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου, τα ευρώ και το Φανάρι»

6) Ὁ Ἰω. Χρυσόστομος ἐπαινεῖ τοὺς πιστοὺς τῆς Κωνσταντινουπόλεως οἱ ὁποῖοι ὑπέφεραν τά πάνδεινα ἐπειδή ἀρνήθηκαν τὴν κοινωνία μὲ τὸν διάδοχό του,  ἡ δὲ Ἐκκλησία τοὺς ἔχει κατατάξει στὸν χορὸ τῶν Ἁγίων (π.χ. τὴ Διακόνισσα Ὀλυμπιάδα), (βλ. Ἀν. Γκοτσόπουλος, «Ὁ Ἅγ. Ἰω. Χρυσόστομος καὶ τὸ “σχίσμα” τῶν Ἰωαννιτῶν», 27.1.2023)


Μέ τήν σιωπήν, ὁ Θεός προδίδεται


 


Γράφει ὁ κ. Διογένης Δ. Βαλαβανίδης, Πρόεδρος τοῦ

 

«ΚΕΝΤΡΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ»

  Εἶναι ἀδιαμφισβήτητο καὶ καθολικὰ ἀποδεκτὸ ὅτι ἡ διπλωματία ἦταν πάντα μία ἀπαραίτητη δραστηριότητα, ἀπαραίτητη γιὰ τὴν ἀνθρωπότητα σὲ καθημερινὴ βάση, τόσο στὴν οἰκογένεια καὶ στὴν ἐργασία, ὅσο καὶ στὶς διεθνεῖς καὶ ἐκκλησιαστικὲς σχέσεις.

  Εἶναι γνωστὸ ὅτι ὁ πόλεμος εἶναι ἡ συνέχιση τῆς πολιτικῆς μὲ ἄλλα μέσα, ἐνῶ ἡ διπλωματία λειτουργεῖ τόσο σὲ καιρὸ εἰρήνης ὅσο καὶ σὲ καιρὸ πολέμου. Καθ’ ὅλη τὴ διάρκεια τῆς ἱστορίας, οἱ ἐμπόλεμοι δὲν ἔπαψαν ποτὲ τὴ διπλωματικὴ ἐπικοινωνία, ἀκόμη καὶ ἂν διέκοπταν ἐπίσημα τὶς διπλωματικὲς σχέσεις. Μὲ ἄλλα λόγια, ἡ διπλωματία ἦταν πάντα ὁ κύριος δίαυλος ἐπικοινωνίας, ὁπότε ἡ λειτουργία της ἦταν πάντα σημαντική.

 

  Ἂν ἀναλύσουμε τὶς τρέχουσες γεωπολιτικὲς ἐξελίξεις, στὶς ὁποῖες ἡ θρησκεία διαδραματίζει ἕνα ἀπὸ τοὺς πιὸ σημαντικοὺς ρόλους, μποροῦμε νὰ παρατηρήσουμε ὅτι ἡ ἐμπλοκή της στὶς γεωπολιτικὲς τάσεις ἀπὸ τοὺς δυτικοὺς φιλελεύθερους κύκλους ἔχει ἐπηρεάσει ἀρνητικὰ τὴν κανονικὴ τάξη καὶ τὶς διεκκλησιαστικὲς σχέσεις! Μὲ ἄλλα λόγια, σὲ πολλὲς τοπικὲς Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες παρατηροῦμε τὴν μὴ κανονικὴ χορήγηση Τόμου αὐτοκεφαλίας σὲ νεοσύστατες ἐκκλησιαστικὲς ὀργανώσεις (τὴ λεγόμενη Ὀρθόδοξη Ἐκ­κλησία τῆς Οὐκρανίας καὶ τὴ λεγόμενη Μακεδονικὴ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία-Ἀρχιεπισκοπὴ τῆς Ἀχρίδας), τὴν παρουσία πολυάριθμων αἱρέσεων κα­θὼς καὶ παραβάσεις τῶν ἐκ­κλησιαστικῶν κανόνων.

 

  Μία ἀπὸ τὶς σοβαρότερες συν­έπειες μίας τέτοιας κατάστασης εἶναι ἡ διακοπὴ τῆς εὐχαριστιακῆς κοινωνίας μεταξὺ τοῦ Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως καὶ τοῦ Πατριαρχείου Μόσχας!

 

  Σὲ αὐτὸ τὸ πλαίσιο, ἐπισημαίνουμε τὴν πρόσφατη συνέντευξη τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη Βαρθολομαίου Α΄ στὴ γαλλικὴ τηλεόραση (10.09.2025), ἡ ὁποία ἀναφέρθηκε ἀπὸ τὴν Orthodox Times μὲ τὸν τίτλο: Πατριάρχης Βαρθολομαῖος: «Δὲν θὰ ὑπάρξει ὑπαναχώρηση στὴ χορήγηση τῆς αὐτοκεφαλίας στὴν Οὐκρανία»! Στὴν πραγματικότητα, ὁ Πατριάρχης Βαρθολομαῖος ἦταν ἀποφασιστικὸς στὴν ἔκφραση τῆς ἄκαμπτης στάσης του, λέγοντας ὅτι ἡ ἀξιοπρέπεια τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη ἔχει «ὁρισμένα προνόμια καὶ ὅτι δὲν διαθέτει καμία ἄλλη Ἐκκλησία πρωτεῖο». Μὲ τὴν εὐκαιρία αὐτή, πρόσθεσε: «Ἀπὸ αὐτὴ τὴν ἄποψη, εἶναι sine paribus (πρῶτος χωρὶς ἴσο, σ.σ.) – σὰν αὐτὰ τὰ προνόμια νὰ ἀνήκουν ἀποκλειστικὰ στὸν Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη…». Ὁ Οἰκουμενικὸς Πατριάρχης ἦταν πολὺ σαφὴς καὶ ἀκριβὴς ὅταν πρόσθεσε ὅτι «Σύμφωνα μὲ τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο, ἡ Οὐκρανία ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἀποκτήσει αὐτοκεφαλία, ὅπως καὶ κάθε ἄλλο κυρίαρχο κράτος ποὺ ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ ἔχει τὴ δική του ἀνεξάρτητη τοπικὴ Ἐκκλησία. Ἀπὸ τὴν ἄλλη πλευρά, μόνο τὸ Οἰκουμενικὸ Πατριαρχεῖο – καὶ κανένας ἄλλος – ἔχει τὴν ἐξουσία νὰ χορηγήσει αὐτοκεφαλία…»!!!

 

  Αὐτὸ ἔσβησε τὴν τελευταία ἐλπίδα γιὰ τὴν ἐπίτευξη ὁποιουδήποτε ἀποδεκτοῦ συμβιβασμοῦ μέσῳ τῆς ἐκκλησιαστικῆς διπλωματίας ποὺ ἀποσκοπεῖ στὴ διατήρηση τῆς ἑνότητας τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας.

 

  Ἰδιαίτερα ἂν λάβουμε ὑπόψη τὸ γεγονός, ὅπως δηλώνει ὁ καθηγητὴς Βλαντιμὶρ Ντιμίτριεβιτς στὸ ἄρθρο του μὲ τίτλο «Ἡ Οἰκουμενικὴ Ἀντιεθνικὴ Σύνοδος», ὅτι στὰ τέλη τοῦ 1993, τρία σημαντικὰ κανονικὰ ζητήματα ἦταν στὴν ἡμερήσια διάταξη τῆς διάσκεψης τῆς Διορθόδοξης Ἐπιτροπῆς γιὰ τὴν Προετοιμασία τῆς Πανορθόδοξης Συνόδου στὸ Chambesy: ἡ ὀρθόδοξη διασπορά, ἡ αὐτοκεφαλία καὶ ὁ τρόπος τῆς διακήρυξής της, καθὼς καὶ ἡ ἐκκλησιαστικὴ αὐτονομία καὶ ὁ τρόπος τῆς ἀπόκτησής της. Εἶναι ἐπίσης περίεργο τὸ γεγονὸς ὅτι καὶ τὰ δύο ἔγγραφα ὑπογράφηκαν ἀπὸ μέλη τῆς ἀντιπροσωπίας τῆς Σερβικῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας (SOC): ὁ ἐπίσκοπος Irinej Karanusić-Bulović τῆς Backa, ὡς ἐπικεφαλῆς τῆς ἀντιπροσωπίας καὶ καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Βελιγραδίου, καὶ ὁ ἱερομόναχος Ignjatije Midić, σημερινὸς ἐπίσκοπος τῆς Pozarevacko-Breničevski, ὡς εἰδικὸς σύμβουλος. Τὸ σχεδὸν ἀπίστευτο γεγονὸς εἶναι ὅτι ἡ Σύνοδος τῆς Σερβικῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας (ΣΟΕ) δὲν συζήτησε καθόλου αὐτὸ τὸ «στρατηγικὸ ζήτημα».

 

  Τὰ ἔγγραφα δημοσιεύθηκαν πολὺ γρήγορα στὸ περιοδικὸ «Episkepsis» (ἀριθ. 498, 30 Νοεμβρίου 1993), τὸ ὁποῖο ἐκδίδεται ἀπὸ τὸ Ὀρθόδοξο Κέντρο τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου στὸ Chambesy.

 

  Στὴν ἐνέργεια αὐτὴ ἀντέδρασαν ἡ Ρωσική, ἡ Ρουμανική, ἡ Πολωνικὴ καὶ ἡ τῆς Ἀντιοχείας Ἐκκλησία, ἐπισημαίνοντας ὅτι τὸ ζήτημα τῆς διασπορᾶς ἀπειλεῖ «τὴν ἑνότητα τῆς Ὀρθοδοξίας», καθὼς καὶ ὅτι κάθε αὐτοκέφαλη Ἐκκλησία ἔχει τὸ δικαίωμα νὰ φροντίζει τὴ δική της διασπορά, ἀνεξάρτητα ἀπὸ τὸ μέγεθος, τὴν ἀρχαιότητα ἢ τὴ θέση της στὰ δίπτυχα.

 

  Ὡστόσο, ἡ Ἐκκλησία τῆς Κωνσταντινούπολης παρέμεινε συν­επὴς στὶς «παπιστικὲς» τάσεις ποὺ ἐξέφρασε στὸ ἔγγραφο ποὺ ὑπογράφηκε στὸ Chambesy, στὸ ὁποῖο συνέβαλαν καὶ οἱ δύο προαναφερθέντες ἐκπρόσωποι τῆς Σερβικῆς Ἐκκλησίας.

 

  Παρὰ ταῦτα, ὁ Ρῶσος μετανάστης καὶ διακεκριμένος καθηγητὴς τῆς Νομικῆς Σχολῆς τῆς Σουμπότιτσα, Σεργκέι Τρόιτσκι, ἐπισήμανε ὅτι καμία Οἰκουμενικὴ Σύνοδος δὲν εἶχε δώσει στὴν Κωνσταντινούπολη τὸ δικαίωμα τῆς δικαιοδοσίας καὶ τῆς κρίσης ἐπὶ ἄλλων Τοπικῶν Ἐκκλησιῶν, ἀλλὰ ὅτι ἡ Δ΄ Οἰκουμενικὴ Σύνοδος εἶχε ἐξισώσει αὐτὸν τὸν πατριαρχικὸ θρόνο μὲ τὸν θρόνο τοῦ ἐπισκόπου τῆς Ρώμης, τοῦ Πάπα (ὁ ὁποῖος ἐκείνη τὴν ἐποχὴ ἦταν Ὀρθόδοξος) – γιὰ λόγους τιμῆς καὶ γιὰ πολιτικοὺς καὶ ὄχι «μυστικιστικοὺς» λόγους (ἐκείνη τὴν ἐποχή, ἡ Κωνσταντινούπολη ἦταν ἡ ἕδρα τοῦ Βυζαντινοῦ αὐτοκράτορα καὶ τῆς συγκλήτου του). Ὁ Τρόιτσκι, βασιζόμενος στὴν κανονικὴ παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, ἀπέδειξε ὅτι ἡ Κωνσταντινούπολη δὲν ἔχει κανένα δικαίωμα ἐπὶ τῶν διασπορῶν ἄλλων αὐτοκέφαλων Ἐκκλησιῶν.

