Ἡ Ἀντιαιρετικὴ Δράση τοῦ Ἁγίου Ἀμβροσίου Μεδιολάνων

visit counter

Ὁ Ἅγιος Ἀμβρόσιος (339–397 μ.Χ.) ἀποτελεῖ μία ἀπό τὶς πιο επιβλητικὲς φυσιογνωμίες τοῦ 4ου αἰῶνα. Ἐνῶ ἦταν νομικός, πολιτικός καὶ ἀκόμη κατηχούμενος, ὁ λαός τῶν Μεδιολάνων τὸν ἀνέδειξε ἐπίσκοπο, ὅπως ἀναφέρει ἡ Παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, βλέποντας σ’ αὐτὸν ἄνθρωπο ἀρετή, δικαιοσύνη καὶ διάκριση.

🔷 Ἡ ἐποχή τοῦ: μία «θύελλα» αἱρέσεων

Ο 4ος αἰώνας ἦταν ἡ ἐποχή:

• τοῦ Αρειανισμοῦ (ἄρνηση θεότητος Υἱοῦ),

• τῶν Ομοιουσιανῶν καὶ Ανομοίων,

• τῆς Πνευματομαχίας,

• τῶν υπόλοιπων ἑτεροδόξων κινημάτων ποὺ ἀναστάτωναν τὴν Δύση καὶ τὴν Ἀνατολή.

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος ἔζησε μέσα σ’ αὐτὴν τὴν ἀναστάτωση, ὅπως οἱ Μεγάλοι Πατέρες τῆς Ἀνατολῆς (Μ. Βασίλειος, Γρηγόριος Θεολόγος, Ἀθανάσιος ὁ Μέγας).

---

I. ἈΝΑΛΥΤΙΚΟΤΕΡΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΩΝ ΑΝΤΙ-ΑΙΡΕΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΕΡΓΩΝ

🔹1. De Fide (Περὶ Πίστεως) – Ἕργο κλειδί ἐναντίον τῶν Ἀρειανῶν

Σύντομη περιγραφή περιεχομένου:

• Ἀναλύει τὴν θεότητα τοῦ Υἱοῦ μέ ἀποδείξεις ἀπὸ τὴ Γραφή.

• Ἐξηγεῖ ὅτι ὁ Υἱὸς εἶναι ὁμότιμος, ὁμοούσιος, συναιώνιος μετὰ τοῦ Πατρός.

• Ἀποδομεί ὅλα τὰ ἐπιχειρήματα τῶν Ἀρειανῶν (π.χ. «ὁ Πατὴρ μείζων μου ἐστίν»).

Ἔχει μεγάλη σημασία ὅτι τὸ ἔργο αὐτὸ ἐστάλη κατ’ ἐντολὴ τοῦ αὐτοκράτορα Γρατιανοῦ, ποὺ ἐμπιστευόταν τὸν Ἀμβρόσιο γιὰ τὴν ὀρθόδοξη θεολογία του.

---

🔹2. De Spiritu Sancto – Ὑπεράσπιση τῆς θεότητος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος

Στὸ ἔργο αυτό:

• Ἀποδεικνύει ὅτι τὸ Πνεῦμα ἔχει θεία ἐνέργεια, σοφία, ἰσχύ.

• Τονίζει ὅτι λατρεύεται μαζί με Πατέρα καὶ Υἱό.

• Χρησιμοποιεῖ παραδείγματα ἀπὸ καίρια σημεῖα τῆς Γραφῆς (Πράξεις, Παύλεια).

Ἔτσι πολέμησε ὄχι μόνον Ἀρειανὸυς, ἀλλὰ καὶ Πνευματομάχους.

---

🔹3. Υπομνήματα στὴ Γραφή

• Ὁμιλίες στὸ Κατὰ Λουκᾶν

• Ἐρμηνευτικὴ τῶν Ψαλμῶν

• Ἐξήγηση τῆς Γενέσεως

Μέσα ἀπὸ αὐτὰ δείχνει πὼς ὁλόκληρη ἡ Γραφὴ ἀναφέρεται στὴ Θεότητα τοῦ Χριστοῦ καὶ στὴν ἐνότητα τῆς Τριάδος.

---

II. ΠΙΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙ-ΑΙΡΕΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΔΡΑΣΗΣ

🔹1. Ἡ πολιορκία τοῦ ναοῦ τῶν Μεδιολάνων (ἔτος 385–386)

Η αὐτοκράτειρα Ιουστίνη, ὁπαδὸς τῶν Ἀρειανῶν, ἀπαιτεῖ:

• Να παραχωρηθεῖ ὁ ναὸς τῆς Πορτᾶ Ρεντά (Porta Renata) στους αἱρετικούς.

• Να καταδικασθεῖ ὁ Ἀμβρόσιος ὡς «στασιαστής» ἐὰν ἀρνηθεῖ.

Ὁ Ἅγιος κηρύττει ἐνώπιον ὅλου τοῦ λαοῦ:

«Ο ναός τοῦ Θεοῦ δὲν παραδίδεται. Ὁ ἱερεὺς δὲν παραδίνεται.»

Ὁ λαός μένει ἡμέρες μέσα στο ναό με ψαλμωδίες∙ ἐκείνη τὴν περίοδο ὁ Ἀμβρόσιος καὶ ὁ λαός ψάλλουν ἀντιφωνικὰ ὕμνους καὶ ψαλμούς (ἀρχή ἀντιφωνικῆς ψαλμωδίας στὴ Δύση).

Τελικῶς ἡ Ἰουστίνη ὑποχωρεῖ.

---

🔹2. Ἡ σύγκρουση με τὸν αὐτοκράτορα Θεοδόσιο

Ὅταν ὁ Θεοδόσιος διέπραξε τὴ σφαγὴ στὴ Θεσσαλονίκη, ὁ Ἀμβρόσιος μὲ παρρησία τοῦ ἀπαγόρευσε τὴν εἴσοδο στὸν ναό ὅσο δὲν μετανοοῦσε.

Αὐτὸ δείχνει:

• πῶς ὁ Ἀμβρόσιος δὲν ὑποχωρεῖ σὲ αἱρέσεις,

• δὲν φοβᾶται τὴν κρατικὴ ἐξουσία,

• βάζει πάνω ἀπ’ ὅλα τὴν Ἀλήθεια καὶ τὴν Ἐκκλησία.

Ἡ στάση του εἶναι πρότυπο Ὀρθόδοξου ἐπισκόπου.

---

🔹3. Ἡ κατήχηση καὶ μεταστροφή τοῦ Ἁγίου Αὐγουστίνου

Ὁ Ἀυγουστῖνος, μέχρι τότε Μανιχαῖος, ἤρθε κοντά στὴν ὀρθόδοξη πίστη λόγω:

• τῆς ὀρθότητος τῆς διδασκαλίας τοῦ Ἀμβροσίου,

• τῆς ἠθικῆς του ἀκεραιότητος,

• τῆς ἀγάπης καὶ πραότητος του.

Αὐτὸ δείχνει πὼς ὁ ἀντιαιρετικὸς ἀγῶνας δὲν γίνεται μόνο με λόγους, ἀλλὰ μὲ ἁγιότητα ζωῆς.

---

III. ΠΟΙΟ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΠΝΕΥΜΑ ΤΗΣ ΑΝΤΙ-ΑΙΡΕΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΜΑΡΤΥΡΙΑΣ;

✔ 1. Σταθερότητα στὴν Ὀρθόδοξη πίστι

Χωρίς φανατισμό, ἀλλὰ με ἀλήθεια.

✔ 2. Ἀγάπη γιὰ τὸν πλανεμένο

Δὲν πολεμᾶ τὸν ἄνθρωπο, ἀλλὰ τὴν πλάνη.
Αὐτὸ εἶναι καθαρά πατερικὸ πνεῦμα (Μ. Βασίλειος, Χρυσόστομος, Παλαμᾶς).

✔ 3. Προσευχὴ καὶ λατρεία

Κατὰ τὴν πολιορκία τοῦ ναοