Ο τρόπος που κάνουν το σημείο του Σταυρού οι Ορθόδοξοι , οι Ρωμαιοκαθολικοί και γιατί (Σύντομο άρθρο Κατήχησης)

visit counter

Έρευνα: πρωτοπρεσβύτερος Δημήτριος Αθανασίου

Ο Σταυρός στην ορθόδοξη παράδοση δεν είναι απλώς ένα σύμβολο πίστης. Είναι μια υπενθύμιση της μεγάλης θυσίας που έκανε ο Υιός του Θεού για τη σωτηρία μας- το σημείο της λύτρωσης από τις αμαρτίες μας

Για τους Ορθόδοξους Χριστιανούς το σημείο του σταυρού γίνεται με το δεξί χέρι, ενώνοντας τα πρώτα τρία δάκτυλα (αναφορά στα τρία Πρόσωπα της Αγίας Τριάδας) και κλείνοντας τα άλλα δύο (η δισυπόστατη φύση του Χριστού, θεία και ανθρώπινη).

H επιλογή της "δεξιάς χειρός" προέρχεται από την εβραϊκή παράδοση, την οποία παρέλαβαν και διατήρησαν μουσουλμάνοι και χριστιανοί, περί της "Δεξιάς του Κυρίου" ως τιμητικής -και αντίστοιχα της αριστερής ως ατιμωτικής πλευράς, κάτι που προφανώς έχει να κάνει με την συνοπτική πλειοψηφία των δεξιόχειρων στον ανθρώπινο πληθυσμό.

Το χέρι ανεβαίνει πρώτα στο μέτωπο (στο ανώτερο σημείο του προσώπου, σε αντιστοιχία με την ουράνια κατοικία του Θεού), μετά κατεβαίνει στην κοιλιά (καθώς ο Χριστός ενσαρκώθηκε στην κοιλία της Θεοτόκου), ανεβαίνει στο δεξί ώμο (συμβολίζοντας τον αναβιβασμό μας στην "Δεξιά του Κυρίου" κατά την Κρίση της Δευτέρας Παρουσίας και καταλήγει με οριζόντια κίνηση στον αριστερό ώμο (συμβολίζοντας την απόταξη του κακού πνεύματος).

Μια ερμηνεία, θεολογικώτατη μέσα στην απλότητά της, μας δίνει στην πέμπτη διδαχή του ο άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός:

«Ακούσατε, χριστιανοί μου, πως πρέπει να γίνεται ο σταυρός και τι σημαίνει. Μας λέγει το άγιον Ευαγγέλιον πως η αγία Τριάς, ο Θεός, δοξάζεται εις τον ουρανόν περισσότερον από τους αγγέλους. Τι πρέπει να κάμης και εσύ; Σμίγεις τα τρία σου δάκτυλα με το δεξιόν το χέρι σου και, μην ημπορώντας να ανεβής εις τον ουρανόν να προσκυνήσης, βάνεις το χέρι σου εις το κεφάλι σου, διότι το κεφάλι σου είναι στρογγυλό και φανερώνει τον ουρανόν, και λέγεις με το στόμα: Καθώς εσείς οι άγγελοι δοξάζετε την αγίαν Τριάδα εις τον ουρανόν, έτσι και εγώ, ως δούλος ανάξιος, δοξάζω και προσκυνώ την αγίαν Τριάδα. Και καθώς αυτά τα δάκτυλα είναι τρία -είναι ξεχωριστά, είναι και μαζί- έτσι είναι και η αγία Τριάς, ο Θεός, τρία πρόσωπα και ένας μόνος Θεός. Κατεβάζεις το χέρι σου από το κεφάλι σου και το βάνεις εις την κοιλίαν σου και λέγεις: Σε προσκυνώ και σε λατρεύω, Κύριέ μου, ότι κατεδέχθης και εσαρκώθης εις την κοιλίαν της Θεοτόκου διά τας αμαρτίας μας. Το βάζεις πάλιν εις τον δεξιόν σου ώμον και λέγεις: Σε παρακαλώ, Θεέ μου, να με συγχωρήσης και να με βάλης εις τα δεξιά με τους δικαίους. Βάνοντάς το πάλι εις τον αριστερόν ώμον, λέγεις: Σε παρακαλώ, Κύριέ μου, μη με βάλης εις τα αριστερά με τους αμαρτωλούς. Έπειτα, κύπτοντας κάτω εις την γην: Σε δοξάζω, Θεέ μου, σε προσκυνώ και σε λατρεύω ότι, καθώς εβάλθηκες εις τον τάφον, έτσι θα βαλθώ και εγώ. Και όταν σηκώνεσαι ορθός, φανερώνεις την Ανάστασιν, και λέγεις: Σε δοξάζω, Κύριέ μου, σε προσκυνώ και σε λατρεύω, πως αναστήθηκες από τους νεκρούς, διά να μας χαρίσης την ζωήν την αιώνιον. Αυτό σημαίνει ο πανάγιος σταυρός.»

Γιατί κάνουμε το σταυρό μας με το δεξί μας χέρι

Η ίδια θεολογική εξήγηση δίνεται -με ελαφρά διαφορετικές διατυπώσεις- και σε άλλους παρόμοιους συνδέσμους. 

Οι αναφορές στα εκκλησιαστικά βιβλία για τη συνήθεια των χριστιανών να σχηματίζουν το σημείο του σταυρού με τα δάκτυλά τους, ξεκινούν με τις Πράξεις του Αποστόλου Ανδρέα (βιβλίο γραμμένο μεταξύ 150-180 μ. Χ.). Αργότερα στη συνήθεια του σχηματισμού του σημείου του σταυρού αναφέρεται ο Τερτυλιαννός (Καρθαγένη, γύρω στα 200 μ.Χ.), καθώς και άλλοι Πατέρες της Εκκλησίας του 3ου-5ου αιώνα (Κλήμης ο Αλεξανδρεύς, Ωριγένης, Λακτάντιος κ.ά.).

Οι απόψεις συγκλίνουν στο ότι οι πρώτοι χριστιανοί που εγκαθίδρυσαν τη συνήθεια, επικαλούμενοι το Σταυρό του Μαρτυρίου (ως ομολογία πίστης και ως ανάμνηση του σταυρικού μαρτυρίου ή ως επίκληση στη χάρη και στη βοήθεια του Κυρίου), έκαναν το σημείο του σταυρού μόνο στο μέτωπο και μόνο με τον αντίχειρα, όπως σήμερα γίνεται στην Καθολική Εκκλησία κατά την Τετάρτη των Τεφρών (Ash Wednesday).

Είναι άγνωστο πότε η χειρονομία επεκτάθηκε στον κορμό του σώματος. Είναι όμως ξεκάθαρο ότι κατά την εποχή των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας (3ος-5ος αιώνας μ. Χ.), η χρήση των τριών δακτύλων είχε οριστικοποιηθεί, καθώς και η κίνηση τελική κίνηση από τα δεξιά προς τα αριστερά (η χρήση του δεξιού χεριού δεν άλλαξε ποτέ). Την παράδοση αυτή την διατηρούν μέχρι σήμερα η Ορθόδοξη Εκκλησία και οι λοιπές Ανατολικές Εκκλησίες, ακόμη και η ουνιτική Εκκλησία της Ουκρανίας.

Τα τρία πάνω δάχτυλα  αντιπροσωπεύουν και εδώ την Αγία Τριάδα και τα άλλα δύο τα ενωμένα τις δύο φύσεις του Ιησού Χριστού. 

H λεγόμενη Ουκρανική Ελληνο-Καθολική Εκκλησία (ΟΥΝΙΤΕΣ)  έχει διατηρήσει το τυπικό, τα άμφια και τα εξωτερικά σημεία λατρείας της Ορθόδοξης Εκκλησίας (βυζαντινό τυπικό), αποδεχόμενη όμως τη δογματική διδασκαλία της Καθολικής Εκκλησίας, καθώς και το Πρωτείο και το Αλάθητο του Πάπα.

Χαρακτηριστικά αντίθετη είναι η ιστορία με την διατήρηση της χειρονομίας στη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία, όπου πολλοί πιστοί είχαν αποκλίνει από την Ορθόδοξη παράδοση, όπως την παρέλαβαν οι Ρώσοι από τους Βυζαντινούς μετά τον 10ο αιώνα μ. Χ. Πολλοί πιστοί της Τσαρικής Αυτοκρατορίας μετέβαλλαν τη χειρονομία, από τα τρία ενώμενα δάκτυλα πάλι στα δύο -ενωμένα συστρεφόμενα-, συμβολίζοντας έτσι τις δύο φύσεις του Χριστού. 

Οι μεταρρυθμίσεις του Πατριάρχη Μόσχας Νίκωνα,, οι οποίες οδήγησαν στο σχίσμα της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας κατά τον 17ο αιώνα (раскол‎‎), είχαν ως κεντρικό τους θέμα και την επαναφορά των τριών δακτύλων στη χειρονομία του σταυρού.

Οι Νικώνειες μεταρρυθμίσεις αποσκοπούσαν στην αποκατάσταση της λειτουργικής και λατρευτικής παράδοσης, καθώς και στην ανασύνταξη και ευθυγράμμιση των ιερών βιβλίων που γράφονταν στα ρωσικά από τον 11ο αιώνα και μετά, και τα οποία -λόγω μεταφραστικών λαθών και παρερμηνειών- είχαν σταδιακά αποκλίνει από το δογματικό και εκκλησιαστικό νόημα των ελληνόγλωσσων πρωτοτύπων. Μια κομβική πράξη αποκατάστασης της παράδοσης ήταν η επαναφορά των τριών ενωμένων δακτύλων αντί των δύο. Όσοι δεν αποδέχθηκαν τις μεταρρυθμίσεις του Νίκωνα αποσχίστηκαν (έγιναν σχισματικοί ή раскольники στα ρωσικά) και σήμερα ονομάζονται Παλαιοπιστοί (старове́ры ή старообря́дцы). Αυτοί εκδιώχθηκαν από τους επικρατήσαντες Νικωνιανούς, οι οποίοι επανευθυγραμμίστηκαν με την Ελληνική εκκλησία (Οικουμενικό πατριαρχείο Κωνσταντινούπολης). Οι Παλαιοπιστοί αποτελούν σήμερα μια πολύ μικρή μειοψηφία στη Ρωσία (ζουν σε κάποιες απομονωμένες περιοχές της στην Άπω Ανατολή, Σιβηρία, Αρκτική Ρωσία κ.α.). Έξω απο τη Ρωσία διατηρείται ακόμη ένας σημαντικός πληθυσμός περίπου 40 χιλιάδων Παλαιοπιστών, οι οποίοι κατά τους διωγμούς κατέφυγαν στα δυσπρόσιτα έλη του Δούναβη. Σήμερα ονομάζονται Λιποβάνοι.

 

Το πόσο σημαντικός ήταν ο τρόπος σχηματισμού τού σημείου του σταυρού για τους Παλαιοπιστούς, φαίνεται από τον πίνακα που απεικονίζει τη φανατική προσήλωση στην εμπεδομένη λατρευτική συνήθεια και στο δογματικό της συμβολισμό, από την παλαιοπιστή Θεοδοσία Μορόζοβα (πίνακας του Βασίλη Σούρικοβ), η οποία καθώς συρόταν προς το μαρτύριό της από τους Νικωνιανούς, προέβαλε το κατά τους Παλαιοπιστούς σημείο του σταυρού ως σημάδι αντίστασης.

Συγκρατούμε συνεπώς ότι οι λατρευτικές συνήθειες είναι μεταβλητές, ενώ αυτές που επικρατούν κατά τόπους και χρόνους προκύπτουν από το συνδυασμό επιρροής πολιτισμικών, κοινωνικών, πολιτικών, πληθυσμιακών και οικονομικών παραγόντων, πάνω στις ερμηνείες, διδαχές και οδηγίες τις οποίες έδωσαν αρχικά οι Πατέρες της Εκκλησίας και κατοπινά οι επιδραστικοί θεολόγοι και οι εκκλησιαστικοί άρχοντες (οι Πάπες για τους Καθολικούς, οι Σύνοδοι για τους Ορθόδοξους).

Ο δε συμβολισμός (ως συνειρμική σύνδεση μιας αφηρημένης έννοιας, μιας ιδέας ή ενός δόγματος με ένα αντικείμενο, μια κίνηση, μια εικόνα κλπ., με ό,τι δηλαδή μπορεί να αποτελέσει ένα σύμβολο), είναι εξ ορισμού υποκειμενικός. Η συνειρμική σύνδεση προκύπτει -όπως είπαμε- με σύνθετο και πολύπλοκο τρόπο. Από τη στιγμή όμως που εμπεδώνεται ως συνήθεια, φτάνει να γίνει ως και δεύτερη φύση του εαυτού μας, στοιχείο ταυτοτικό και πολύτιμο.

Γι' αυτό και φτάνουμε να καταβάλλουμε ακόμα και το ύστατο τίμημα (τη ζωή μας) για τα σύμβολα. Γι' αυτό οι Χριστιανοί ανώνυμοι μάρτυρες της τουρκοκρατίας έδωσαν αγώνα για το δικαίωμα να κάνουν το σταυρό τους. Οι σημερινοί Έλληνες είναι απόγονοι αυτών των μαρτύρων.

Οι καθολικοί κάνουν το σταυρό τους με ΟΛΗ ΤΗΝ ΠΑΛΑΜΗ

Η Καθολική Εκκλησία φαίνεται να άλλαξε σταδιακά τη φορά της κίνησης από αριστερά προς δεξιά, ενώ και τα πέντε δάκτυλα του χεριού χρησιμοποιούνται τεντωμένα ή σε ελαφρά κάμψη, βάζοντας στο 4ο δάκτυλο την Παναγία, και στο 5ο τον Πάπα. Όμως, ούτε ή Θεοτόκος μπορεί να λατρευτεί ως Θεός, αλλά ούτε και ό Πάπας μπορεί να εξομοιωθεί με τον Θεό!

Τη χειρονομία αυτή διατήρησαν οι Προτεσταντικές και Αγγλικανικές Εκκλησίες όταν αποσχίστηκαν από τον Καθολικισμό. Πότε συνέβη αυτή η διαφοροποίηση από την αρχική κυριαρχούσα χειρονομία δεν είναι σαφές.

Στο σχετικό λήμμα της Wikipedia αναφέρεται ότι: 

Pope Innocent III (1198–1216) explained: "The sign of the cross is made with three fingers, because the signing is done together with the invocation of the Trinity. [...] This is how it is done: from above to below, and from the right to the left, because Christ descended from the heavens to the earth".

Δηλαδή μέχρι και τον 13ο αιώνα, η επίσημη παπική θεολογική ερμηνεία και η σχετική πράξη ταυτίζονταν απόλυτα με την Ορθόδοξη παράδοση. Προφανώς, δεν υπήρξε  απότομη αλλαγή με νέα ερμηνεία ή παπική βούλα κάποιου υστερότερου Πάπα (αλλιώς αυτό θα αναφερόταν ξεκάθαρα ως κομβικό σημείο στροφής στην λατρευτική πρακτική). Θα υποθέσουμε συνεπώς ότι η αλλαγή έγινε σταδιακά, κάπου στις φραγκικές χώρες, και μόνο αργότερα (πάντως πριν τη Μεταρρύθμιση), η επίσημη Καθολική Εκκλησία αποδέχθηκε την νέα συνήθεια ή -έστω- δεν αντιτάχθηκε σε αυτή.

O  (+) Ιωάννης Σπιτέρης Αρχιεπίσκοπος πρώην Κερκύρας,έγραψε τα εξής σχετικά.

Όταν ήμουν εν ενεργεία επίσκοπος, συχνά, είχα συναντήσεις με μαθητές και, στη  συζήτησή μας, σχεδόν, πάντα με ρωτούσαν: «Γιατί οι Καθολικοί κάνουν τον σταυρό τους με τα τέσσερα δάκτυλα».

Τους απαντούσα πως μόνο έναν καθολικό γνώριζα που έκανε το σταυρό του με τα τέσσερα δάκτυλα, καθώς του έλειπε ένα δάκτυλο που το είχε χάσει, όταν είχε πάει να ψαρέψει με δυναμίτη. Όλοι οι άλλοι κάνουμε το σημείο του Σταυρού με όλη την παλάμη.

Αλλά αυτοί επέμεναν: «Πώς; αφού μεταχειρίζεστε τα τέσσερα δάκτυλα, τρία για την Αγία Τριάδα, και το τέταρτο για τον Πάπα.

Υπάρχουν και άλλοι φωστήρες που, γενναιόδωρα,  προσθέτουν και τα πέντε δάκτυλα. Σε μία ιστοσελίδα της Κύπρου:  Οι 4 κυριότερες διαφορές ανάμεσα σε καθολικούς και ορθόδοξους χριστιανούς!, διαβάζουμε: «Μπορεί  να σου έμαθαν από μωρό να κάνεις το σταυρό σου με τρία δάχτυλα, αλλά οι καθολικοί κάνουν τον σταυρό του με τα πέντε. Αυτό συμβαίνει, επειδή το τέταρτο δάκτυλο συμβολίζει την Παναγία και το πέμπτο τον Πάπα».

 

Γενναιοδωρία τους, που μας αύξησαν τα δάκτυλα!!!

Αγαπητοί μου φίλοι, επιτρέψτε σε ένα καθολικό να σας εξηγήσει πώς οι Λατίνοι Καθολικοί κάνουμε το σταυρό μας.Λίγη ιστορία

Το σημείο του Σταυρού στη Δύση προέρχεται από ένα μακρινό παρελθόν.

Ο Τερτυλλιανός (160-220), για παράδειγμα, μαρτυρεί ότι οι χριστιανοί συνήθιζαν να σημαδεύουν το μέτωπό τους με ένα σταυρό ενάντια  στους πειρασμούς του διαβόλου. Αλλά πιστοποιεί επίσης, ότι το σημείο του Σταυρού, ήταν ευρέως διαδεδομένο και εκτός του λειτουργικού περιβάλλοντος. Έγραψε: «Αν περπατάμε, αν βγαίνουμε ή μπαίνουμε, αν ντυνόμαστε, αν πλένουμε ή πάμε στο τραπέζι, στο κρεβάτι, αν καθόμαστε, σε αυτές και σε όλες τις ενέργειές μας σημαδεύουμε το μέτωπό μας με το σημείο του σταυρού» (Τερτυλλιανός, De corona, III, (PL 2, 80A).

 

Σημασία του σημείου του Σταυρού

Το σημείου του Σταυρού δεν αποτελεί μια μαγική πράξη που κάνουμε στο στήθος μας σαν να παίζαμε κιθάρα. Είναι μια προσευχή και μια ομολογία πίστεως.

Κάνοντας το Σταυρό μας ομολογούμε τα δύο κυριότερα μυστήρια της πίστης μας: Την Αγία Τριάδα με τα λόγια που αναγγέλλουμε: «Στο όνομα του Πατέρα, του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Αμήν». Σημειώνοντας δε με την παλάμη (όχι με τα δάκτυλα) το μέτωπο και το στήθος με το Σταυρό, ομολογούμε το μυστήριο της σωτηρίας μας, που επιτεύχθηκε από το Χριστό με το σταυρικό του θάνατο

Η «Κατήχηση της Καθολικής Εκκλησίας» διδάσκει: «Ο χριστιανός αρχίζει την ημέρα του, τις προσευχές του και τις πράξεις του με το σημείο του Σταυρού, “στο όνομα του Πατρός, και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος. Αμήν”. Ο βαπτισμένος προσφέρει την ημέρα στη Δόξα του Θεού και επικαλείται τη χάρη του Σωτήρα που του επιτρέπει να ενεργεί εν Αγίω Πνεύματι, ως παιδί του Θεού. Το σημείο του Σταυρού μας δυναμώνει στους πειρασμούς και στις δυσκολίες (αρ. 2157)».

Με το συνδυασμό των λέξεων και της τις κίνησης του χεριού μας,  δηλώνουμε  την πίστη μας και σηματοδοτούμε τους εαυτούς μας ως Χριστιανούς.

Κάνουμε το σημείο του Σταυρού στην αρχή και στο τέλος κάθε προσευχής. Αρχίζουμε και τελειώνουμε τη Θεία Λειτουργία με το σημείο του Σταυρού. Ξυπνάμε και κοιμόμαστε, κάνοντας το σημείο του σταυρού.

 

Πως κάνουν το Σταυρό τους οι Παπικοί

Λέγοντας «Εις το Όνομα του Πατρός» σημειώνουμε το ΜΕΤΩΠΟ, «και του Υιού» το ΣΤΗΘΟΣ, «και του Αγίου» τον ΑΡΙΣΤΕΡΟ ΩΜΟ, «Πνεύματος» ΤΟ ΔΕΞΙ ΩΜΟ, «Αμήν», ενώνουμε να χέρια μας.

Γιατί όμως από αριστερά προς τα δεξιά, αντίθετα από αυτό που συνηθίζουν οι  Ορθόδοξοι; Δεν πιστεύω να υπάρχει μια συνειδητή εκλογή για αυτήν τη συνήθεια. Σύμφωνα με τον Άγιο Φραγκίσκο ντε Σάλες (1567 – 1622)  το σημείο του Σταυρού υπενθυμίζει το μυστήριο της Αγίας Τριάδας, τα πάθη του Ιησού και την «άφεση των αμαρτιών με την οποία μεταφερόμαστε από τα αριστερά της κατάρας στα δεξιά της ευλογίας». Η εξήγηση  αυτή προέρχεται από την περιγραφή της τελευταίας  κρίσης που τοποθετεί τους δικαίους στα δεξιά του Κριτή και τους αμετανόητους  στα αριστερά του (βλ. Ματθαίος 25, 31 -46).

Υπάρχουν και άλλοι τρόποι με τους οποίους κάνουμε το σημείο του Σταυρού: με τρεις σταυρούς στην καρδιά, στο μέτωπο και στα χείλη. Είναι πολύ παλαιός και αυτός ο τρόπος. Σχετικά έχουμε μια μαρτυρία από τον Επίσκοπο Guglielmo da Brescia (4ος αιώνα). Πρόκειται για μια λειτουργική πράξη που χρησιμοποιείται ακόμη στις Λειτουργίες του Ρωμαϊκού και του Αμβροσιανού Τυπικού, πριν από την ανάγνωση του Ευαγγελίου από τον ιερέα και τους πιστούς.

Τελειώνοντας, ελπίζω, πως οι φίλοι μας που δεν ήταν καλά πληροφορημένοι,  να έχουν μάθει πώς οι Καθολικοί κάνουν το Σταυρό τους, και οι εμείς οι καθολικοί, επειδή κάνουμε το σημείο του Σταυρού τόσο συχνά, ίσως να μπούμε στον πειρασμό να βιαστούμε και να λέμε τις λέξεις χωρίς να τους δίνουμε σημασία ή να αγνοήσουμε τον βαθύ συμβολισμό της χάραξης του σημείο του Σταυρού – το όργανο του θανάτου του Χριστού και τη σωτηρία μας – στα σώματά μας. Μία πίστη δεν είναι απλώς μια δήλωση πίστης, είναι μια υπόσχεση να δίνουμε μαρτυρία γι’ αυτήν την πίστη, έστω και αν σημαίνει ότι θα χρειαστεί να ακολουθήσουμε  τον Κύριο και τον Σωτήρα μας φέρνοντας το δικό μας σταυρό.

Ο Εσταυρωμένος στην εικονογραφία

visit counter

Πρωτοπρεσβυτέρου Δημητρίου Αθανασίου

Στην  Ορθόδοξη εικονογραφία η  μορφή του Χριστού εκφράζει ειρήνη και μεγαλοπρέπεια. Ο Κύριος ανοίγει την αγκαλιά του σε όλους, όσους θέλουν να στραφούν σε αυτόν. Σε αυτή την εικονογραφία, το μάλλον δύσκολο έργο της απεικόνισης των δύο υποστάσεων του Χριστού – του Θείου και του Ανθρώπινου-, που ταυτόχρονα καταδεικνύουν και τον θάνατο και την πλήρη νίκη του Ιησού πάνω του, επιλύεται με επιτυχία.

Στους Λατίνους  και την Ορθόδοξη Εκκλησία, ιδιαίτερη σημασία δεν αποδίδεται στο σχήμα του σταυρού, αλλά στην εικόνα του Ιησού Χριστού πάνω του. Μέχρι τον 9ο αιώνα συμπεριλαμβανομένου, ο Χριστός απεικονιζόταν στον σταυρό όχι μόνο ζωντανός, αναστημένος, αλλά και θριαμβευτής και μόλις τον 10ο αιώνα εμφανίστηκαν εικόνες του νεκρού Χριστού.

Γνωρίζουμε ότι ο Χριστός πέθανε στο σταυρό. Αλλά, ξέρουμε επίσης ότι αργότερα αναστήθηκε  και ότι υπέφερε οικειοθελώς από αγάπη για τους ανθρώπους: για να μας διδάξει να φροντίζουμε την αθάνατη ψυχή, για να αναστηθούμε κι εμείς και να ζήσουμε για πάντα. Στην Ορθόδοξη Σταύρωση αυτή η πασχαλινή χαρά είναι πάντα παρούσα. Ως εκ τούτου, στον ορθόδοξο σταυρό, ο Χριστός δεν πεθαίνει, αλλά απλώνει ελεύθερα τα χέρια του, οι παλάμες του Ιησού είναι ανοιχτές, σαν να θέλει να αγκαλιάσει όλη την ανθρωπότητα, δίνοντάς της την αγάπη του και ανοίγει το δρόμο για  αιώνια ζωή. Δεν είναι νεκρό σώμα, αλλά Θεός και ολόκληρη η εικόνα του μιλάει γι’ αυτό.

• Ο ορθόδοξος σταυρός πάνω από την κύρια οριζόντια μπάρα έχει μια άλλη, μικρότερη, που συμβολίζει την πλάκα στον σταυρό του Χριστού που υποδηλώνει την επιγραφή του Πιλάτου. Επειδή ο  Πόντιος Πιλάτος δεν βρήκε πώς να περιγράψει την ενοχή του Χριστού, έγραψε στην πλάκα «Ιησούς  Ναζωραίος, Βασιλιάς των Ιουδαίων» σε τρεις γλώσσες: Ελληνικά, Λατινικά και Αραμαϊκά. Το περιστατικό αυτό αναφέρεται στο κατά Ιωάννη Ευαγγέλιο κεφ 19: «19 ἔγραψε δὲ καὶ τίτλον ὁ Πιλᾶτος καὶ ἔθηκεν ἐπὶ τοῦ σταυροῦ· ἦν δὲ γεγραμμένον· Ἰησοῦς ὁ Ναζωραῖος ὁ βασιλεὺς τῶν Ἰουδαίων.

 20 τοῦτον οὖν τὸν τίτλον πολλοὶ ἀνέγνωσαν τῶν Ἰουδαίων, ὅτι ἐγγὺς ἦν τῆς πόλεως ὁ τόπος ὅπου ἐσταυρώθη ὁ Ἰησοῦς· καὶ ἦν γεγραμμένον Ἑβραϊστί, Ἑλληνιστί, Ῥωμαϊστί.«

Στα Λατινικά στον Ρ/Καθολικισμό, αυτή η επιγραφή συνήθως μοιάζει INRI και στην Ορθοδοξία IΝΒΙ («Ιησούς Ναζωραίος, Βασιλιάς των Ιουδαίων»). Η κάτω λοξή εγκάρσια ράβδος συμβολίζει τη στήριξη του ποδιού. Συμβολίζει επίσης δύο ληστές που σταυρώθηκαν αριστερά και δεξιά του Χριστού. Ένας από αυτούς μετανόησε για τις αμαρτίες του πριν από το θάνατό του, για το οποίο του απονεμήθηκε η Βασιλεία των Ουρανών. Ο άλλος, πριν πεθάνει, βλασφήμησε και βλασφημούσε τους δήμιούς του και τον Χριστό.

Στο σταυροειδές φωτοστέφανο του Σωτήρος αναγκαστικά γράφονταν ελληνικά γράμματα «Ο ΩΝ»  που σημαίνει  «Ο  Υπάρχων», γιατί «Ο Θεός είπε στον Μωυσή: «Εγώ ειμί ο Ων»… »(Εξ. 3:14), αποκαλύπτοντας έτσι το όνομά Του, εκφράζοντας την αυθυπαρξία, την αιωνιότητα και το αμετάβλητο της ύπαρξης του Θεού.

Επιπλέον, τα καρφιά με τα οποία καρφώθηκε ο Κύριος στον σταυρό φυλάσσονταν στο Ορθόδοξο Βυζάντιο. Και ήταν ακριβώς γνωστό ότι ήταν τέσσερα, όχι τρία. Επομένως, στους ορθόδοξους σταυρούς, τα πόδια του Χριστού είναι καρφωμένα με δύο καρφιά, το καθένα ξεχωριστά. Η εικόνα του Χριστού με σταυρωμένα πόδια, καρφωμένα με ένα καρφί, πρωτοεμφανίστηκε ως καινοτομία στη Δύση το δεύτερο μισό του 13ου αιώνα.

Στην Δυτικού  τύπου  Σταύρωση, η εικόνα του Χριστού έχει ανθρώπινα φυσικά  χαρακτηριστικά. Οι Ρωμαιοκαθολικοί  απεικονίζουν τον Χριστό ως νεκρό, μερικές φορές με ρυάκια αίματος στο πρόσωπό του, από πληγές στα χέρια, τα πόδια και τα πλευρά του ( στίγματα). Εκδηλώνει όλο τον ανθρώπινο πόνο, το μαρτύριο που έπρεπε να βιώσει ο Ιησούς. Τα χέρια του κρεμούν κάτω από το βάρος του σώματός του. Η εικόνα του Χριστού στον Λατινικό  σταυρό είναι εύλογη, αλλά αυτή είναι η εικόνα ενός νεκρού, ενώ δεν υπάρχει κανένας υπαινιγμός του θριάμβου της νίκης επί του θανάτου. Η σταύρωση στην Ορθοδοξία απλώς συμβολίζει αυτόν τον θρίαμβο. Επιπλέον, τα πόδια του Σωτήρος είναι καρφωμένα με ένα καρφί. Αναλυτικότερα:

Ο καθολικός είναι εξαιρετικά φυσικός, ενώ ο ορθόδοξος είναι πιο πνευματικός. Ταυτόχρονα, στους Ρ/καθολικούς  Σταυρούς, ο Ιησούς απεικονίζεται με πρόσωπο που υποφέρει, σώμα κρεμασμένο στα χέρια, αγκάθινο στεφάνι στο κεφάλι, καθώς και με πληγές και αίμα.

Το κεφάλι του Ιησού, στεφανωμένο με στέμμα, σταυρωμένα πόδια, επιπλέον καρφωμένο με ένα καρφί – μια καινοτομία του 13ου αιώνα. Οι ανατομικές λεπτομέρειες της καθολικής εικόνας, που μεταφέρουν ξεκάθαρα την ακρίβεια της ίδιας της εκτέλεσης, κρύβουν το κύριο γεγονός – τον θρίαμβο του Ιησού, ο οποίος νίκησε τον θάνατο και μας αποκαλύπτει την αιώνια ζωή.

Στη κλασική Ορθόδοξη εικόνα  ο σταυρός απεικονίζει τον Ιησού τον ΝΙΚΗΤΗ ΤΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ. Η εμφάνισή του δείχνει τη Θεία ειρήνη και το μεγαλείο. Ο Χριστός δεν κρέμεται αβοήθητος, αλλά πετάει στον αέρα, σαν να καλεί όλο το Σύμπαν στην αγκαλιά του. Η Μητέρα του Θεού συμπάσχει σταθερά με τα βάσανα του Υιού.

Τα απλωμένα χέρια του Ιησού σε έναν Ορθόδοξο σταυρό πρέπει να είναι ίσια. Δεν πρέπει να κρεμούν κάτω από το βάρος ενός ετοιμοθάνατου σώματος.

Οι παλάμες του Χριστού στον Ορθόδοξο Σταυρό είναι αναγκαστικά ανοιχτές. Αξίζει να πούμε ότι το ζήτημα του απαράδεκτου της απεικόνισης των λυγισμένων δακτύλων του Σωτήρος σε εικόνες υπό καθολική επιρροή τέθηκε από τον υπάλληλο Viskovaty το 1553. Αν και καταδικάστηκε για τον συλλογισμό του σχετικά με την εικονογραφία εκείνης της εποχής, τα επιχειρήματα που παρείχε σχετικά με την ανάγκη απεικόνισης με ακρίβεια ανοιχτών παλαμών αναγνωρίστηκαν ως σωστά, μετά από τα οποία οι αμφιλεγόμενες εικόνες υποβλήθηκαν σε επανεγγραφή.

Δεν υπάρχουν νατουραλιστικά ίχνη του πόνου του Χριστού στον ορθόδοξο σταυρό.

Το αγκάθινο στέμμα είναι μια ιδιότητα Ρ/καθολικού Σταυρού  που είναι εξαιρετικά σπάνιο στην Ορθόδοξη παράδοση. 

Ο οκτάκτινος Βυζαντινός Σταυρός

Ο πιο συνηθισμένος τύπος είναι σύμβολο της Ορθόδοξης Ρωσικής Εκκλησίας. Αλλιώς ονομάζεται  βυζαντινός. Οκτάκτινος  σχηματίστηκε μετά την πράξη της σταύρωσης του Κυρίου.

Μαζί με τον Δημιουργό, εκτελέστηκαν δύο ακόμη εγκληματίες, ο ένας από τους οποίους άρχισε να κοροϊδεύει τον Κύριο, αφήνοντας να εννοηθεί ότι, αν ο Χριστός είναι αληθινός, τότε είναι υποχρεωμένος να τους σώσει. Ένας άλλος καταδικασμένος του αντιτάχθηκε ότι ήταν πραγματικοί εγκληματίες, και ο Ιησούς καταδικάστηκε ψευδώς. Ο ευγνώμων ληστής  ήταν στο δεξί χέρι, έτσι το αριστερό άκρο του ποδιού είναι ανυψωμένο, συμβολίζοντας την ανύψωση πάνω από άλλους εγκληματίες. Η δεξιά πλευρά του δοκαριού είναι χαμηλωμένη, ως ένδειξη ταπείνωσης των υπολοίπων ενώπιον της δικαιοσύνης των λόγων του αμυντικού.

Το ερώτημα του λόγου σχεδιασμού της κάτω δοκού κλίσης εξηγείται αρκετά πειστικά από το λειτουργικό κείμενο της 9ης ώρας της λειτουργίας στον Σταυρό του Κυρίου: «Εν μέσω δύο ληστών, ζυγός δικαιοσύνης ευρέθη ο Σταυρός σου˙ του μεν καταγομένου εις Άδην τω βάρει της βλασφημίας, του δε κουφιζομένου πταισμάτων προς γνώσιν θεολογίας. Χριστέ ο Θεός, δόξα Σοι» (Ύμνος Θ΄ ώρας Σαρακοστής).

 (Ανάμεσα σε δυο ληστές, βρέθηκε σαν ζυγαριά δικαιοσύνης ο Σταυρός σου. Γιατί ο ένας οδηγήθηκε στον Άδη από το βάρος της βλασφησμίας, ενώ ο άλλος ελευθερώθηκε από τις αμαρτίες του και γνώρισε τον Θεό. Χριστέ Θεέ μας, δόξα Σοι).

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ

Διαφορές μεταξύ Ορθόδοξου  και Δυτικού τύπου  Σταυρού και  Εσταυρωμένου

Έτσι, υπάρχουν οι ακόλουθες διαφορές μεταξύ του Δυτικού τύπου Σταυρού  και του Ορθοδόξου:

Ο Ορθόδοξος Εσταυρωμένος είναι τετράκτινος, εξάκτινος  ή Οκτάκτινος και είναι ΑΓΙΟΓΡΑΦΗΜΕΝΟΣ ΠΑΝΩ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟ.

·         Ο Ρ/καθολικός Εσταυρωμένος είναι σταυρός με ΟΜΟΙΩΜΑ  του Χριστού, που παραπέμπει σε άγαλμα.

·         Τα πόδια του Ιησού Χριστού βρίσκονται μαζί στον Ρωμαιοκαθολικό  Σταυρό και το καθένα είναι καρφωμένο ξεχωριστά στον Ορθόδοξο σταυρό. Στον Ορθόδοξο Σταυρό, ο Ιησούς είναι καρφωμένος στον Σταυρό με 4 καρφιά και στον Καθολικό με τρία (3)

·         διαφορετική είναι εικόνα του Σωτήρα στο σταυρό. Ο Ορθόδοξος σταυρός απεικονίζει τον Θεό, ο οποίος άνοιξε το δρόμο για την αιώνια ζωή και ο Δυτικού τύπου  σταυρός απεικονίζει έναν άνθρωπο σε βασανισμό.

Ο ορθόδοξος αγιογράφος, δεν ζωγραφίζει τον Χριστό στην ανθρώπινη φύση του απομονωμένη. Δεν ξεχνά τη Θεότητά του. Ως άνθρωπος πάσχει πραγματικά και πεθαίνει, αλλά η θεότητα μένει αθάνατη. Το Σώμα του δεν γνώρισε τη φθορά, δηλαδή τη σήψη και δε ζωγραφίζεται εξαθλιωμένο. Γι’ αυτό δεν παρουσιάζεται ρεαλιστικά, αλλά ως ο Κύριος της ζωής σε πλήρη δόξα. Παρότι είναι νεκρός, στηρίζεται ήσυχα στα πόδια του και έχει ελαφρά γερμένο το κεφάλι του σαν να κοιμάται. Τα χέρια του, εκτείνονται απαλά στο σταυρό και οι παλάμες του, είναι ανοιχτές. Προσκαλεί στην αγκαλιά του τους ανθρώπους όλων των εποχών. Μακάρι να αποδεχτούμε το κάλεσμά Του….

Αν και η ορθόδοξη εικονογραφία αναδεικνύει τον σταυρό ως εξαγιασμένο και σωτηριολογικό μέσο, ωστόσο στην καθολική παράδοση ο Εσταυρωμένος Χριστός δεν αναπαρίσταται με τον ίδιο τρόπο. Αν και σε πολλούς οι διαφορές μοιάζουν ανεπαίσθητες, ωστόσο, η δυτική απεικόνιση έχει χαρακτηριστεί από πολλούς μελετητές ως ανορθόδοξη και αντιδογματική.

Πώς να ξεχωρίσετε τον σταυρό που εκφράζει με εικονογραφική πληρότητα την ουσία της ορθοδόξου πίστεως;

1. Αρχικά, οι παλάμες του Εσταυρωμένου Ιησού θα πρέπει να είναι στραμμένες προς τα έξω. Σε αντίθεση με τη δυτική απεικόνιση, που θέλει τα χέρια του Χριστού να κρέμονται καταρρακωμένα από τον σταυρό, η ορθόδοξη εικονογραφία ανοίγει την αγκαλιά του Κυρίου προς τον κόσμο. Έτσι, ακόμη και την έσχατη στιγμή του μαρτυρίου ο Χριστός δεν είναι παραδομένος στον πόνο, αλλά στην αγάπη του και την ανάγκη να θυσιαστεί για το δημιούργημά του.
2. Επίσης, σε αντίθεση με την ορθόδοξη εικονογραφία, η δυτική απεικόνιση θέλει τα πόδια του Χριστού τοποθετημένα το ένα πάνω στο άλλο και πληγωμένα από ένα και μοναδικό καρφί. Η νατουραλιστική αυτή αναπαράσταση, απέχει και πάλι από τη δογματική αλήθεια της ορθόδοξης εκκλησίας. Ο Κύριος, δεν εγκαταλείπει το σώμα του πάνω στο ξύλο, αλλά στέκεται εκουσίως στον σταυρό. Είναι, επομένως, σημαντικό να αναδείξουμε την πλευρά αυτή του μαρτυρίου αναπαριστώντας τον Ιησού με τον ανάλογο τρόπο, με τις άκρες των ποδιών του να ακουμπούν, και όχι να παραδίνονται, στο σταυρικό μαρτύριο.
3. Τέλος, ορισμένοι σταυροί και, ιδιαίτερα, οι ρώσικοι, έχουν 8 γωνίες, καθώς αποτελούνται από τρεις επιμέρους οριζόντιες γραμμές. Στην πάνω λωρίδα υπάρχει επιγραφή, στη μεσαία είναι τοποθετημένα τα χέρια του Κυρίου, ενώ στην χαμηλότερη είναι ακουμπισμένα τα πόδια Του. Σχετικά με τις γωνίες του σταυρού, δεν υπάρχει συγκεκριμένος δογματικός συμβολισμός. Συνεπώς, ένας σταυρός με 4 γωνίες θα ήταν εξίσου κατάλληλος, εφόσον θα πληρούσε όλες τις εικονογραφικές προϋποθέσεις.
4. Στον Ορθόδοξο Σταυρό ο Εσταυρωμένος είναι ΑΓΙΟΓΡΑΦΗΜΕΝΟΣ ενώ στη Δύση ο Εσταυρωμένος είναι πάνω στον Σταυρό με μορφή ειδώλου.

 

Oι απόψεις του π.Αθανασίου Μυτηλιναίου για τις νέες ταυτότητες (Επισημάνσεις και σχόλια)- (Γ)

visit counter

πρωτοπρεσβύτερος Δημητριος Αθανασίου (χημικός) 

ΜΕΡΟΣ-Γ

 

Λέει ο Γέροντας; "εάν ο λαός δεν αντιδράσει για τις ταυτότητες θα τιμωρηθεί από τον Θεό" Αγαπητοί μου, ο λαός φταίει όταν αποδέχεται εκείνα τα οποία του λέγουν οι άρχοντές του. Τι να κάνει, επανάσταση, όχι, προς Θεού. Αλλά θα φωνάξει και θα πει δεν δέχομαι αυτή τη λύση, να πάρω ένα δικό μας παράδειγμα. Θέλουν επί παραδείγματι να καθιερώσουν τις ταυτότητες. Και βέβαια θα εργαστούν στο θέμα της καθιερώσεως οι αρμόδιοι οι κυβερνητικοί παράγοντες. Ξέρουμε όμως ότι δεν πρέπει να πάρουμε τις νέες ταυτότητες διότι, διότι, διότι. Όμως όταν ο λαός δεν αντιδράσει τότε θα τιμωρηθεί, θα τιμωρηθούν και οι άρχοντες και ο λαός. Γιατί τιμωρείται ο λαός; Διότι απεδέχθει μια αμαρτία που εργάζονται οι άρχοντες.  Όπως και αν έχει το πράγμα μόνον όταν ο λαός αντιδράσει, τότε δεν θα τιμωρήσει ο Θεός τον λαό. Αυτό να το ξέρουμε πολύ καλά. Γι’ αυτό ο λαός πρέπει όταν βλέπει κάτι κακό να αντιδράσει Το ίδιο πράγμα ισχύει και στην Εκκλησία. Όταν άρχοντες κακοί επιβάλλουν αιρετικές θέσεις ή ότι άλλο, ο λαός θα φωνάξει, θα διαμαρτυρηθεί. Θα επαναλάβω, δεν θα κάνει επανάσταση, αλλά θα διαμαρτυρηθεί. Και αυτό σημαίνει υγεία και συνεπώς δεν υπάρχει λόγος να τιμωρηθεί ο λαός. Όταν όμως ο λαός δεν αντιδράσει, τότε θα τιμωρήσει ο Θεός και τους άρχοντες και τον λαό…. πόσοι βασιλείς πέρασαν ειδωλολατρών με κορυφαίων τον Μανασσή και όταν ο θεός τιμωρεί όχι μόνο τιμωρεί τον Μανασσή αλλά τιμωρεί και το λαό διότι απεδέχθη αυτά που είχε εισάγει ο Μανασσής στον λαό… …..Όπως παίρνει την ενέργεια του Θεού ο βαπτιζόμενος έτσι παίρνει την ενέργεια του σατανά ο δεχόμενος του 666. Και συνεπώς δεν θα μπορεί να μετανοήσει. Ένα είδος εμποδίου δεν θα μπορεί να μετανοήσει πρώτον. ή να είναι θα λέγαμε αποσφράγισης του αρχικού σφραγίσματος του Θεού και νέας σφράγισης δαιμονική που πλέον ο Θεός να μην δέχεται τίποτα πλέον διότι είναι σημείων τέλους. Το τελευταίο σημείο της πίστεως.

Σχόλια

Ο Γέροντας θεωρεί μεγάλη ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΤΩΣΗ την παραλαβή της νέας ταυτότητας, γι΄αυτό οι άνθρωποι θα τιμωρηθούν από τον Θεό και ΔΕΝ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΜΕΤΑΝΟΗΣΟΥΝ. Όσοι την παραλάμβάνουν, αποσφραγίζονται από την σφραγίδα της Χάριτος και αποκτούν δαιμονική σφράγιση. Έτσι διατυπώνεται μια θεωρία  που ξεφεύγει από την ορθόδοξη θεώρηση του Θεού και του μυστηρίου του Βαπτίσματος και του Χρίσματος.

Υπάρχει μετάνοια μετά το ΣΦΡΑΓΙΣΜΑ του ΑΝΤΙΧΡΊΣΤΟΥ;

Αν δεν υπάρχει μετάνοια  τότε ο Θεός ηττάται από το πλάσμα του, τον εκπεσόντα Εωσφόρο, αφού δεν δύναται να εξουδετερώσει κάποιο από τα επιτεύγματα του Διαβόλου, δηλαδή μία αμαρτία.Τότε

-η λυτρωτική θυσία του Χριστού, υπάρχει, κατώτερη της κολαστικής δυνάμεως του Διαβόλου.

-αμαρτία του Σφραγίσματος, καθίσταται, ανώτερη από την Μετάνοια και το έλεος του Θεού.

-Διάβολος, παρουσιάζεται, ανώτερος από τον Θεό.

Το μόνον χωρίο από τα ανωτέρω που ρητά και κατηγορηματικά λέγει ότι, δεν υπάρχει μετάνοια μετά το Σφράγισμα, είναι αυτό του Αγίου Ιππολύτου που λέγει  «ουκ έστι μετάνοια».  «...καί ἀπό τότε (πού ἐσφραγίσθη) οὐχ ἕξει ἐξουσίαν σφραγίσαι τι τῶν μελῶν αὐτοῦ, ἀλλά τῷ πλάνῳ προστεθήσεται καί αὐτῷ δουλεύσει καί μετάνοια ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν, ἀλλά ὁ τοιοῦτος ἀπώλετο καί ἀπό Θεοῦ καί ἀπό ἀνθρώπων» . (Β.Ε.Π. 6, 287).

Το κείμενο του Αγίου Ιππολύτου, δεν είναι γνήσιο, αλλά αμφιβαλλόμενο, όπως ευκόλως βλέπει κανείς μέσα στην Πατρολογία.

Εάν κανείς ανατρέξει στον ίδιο Άγιο, στον ίδιο τόμο της Πατρολογίας (Β.Ε.Π. 6, 197-222) και στο γνήσιο έργο του, με το ίδιο θέμα και αντικείμενο, θα διαπιστώσει ότι δεν αναφέρει πουθενά αυτή την φράση, ότι δηλαδή μετά το Σφράγισμα δεν υπάρχει Με Εάν δεν υπάρχει μετάνοια, οι Εβραίοι πως θα μετανοήσουν

Αλλά, ας υποθέσουμε, ότι όλα όσα ισχυρίζεται ο Γέροντας είναι ακριβώς έτσι και είναι η μόνη αλήθεια. Ενώ όλα αυτά που λέμε εμείς δεν είναι  ορθά.

Τότε προκύπτουν τα εξής:           

Σύμφωνα με την Αγία Γραφή και τους Αγίους μας ο Αντίχριστος θα βασιλεύσει επτά περίπου χρόνια. Τρισήμισυ  που θα υποκρίνεται και  τρισήμισυ(3,5)που θα δείξει το πραγματικό του πρόσωπο και θα ξεκινήσει τους διωγμούς σε όσους δεν έλαβαν το Χάραγμα του και δεν τον προσκύνησαν.

Οι πρώτοι που θα δεχθούν και θα προσκυνήσουν τον Αντίχριστον ως Μεσσία και σωτήρα τους θα είναι οι Εβραίοι . Άρα και οι πρώτοι που θα λάβουν την Σφραγίδα και το Χάραγμά του θα είναι ο Ιουδαϊκός λαός.

Και το ΤΕΡΑΣΤΙΟ ερώτημα που προκύπτει, για όλους αυτούς και θα πρέπει να μας απαντήσουν είναι ότι, αφού μετά το Σφράγισμα δεν μπορεί κανείς να μετανοήσει, τότε πως θα μπορέσει να μετανοήσει όχι ένας ή δύο ή πέντε σφραγισμένοι, αλλά ολόκληρος ο Εβραικός λαός, σύμφωνα με την διδασκαλία της Γραφής και των Αγίων μας;

Ο  Απ. Παύλος είναι σαφής ότι, στο τέλος του κόσμου  «πας Ισραήλ σωθήσεται» (Ρωμ. ια΄, 26).Ο δε Προφήτης Δανιήλ είναι κατηγορηματικός και σαφέστατος στο πότε ακριβώς θα μετανοήσει ο λαός του Ισραήλ. Μετά από τα 3,5 χρόνια της μεγάλης θλίψεως του Αντιχρίστου, δηλαδή λίγο πριν την Δευτέρα Παρουσία. (Δανιήλ ιβ΄, 1-12).

«Κατά τον καιρόν εκείνον θα εγερθή ο αρχάγγελος Μιχαήλ, ο οποίος στέκεται προστάτης των υιών του ιουδαϊκού λαού σου. Θα είναι τότε περίοδος θλίψεως, μεγάλης θλίψεως, ομοία της οποίας δεν έγινεν από της εποχής που υπήρξαν άνθρωποι και έθνη επί της γης, έως την εποχήν εκείνην. Κατά την περίοδον όμως της μεγάλης αυτής θλίψεως θα σωθούν από τον λαόν σου αυτοί, που είναι γραμμένοι στο βιβλίον της ζωής….. Πολλοί από εκείνους, που έχουν κοιμηθή και ευρίσκονται στον τάφον, θα αναστηθούν, άλλοι μεν εις ζωήν αιώνιον, άλλοι δε εις καταισχύνην αιώνιον. Οσοι εμελέτησαν, ενόησαν και ετήρησαν τον νόμον του Κυρίου, θα λάμψουν με τέτοιαν λαμπρότητα, ωσάν την λαμπρότητα του ουρανού. Και πολλοί από τους δικαίους θα λάμψουν, όπως οι αστέρες στους αιώνας των αιώνων. Και συ, Δανιήλ, κλείσε αυτούς τους λόγους, σφράγισε το βιβλίον μέχρι του τέλους του καθωρισμένου καιρού. Τοτε ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων θα διδαχθή και θα αυξηθή έτσι η γνώσις του θείου θελήματος”.  Εγώ ο Δανιήλ είδον και ιδού δύο άλλοι άνδρες είχαν σταθή όρθιοι, ο ένας εις την μίαν όχθην του ποταμού ο δε άλλος εις την άλλην όχθην. Ενας από αυτούς είπεν στον άνδρα, ο οποίος εφορούσε ένδυμα λίνον και ήτο επάνω από το νερό του ποταμού· “πότε θα έλθη το τέρμα των θαυμασίων αυτών πραγμάτων, τα οποία είπες;” Ηκουσα τον άνδρα τον ενδεδυμένον το πολύτιμον λινούν ένδυμα, ο οποίος ήτο επάνω από το ύδωρ του ποταμού. Αυτός αφού ύψωσε την δεξιάν του και την αριστεράν του χείρα στον ουρανόν και ωρκίσθη στον αιωνίως ζώντα Κυριον, είπε· “κατά το έτος των ετών και κατά το ήμισυ ακόμη του έτους, εις 3.5 έτη, όταν θα ολακληρωθή και θα λάβη τέρμα ο διασκορπισμός του λαού του Θεού, τότε θα μάθουν και θα εννοήσουν την αλήθειαν όλων αυτών των προφητειών”…. Οι δίκαιοι θα αναδειχθούν, θα λευκανθούν δια των θλίψεων, θα καθαρισθούν ως δια πυρός, θα αγνισθούν πολλοί. Οι παράνομοι όμως θα εκτραπούν εις περισσοτέρας και μεγαλυτέρας ανομίας. Ολοι οι ασεβείς δεν θα εννοήσουν τίποτε, από όσα έχουν προφητευθή. Οι ευσεβείς όμως θα εννοήσουν καλώς τα πάντα….Από της ημέρας, κατά την οποίαν θα καταργηθή η καθημερινή θυσία του ναού και θα στηθή το ειδωλολατρικόν βδέλυγμα εις την ερημωμένην πόλιν, θα περάσουν χίλιαι διακόσιαι ενενήκοντα ημέραι δοκιμασίας του λαού. Ευτυχής θα είναι εκείνος, ο οποίος θα υπαμείνη και θα φθάση στο τέλος των χιλίων τριακοσίων τριάκοντα πέντε ημερών. Συ δέ, Δανιήλ, πήγαινε και αναπαύσου. Υπολείπονται ακόμη ημέραι και έτη εις σαμπλήρωσινν του χρόνου της συντελείας. Τοτε θα αναστηθής και συ εις την ένδοξον κληρονομίαν σου κατά την συντέλειαν των καιρών.

 

Μα πως όμως θα γίνει αυτό, αφού ο Γέροντας λέει ότι ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΤΑΝΟΙΑ;

Αυτοί πως θα μετανοήσουν, πως θα μπορέσουν να σωθούν, πως θα συγχωρεθούν από το Θεόν; Ή μήπως γι’ αυτούς δεν ισχύει αυτό επειδή δεν είναι καν Χριστιανοί και δεν συντελείται άρνηση, αφού είναι ήδη αρνητές;

Τότε ακόμη χειρότερα, αφού μπορεί να μετανοήσει κάποιος Σφραγισμένος που δεν υπήρξε ποτέ Χριστιανός, ενώ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ να μετανοήσει κάποιος Χριστιανός, που κάποια στιγμή της ζωής του για κάποιους  λόγους έπαψε να είναι Χριστιανός..

Η αναφορά του Γέροντος στον βασιλιά  Μανασή

Ο Μανασσής  "Έκανε σε μεγάλο βαθμό ό,τι ήταν κακό στα μάτια του Θεού, για να τον προσβάλει." "Ο Μανασσης  οδηγούσε τον λαό  συνεχώς σε πλάνες, προκαλώντας τους να διαπράξουν μεγαλύτερο κακό από τα έθνη που ο Θεός είχε εξαφανίσει πριν από τους Ισραηλίτες." “Ο Μανασσής, ο βασιλιάς του Ιούδα, έχει κάνει όλα αυτά τα βδελυρά πράγματα; έχει ενεργήσει πιο διεστραμμένα από όλους τους Αμορραίους πριν από αυτόν και έχει κάνει τον Ιούδα να αμαρτήσει με τα αποκρουστικά είδωλά του."

Ο  Μανασσής όμως στην αιχμαλωσία "ταπεινώθηκε πολύ" και συνέχισε να προσεύχεται, και ο Θεός "συγκινήθηκε από την παράκλησή του", τον συγχώρησε και τον αποκατέστησε στη βασιλεία. Ο Μανασσης διέπραξε τις χειρότερες αμαρτίες για 55 χρόνια... και ο Θεός ακόμα τον συγχώρεσε. Δεν υπάρχει όριο στη συγχώρεσή Του.

Επομένως οι αναφορές του Γέροντα και οι συγκρίσεις  είναι λανθασμένες.

Για το Μυστήριο του Χρίσματος

Με το μυστήριο του αγίου Χρίσματος το οποίο συνδέεται με το μυστήριο του αγίου Βαπτίσματος λάβαμε την δωρεά του Αγίου Πνεύματος μέσα στην καρδιά, δια της σφραγίσεως των μελών του σώματός μας, όταν ο Ιερεύς έλεγε «σφραγίς δωρεάς Πνεύματος Αγίου, αμήν». Αυτό το χρίσμα στην καρδιά ενεργεί ως φωτισμός νοός, ως έμπνευση, ως αγάπη προς τον Θεό, ως προσευχή, ως ελπίδα της αιωνίου ζωής, ως αρραβώνας του Πνεύματος. Η ομολογία των μαρτύρων και το μαρτύριο που ακολουθεί είναι ενεργοποίηση του αγίου Χρίσματος, δια του οποίου ορά τον Θεό, γι' αυτό και το μαρτύριο των αγίων δεν είναι υπόθεση λογικής επεξεργασίας, συναισθηματικής εξάψεως και θυμικής ενεργείας, αλλά καρπός θεοπτίας-θεώσεως.

Όμως, όταν διαπράττουμε κάποια αμαρτία, τότε το χρίσμα που βρίσκεται στο βάθος της καρδιάς ενεργοποιείται δια της μετανοίας. Δηλαδή, η μετάνοια που εκδηλώνεται ως διάθεση αλλαγής βίου, ως αγάπη προ τον Θεό και ως προσευχή, είναι ενεργοποίηση της Χάριτος του αγίου Χρίσματος. Επίσης, αυτό το χρίσμα ενεργοποιείται με την νοερά καρδιακή προσευχή, που είναι η «καινή ωδή», την οποία ψάλλουν οι αναγεννημένοι υπό του Αγίου Πνεύματος.

Όταν όμως ο άνθρωπος αρνείται τον Χριστό, εγκαταλείπει την Ορθόδοξη Εκκλησία και αποδέχεται άλλες ομολογίες – αιρέσεις και θρησκείες, τότε χάνει αυτήν την δωρεά και για να επανέλθει στην Ορθόδοξη Εκκλησία πρέπει να λάβει πάλι το χρίσμα του Αγίου Πνεύματος με το μυστήριο του Χρίσματος.

ΕΡΩΤΗΣΗ. Με την παραλαβή της νέας ταυτότητας πως αρνείται ο άνθρωπος τον Χριστό και σε ποια αίρεση ή θρησκεία αποδέχεται;;;;;;

Oι απόψεις του π.Αθανασίου Μυτηλιναίου για τις νέες ταυτότητες (Επισημάνσεις και σχόλια) (Β)

visit counter

Λέει ο Γέροντας; "εάν ο λαός δεν αντιδράσει για τις ταυτότητες θα τιμωρηθεί από τον Θεό" Αγαπητοί μου, ο λαός φταίει όταν αποδέχεται εκείνα τα οποία του λέγουν οι άρχοντές του. Τι να κάνει, επανάσταση, όχι, προς Θεού. Αλλά θα φωνάξει και θα πει δεν δέχομαι αυτή τη λύση, να πάρω ένα δικό μας παράδειγμα. Θέλουν επί παραδείγματι να καθιερώσουν τις ταυτότητες. Και βέβαια θα εργαστούν στο θέμα της καθιερώσεως οι αρμόδιοι οι κυβερνητικοί παράγοντες. Ξέρουμε όμως ότι δεν πρέπει να πάρουμε τις νέες ταυτότητες διότι, διότι, διότι. Όμως όταν ο λαός δεν αντιδράσει τότε θα τιμωρηθεί, θα τιμωρηθούν και οι άρχοντες και ο λαός. Γιατί τιμωρείται ο λαός; Διότι απεδέχθει μια αμαρτία που εργάζονται οι άρχοντες.  Όπως και αν έχει το πράγμα μόνον όταν ο λαός αντιδράσει, τότε δεν θα τιμωρήσει ο Θεός τον λαό. Αυτό να το ξέρουμε πολύ καλά. Γι’ αυτό ο λαός πρέπει όταν βλέπει κάτι κακό να αντιδράσει Το ίδιο πράγμα ισχύει και στην Εκκλησία. Όταν άρχοντες κακοί επιβάλλουν αιρετικές θέσεις ή ότι άλλο, ο λαός θα φωνάξει, θα διαμαρτυρηθεί. Θα επαναλάβω, δεν θα κάνει επανάσταση, αλλά θα διαμαρτυρηθεί. Και αυτό σημαίνει υγεία και συνεπώς δεν υπάρχει λόγος να τιμωρηθεί ο λαός. Όταν όμως ο λαός δεν αντιδράσει, τότε θα τιμωρήσει ο Θεός και τους άρχοντες και τον λαό. …..Όπως παίρνει την ενέργεια του Θεού ο βαπτιζόμενος έτσι παίρνει την ενέργεια του σατανά ο δεχόμενος του 666. Και συνεπώς δεν θα μπορεί να μετανοήσει. Ένα είδος εμποδίου δεν θα μπορεί να μετανοήσει πρώτον. ή να είναι θα λέγαμε αποσφράγισης του αρχικού σφραγίσματος του Θεού και νέας σφράγισης δαιμονική που πλέον ο Θεός να μην δέχεται τίποτα πλέον διότι είναι σημείων τέλους. Το τελευταίο σημείο της πίστεως

Σχόλια

Τιμωρεί ο Θεός για τις ταυτότητες;;

Ο Γέροντας θεωρεί μεγάλη ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΠΤΩΣΗ την παραλαβή της νέας ταυτότητας, γι΄αυτό οι άνθρωποι θα τιμωρηθούν από τον Θεό και ΔΕΝ ΘΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΜΕΤΑΝΟΗΣΟΥΝ. Έτσι διατυπώνεται μια θεωρία  που ξεφεύγει από την ορθόδοξη θεώρηση του Θεού.

Πως είναι δυνατόν από την μία να λένε και να κηρύττουν ότι ο Θεός είναι «Αγάπη» είναι πολυεύσπλαγχνος, πολυέλεος και θέλει «πάντας ανθρώπους σωθήναι και εις επίγνωσιν αληθείας ελθείν»,  και ότι κάθε φορά που μετανοεί κάποιος αμαρτωλός «χαρά μεγάλη γίνεται εις τον ουρανόν» και ο Θεός σφάζει τον «μόσχον τον σιτευτόν» όπως στην περίπτωση του Ασώτου υιού του Ευαγγελίου, και από την άλλη  να λένε ότι ναί, καλά μεν όλα αυτά, έτσι πράγματι είναι, αλλά υπάρχει μία αμαρτία, που ο Θεός δεν μπορεί να συγχωρήσει, και αυτή είναι το Σφράγισμα του Αντιχρίστου;;

Δηλαδή, εάν συμβαίνει αυτό, τότε ο Θεός ηττάται από το πλάσμα του, τον εκπεσόντα Εωσφόρον, αφού δεν δύναται να εξουδετερώσει κάποιο από τα επιτεύγματα του Διαβόλου, δηλαδή μία αμαρτία.,

Στόν Ἅγιο Ἱππόλυτο διαβάζουμε: «...καί ἀπό τότε (πού ἐσφραγίσθη) οὐχ ἕξει ἐξουσίαν σφραγίσαι τι τῶν μελῶν αὐτοῦ, ἀλλά τῷ πλάνῳ προστεθήσεται καί αὐτῷ δουλεύσει καί μετάνοια ἐν αὐτῷ οὐκ ἔστιν, ἀλλά ὁ τοιοῦτος ἀπώλετο καί ἀπό Θεοῦ καί ἀπό ἀνθρώπων» . (Β.Ε.Π. 6, 287).

Το κείμενο του Αγίου Ιππολύτου, δεν είναι γνήσιο, αλλά αμφιβαλλόμενο, όπως ευκόλως βλέπει κανείς μέσα στην Πατρολογία.

Εάν κανείς ανατρέξει στον ίδιο Άγιο, στον ίδιο τόμο της Πατρολογίας (Β.Ε.Π. 6, 197-222) και στο γνήσιο έργο του, με το ίδιο θέμα και αντικείμενο, θα διαπιστώσει ότι δεν αναφέρει πουθενά αυτή την φράση, ότι δηλαδή μετά το Σφράγισμα δεν υπάρχει Με Εάν δεν υπάρχει μετάνοια, οι Εβραίοι πως θα μετανοήσουν

Αλλά, ας υποθέσουμε, ότι όλα όσα ισχυρίζεται ο Γέροντας είναι ακριβώς έτσι και είναι η μόνη αλήθεια. Ενώ όλα αυτά που λέμε εμείς δεν είναι  ορθά.

Τότε προκύπτουν τα εξής:           

Σύμφωνα με την Αγία Γραφή και τους Αγίους μας ο Αντίχριστος θα βασιλεύσει επτά περίπου χρόνια. Τρισήμισυ  που θα υποκρίνεται και 3,5 που θα δείξει το πραγματικό του πρόσωπο και θα ξεκινήσει τους διωγμούς σε όσους δεν έλαβαν το Χάραγμα του και δεν τον προσκύνησαν.

Οι πρώτοι που θα δεχθούν και θα προσκυνήσουν τον Αντίχριστον ως Μεσσία και σωτήρα τους θα είναι οι Εβραίοι . Άρα και οι πρώτοι που θα λάβουν την Σφραγίδα και το Χάραγμά του θα είναι ο Ιουδαϊκός λαός.

Και το ΤΕΡΑΣΤΙΟ ερώτημα που προκύπτει, για όλους αυτούς και θα πρέπει να μας απαντήσουν είναι ότι, αφού μετά το Σφράγισμα δεν μπορεί κανείς να μετανοήσει, τότε πως θα μπορέσει να μετανοήσει όχι ένας ή δύο ή πέντε σφραγισμένοι, αλλά ολόκληρος ο Εβραικός λαός, σύμφωνα με την διδασκαλία της Γραφής και των Αγίων μας;

Ο  Απ. Παύλος είναι σαφής ότι, στο τέλος του κόσμου  «πας Ισραήλ σωθήσεται» (Ρωμ. ια΄, 26).Ο δε Προφήτης Δανιήλ είναι κατηγορηματικός και σαφέστατος στο πότε ακριβώς θα μετανοήσει ο λαός του Ισραήλ.

Μετά από τα 3,5 χρόνια της μεγάλης θλίψεως του Αντιχρίστου, δηλαδή λίγο πριν την Δευτέρα Παρουσία. (Δανιήλ ιβ΄, 1-12).

Μα πως όμως θα γίνει αυτό, αφού ο Γέροντας λέει ότι ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΕΤΑΝΟΙΑ;

Αυτοί πως θα μετανοήσουν, πως θα μπορέσουν να σωθούν, πως θα συγχωρεθούν από το Θεόν;

Ή μήπως γι’ αυτούς δεν ισχύει αυτό επειδή δεν είναι καν Χριστιανοί και δεν συντελείται άρνηση, αφού είναι ήδη αρνητές;

Τότε ακόμη χειρότερα, αφού μπορεί να μετανοήσει κάποιος Σφραγισμένος που δεν υπήρξε ποτέ Χριστιανός, ενώ ΔΕΝ ΜΠΟΡΕΙ να μετανοήσει κάποιος Χριστιανός, που κάποια στιγμή της ζωής του για κάποιους  λόγους έπαψε να είναι Χριστιανός..

Η Εσχατολογία του «Κινήματος κατά των Κωδικών - αριθμών» στο Φως της Ορθόδοξης Παράδοσης. (3ο μέρος)

visit counter

 

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
Εσχατολογία του ΚΚΤΚ στο περιβάλλον της Ορθόδοξης Εκκλησίας

Ξεκινώντας το κεφάλαιο για την εσχατολογία του ΚΚΤΚ, θα ήθελα να διευκρινίσω το κύριο: την ολική συλλογή αποκαλυπτικών δογμάτων του ΚΚΤΚ είναι δυνατόν να την ονομάσουμε εσχατολογία μόνο υπό όρους.
Πρώτον, επειδή πολλά από τα ζητήματα που θέτει δεν έχουν σχέση με τη θεολογία. Πρόκειται για θέματα πολιτικών, οικονομικών και νομικών επιστημών.
Δεύτερον, ο κύριος στόχος στην αλαρμιστική[1] (alarmist) αντίληψη του ΚΚΤΚ είναι ο Αντίχριστος. Εδώ εμφανίζεται ως υποκείμενο της ιστορίας, μια φοβερή δύναμη που αντιτίθεται στον Θεό. Αντίθετα, στην Παράδοση της Εκκλησίας, αποτελεί το πιο αξιόπιστο σημάδι της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού:

«ἀρχομένων δὲ τούτων γίνεσθαι ἀνακύψατε καὶ ἐπάρατε τὰς κεφαλὰς ὑμῶν, διότι ἐγγίζει ἡ ἀπολύτρωσις ὑμῶν.» (Λουκ. 21:28).

Ο ιερομάρτυρας Ειρηναίος της Λυών διδάσκει ότι ο Ιωάννης ο Θεολόγος «εσιώπησε» το όνομα του Αντιχρίστου επειδή «δεν είναι άξιο να αναγγελθεί από το Άγιο Πνεύμα».
Εάν είχε αναγγελθεί, ίσως να παρέμενε για μεγάλο διάστημα. Το όνομά του δεν αναγγέλλεται, διότι το όνομα αυτού που δεν υπάρχει δεν αναγγέλλεται.
Η Ορθόδοξη εσχατολογία είναι ένας από τους βασικούς κλάδους της θεολογίας, που μελετά πολλούς τομείς της Παράδοσης: υπάρχουν κατευθύνσεις που εξετάζουν την εσχατολογία του Χριστιανισμού συνολικά, την εσχατολογία της Ευχαριστίας, την εσχατολογία της εκκλησιολογίας κ.ά. Για την Ορθόδοξη θεολογία, η Δευτέρα Παρουσία σηματοδοτεί την αρχή μιας νέας εποχής:

«ἀλλὰ καθὼς γέγραπται, ἃ ὀφθαλμὸς οὐκ εἶδε καὶ οὖς οὐκ ἤκουσε καὶ ἐπὶ καρδίαν ἀνθρώπου οὐκ ἀνέβη, ἃ ἡτοίμασεν ὁ Θεὸς τοῖς ἀγαπῶσιν αὐτόν.» (Α΄ Κορ. 2:9).

Για το ΚΚΤΚ, όμως, πρόκειται για το «τέλος του κόσμου». Η ομορφιά και το βάθος της Ορθόδοξης εσχατολογικής διδασκαλίας δεν συγκρίνονται με τα αλαρμιστικά δόγματα του ΚΚΤΚ, τα οποία έχουν δανειστεί από τους Αντβεντιστές. Ακριβώς για αυτούς τους λόγους λέω ότι ο όρος «εσχατολογία» χρησιμοποιείται υπό όρους για την αλαρμιστική αντίληψη του ΚΚΤΚ.
Σε πολλά από τα δόγματα του ΚΚΤΚ, οι Άγιοι Πατέρες δεν έχουν (και δεν μπορούν να έχουν) απαντήσεις, διότι τα «προβλήματα» που θέτει το ΚΚΤΚ δεν συνδέονται με τη θεολογία της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Για ορισμένα θέματα του ΚΚΤΚ υπάρχουν απαντήσεις από σύγχρονους θεολόγους, αν και πολλές από αυτές τις απαντήσεις στην πραγματικότητα δεν είναι θεολογικές. Ακόμη και τα «μη θεολογικού» χαρακτήρα δόγματα του ΚΚΤΚ θα πρέπει να επισημανθούν, διότι χωρίς αυτά δεν μπορεί να γίνει κατανοητή η ίδια η έννοιά του.

2.1 Εσχατολογική έννοια του ΚΚΤΚ

Η εσχατολογική έννοια του ΚΚΤΚ αποτυπώνεται καθαρά σε μία από τις πολλές δηλώσεις των ιδεολόγων του:

«Αυτό (η απόδοση ΑΦΜ) δεν είναι απλώς μια φορολογική πράξη. Είναι η κορυφή του παγόβουνου, που ονομάζεται Παγκόσμιο Δίκτυο, στο οποίο οι πραγματικοί ιδιοκτήτες του διεφθαρμένου αυτού κόσμου θέλουν να αιχμαλωτίσουν ολόκληρη την ανθρωπότητα… Αυτό το καταβροχθιστικό τέρας… ονομάζεται παγκόσμια κοινωνία πληροφοριών και κινητών δικτύων, της οποίας η ουσία συνίσταται στην οικοδόμηση μιας παγκόσμιας, αντικαθολικής αντιχριστιανικής, υπερατλαντικής τεχνοτροπικής τυραννίας…, την οποία η Αγία Γραφή ονομάζει «υιό της απωλείας»… 
Τα μετρητά αποσύρονται από την κυκλοφορία και γίνονται εικονικά – ηλεκτρονικά… Ωστόσο, όλα ξεκινούν με την αποδοχή από τον άνθρωπο ενός νέου ονόματος… Και χωρίς νέο όνομα υπό μορφή αριθμού, δεν μπορείς ούτε να αγοράσεις, ούτε να πουλήσεις… Το θέμα δεν είναι η συνταξιοδοτική καταγραφή, αλλά η απόδοση ενός μοναδικού, αμετάβλητου, δια βίου και με μεταθανάτια ισχύ αριθμού «φυσικού προσώπου», που ζει στον πληροφοριακό χώρο… στην παγκόσμια ηλεκτρονική Βαβέλ»[2].

Στην εσχατολογική έννοια του ΚΚΤΚ, διακρίνω, κατά τη γνώμη μου, μερικά βασικά δόγματα:

1.  Ήρθαν οι έσχατοι καιροί (διδασκαλία του ΚΚΤΚ για το «τέλος των χρόνων»).

2.  Η παγκοσμιοποίηση είναι μια διαδικασία που ελέγχεται από την παγκόσμια κυβέρνηση και θα καταλήξει στην επικράτηση του Αντιχρίστου (διδασκαλία του ΚΚΤΚ για το «μυστήριο της ανομίας»).

3. Οι υπηρέτες του Αντιχρίστου, μέσω των ψηφιακών τεχνολογιών, προετοιμάζουν τον κόσμο για να τον προσκυνήσει (διδασκαλία του ΚΚΤΚ για την «σφραγίδα του Αντιχρίστου»).

Αυτά τα δόγματα οι ιδεολόγοι του ΚΚΤΚ εισάγουν ενεργά στο περιβάλλον της Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Το περιεχόμενό τους θα εξεταστεί στις επόμενες παραγράφους.

 

 

---

[1] Η έκφραση "(alarmist) αντίληψη" αναφέρεται σε μια λανθασμένη αντίληψη που βασίζεται σε μια υπερβολική εστίαση στον κίνδυνο ή την απειλή, η οποία προκαλεί υπερβολικό φόβο ή ανησυχία. Ο όρος "alarmist" (συναγερμός,. πρόκληση πανικού) περιγράφει κάποιον που προκαλεί ανησυχία ή πανικό, συχνά με μια διαστρεβλωμένη ή υπερβολική ερμηνεία των γεγονότων. 

[2] https://pravoslav-pol.livejournal.com/22291.html