  Ὁμοίως, ἕνας ἀπὸ τοὺς μεγαλύτερους ἱστοριογράφους καὶ κανονιολόγους, καὶ ἐπιστημονικὸς σύμβουλος τοῦ Ἱστορικοῦ Ἰνστιτούτου τῆς Σερβικῆς Ἀκαδημίας Ἐπιστημῶν καί Τεχνῶν, ὁ Δρ Μιόντραγκ Μ. Πέτροβιτς, στὸ ἄρθρο του γιὰ τὴ διασπορά, ποὺ δημοσιεύθηκε στὸ περιοδικὸ «Drzava» τὸ 1994, ὑπογράμμισε τὴν ἀμοιβαία ἰσότητα ὅλων τῶν ἐπισκόπων, ἐπισημαίνοντας ὅτι «δὲν εἶναι τυχαῖο ὅτι ὁ Ἅγιος Θεοφάνης ὁ Ὁμολογητὴς (+817) ἀποκαλοῦσε ὅλα τὰ πατριαρχεῖα οἰκουμενικά, οὔτε ὅτι στοὺς κανόνες κανένας ἐπίσκοπος δὲν ἀποκαλεῖται οἰκουμενικός». Οἱ Ἀπόστολοι, ποὺ παρέδωσαν τὴν ἐξουσία στοὺς ἐπισκόπους, δὲν εἶχαν ἕνα μόνο ἐκπρόσωπο, ὁμιλητὴ ἢ συντονιστή, ἀλλὰ ἦταν, ὅλοι μαζί, «δάσκαλοι τοῦ σύμπαντος».

 Ἐπίσης, ὁ ὑπογράφων αὐτὲς τὶς γραμμὲς ἔχει ἐπισημάνει τὴν ἀπόλυτη ἐπικινδυνότητα τῶν παπιστικῶν φιλοδοξιῶν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχη Βαρθολομαίου Α΄ στὸ βιβλίο του «Ο ΑΝΑΤΟΛΙΚΟΣ ΠΑΠΙΣΜΟΣ ΚΑΤΑΣΤΡΕΦΕΙ ΤΗΝ ΕΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ», Βελιγράδι, 2024.

 

* * *

 

  Σύμφωνα μὲ τὰ θεόπνευστα λόγια τοῦ μεγάλου Ρώσου ἀσκητῆ καὶ συγγραφέα, δασκάλου τῆς ὀρθόδοξης χριστιανικῆς εὐσεβείας, Ἁγίου Ἰγνατίου (Μπριαντσάνινοφ), τὰ ὁποῖα, ἂν ἐφαρμοστοῦν στὴν ἐποχή μας, ἔχουν ὡς ἑξῆς:

  «Ἡ θλιβερὴ «πρόοδος» ποὺ ἐκτυλίσσεται σήμερα μπροστὰ στὰ μάτια μας μαρτυρᾶ σαφῶς τὴν προσέγγιση τοῦ τέλους! Εἶναι λογικὸ νὰ ἀναρωτηθοῦμε: ποῦ θὰ πᾶμε ἀπὸ ἐδῶ, ἂν ἀκόμη καὶ ἐκεῖνοι στοὺς ὁποίους ἔχουν ἀνατεθεῖ οἱ ἀνθρώπινες ψυχές, γιὰ νὰ τὶς καθοδηγήσουν στὸ μονοπάτι τῆς σωτηρίας, τὶς ὁδηγοῦν ΟΧΙ στὴ σωτηρία, ἀλλὰ στὴν αἰώνια καταστροφή; Ἑπομένως, πρέπει νὰ εἴμαστε ἐξαιρετικὰ προσεκτικοί, ὥστε νὰ μὴ ἐμπιστευόμαστε ἀπερίσκεπτα τὶς ψυχές μας σὲ ἐκείνους ποὺ θὰ μποροῦσαν νὰ τὶς παρασύρουν σὲ λάθος δρόμο καὶ ἔτσι νὰ τὶς καταστρέψουν. Σήμερα εἶναι μία ἐποχὴ μεγάλης ἔλλειψης πνευματικῶν δασκάλων, ὅπως οἱ σοφοὶ «γέροντες-δάσκαλοι» τῶν πρώτων αἰώνων τοῦ Χριστιανισμοῦ. Σὲ τέτοιες ταραχώδεις ἐποχές, εἶναι πολὺ πιὸ ἀσφαλὲς νὰ καθοδηγούμαστε ἀπὸ τὴν Ἁγία Γραφὴ καὶ τὰ ἔργα τῶν ἁγίων Πατέρων.

  Ὁ Ἅγιος Τύχων τοῦ Ζαντὸνσκ, σημείωσε, ὅτι οἱ ἀποστάτες ποὺ ἔχουν πολλαπλασιαστεῖ ὑφαίνουν πολλὲς ἴντριγκες γύρω ἀπὸ τοὺς ἀληθινοὺς χριστιανοὺς καὶ μὲ διάφορους τρόπους τοὺς ἐμποδίζουν στὴν καλή τους πρόθεση νὰ σωθοῦν καὶ νὰ εὐχαριστήσουν τὸν Κύριο καὶ Θεό μας. Ὁ Ἅγιος Τύχων προφητικὰ ἐπισημαίνει ὅτι στὶς ἔσχατες ἡμέρες, οἱ ἀληθινοὶ μοναχοὶ (αὐτὸ ἰσχύει γιὰ ὅλους τοὺς ἀληθινοὺς χριστιανοὺς) θὰ βροῦν μὲ μεγάλη δυσκολία κάποιο ἀπομακρυσμένο καὶ ἄγνωστο καταφύγιο, ὥστε νὰ μποροῦν νὰ λατρεύουν ἐλεύθερα τὸν Θεὸ καὶ νὰ ἀποφεύγουν τὶς πιέσεις τῆς Ἀποστασίας καὶ τῶν ἀποστατῶν, ποὺ ὁδηγοῦν στὴν ὑπηρεσία τοῦ Σατανᾶ.

  Μέχρι πρόσφατα, φαινόταν σχεδὸν ἀδύνατο νὰ ὑπάρχει τέτοια ἀδιαφορία σχετικὰ μὲ τὴν πνευματικὴ ζωή, τὴν ὁποία τώρα βιώνουμε, καθὼς καὶ μία τόσο σαφὴς ἀποκήρυξη τοῦ Χριστοῦ καὶ ἀπόρριψη ὅλων τῶν ἠθικῶν ἀρχῶν. Γιὰ νὰ χειροτερέψει τὰ πράγματα, ὅλα αὐτὰ γίνονται  δημόσια,  καὶ   πρα­γματοποιεῖται ἀνοικτὰ μία κραυγαλέα δίωξη καὶ χλευασμὸς ὅλων ὅσων ὁμολογοῦν τὴν ἀληθινὴ χριστιανικὴ πίστη. Στὴν ἐποχὴ τοῦ πρώιμου Χριστιανισμοῦ, οἱ Χριστιανοὶ διώκονταν ἀπὸ τοὺς εἰδωλολάτρες – ἐκείνους ποὺ δὲν γνώριζαν τὸν ἀληθινὸ Θεὸ καὶ δὲν εἶχαν γνωρίσει τὸν Χριστό, ἐνῶ σήμερα, ἡ χριστιανικὴ πίστη διώκεται μὲ μανία καὶ πικρία ἀπὸ ἐκείνους ποὺ γνωρίζουν πολὺ καλὰ τὸν Χριστὸ καὶ τὴ διδασκαλία Του. Σχεδὸν χωρὶς ἐξαίρεση, αὐτοὶ εἶναι ἀποστάτες ἀπὸ τὴν πίστη, ἐκεῖνοι ποὺ ἔχουν πουλήσει τὴν ψυχή τους στὸν Σατανᾶ μὲ ἀντάλλαγμα γήινα πλούτη».

 Τὰ λόγια τοῦ Ἁγίου Ἰγνατίου εἶναι μία δραματικὴ προειδοποίηση, εἰδικὰ γιὰ ἐκείνους ποὺ παρακολουθοῦν ἀδιάφορα τὴν σύγχρονη προετοιμασία τοῦ κόσμου, γιὰ νὰ ὑποδεχθεῖ τὸν Ἀντίχριστο, δηλαδὴ ἐκείνους πού, παρὰ ὅλες τὶς ἐνδείξεις, παραμένουν τυφλοί, ἀπρόθυμοι νὰ δοῦν τὶς ἀδιαμφισβήτητες ἐνδείξεις τῆς βασιλείας του, ἡ ὁποία ἀσκεῖται ἀπὸ τοὺς ὑπηρέτες του, ποὺ ἔχουν ἤδη πουλήσει τὶς ψυχές τους στὸν Σατανᾶ γιὰ γήινα πλούτη: γιὰ τὴν ἐλεύθερη, ἀνεξέλεγκτη ἱκανοποίηση τῆς σφοδρῆς ἐπιθυμίας τῆς σάρκας, τῆς σφοδρῆς ἐπιθυμίας τῶν ματιῶν καὶ τῆς ὑπερηφάνειας τῆς ζωῆς, δηλαδή: τῆς λαιμαργίας, τῆς ἀπληστίας καὶ τῆς ματαιοδοξίας! 

  Ἂς χρησιμεύσει αὐτὸ τὸ κείμενο ὡς προειδοποίηση γιὰ ὅλους, γιατί θὰ λάβουμε μία φοβερὴ ἀπάντηση, ἂν κλείσουμε ἀπερίσκεπτα τὰ μάτια μας, διαβεβαιώνοντας τοὺς ἑαυτούς μας καὶ τοὺς ἄλλους ὅτι δὲν συμβαίνει τίποτα ἰδιαίτερα σημαντικό. Εἰδικὰ ἂν προσπαθήσουμε νὰ πείσουμε τοὺς ἑαυτούς μας ὅτι ὅλα εἶναι φυσιολογικὰ καὶ ὅτι πρέπει νὰ συμφιλιωθοῦμε μὲ αὐτὸ στὶς ψυχές μας, χωρὶς νὰ φοβόμαστε τίποτα καὶ χωρὶς νὰ κάνουμε τίποτα, ἀλλὰ μᾶλλον ἀφήνοντας τοὺς ἑαυτούς μας νὰ παρασυρθοῦν καὶ νὰ συμβαδίσουν μὲ μία ἐποχὴ ποὺ μᾶς ὁδηγεῖ βίαια καὶ σίγουρα πρὸς τὸν Ἀντίχριστο. 

  Τέλος, εἶναι ἀπαραίτητο νὰ θυμόμαστε τὰ λόγια ἑνὸς ἀπὸ τοὺς κύριους στύλους τῆς Ἁγίας Ἐκκλησίας μας, τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Θεολόγου, ὁ ὁποῖος εἶπε: «ΜΕ ΤΗ ΣΙΩΠΗ ΠΡΟΔΙΔΟΥΜΕ ΤΟΝ ΘΕΟ». Δὲν πρέπει νὰ σιωποῦμε, ὅταν πρόκειται γιὰ  ἔργο μεγίστης σημασίας, ὅπως ἡ σωτηρία τῆς ἀνθρώπινης ψυχῆς.

  Ἂς θυμηθοῦμε τὰ λόγια τοῦ Ἀρχιεπισκόπου Ἀβέρκιου τοῦ Τζόρντανβιλ στὸ κείμενο μὲ τίτλο: «Ὅταν τὸ ἁλάτι γίνεται ἁπλὸ ἁλάτι».

  «Ὅταν τὸ ἁλάτι χάσει τὴ γεύση του, ἡ Ἐκκλησία παύει νὰ εἶναι Ἐκκλησία· τότε ἀναδύεται μία ψεύτικη ἐκκλησία ποὺ θὰ δεχθεῖ τὸν Ἀντίχριστο ὡς «Μεσσία» της, ἐκτὸς ἀπὸ ἕνα μικρὸ ποίμνιο ἀληθινῶν πιστῶν, ποὺ γίνονται ὅλο καὶ λιγότεροι κάθε μέρα».

Βελιγράδι, 4/11/2025

ΠΗΓΗ.ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΤΥΠΟΣ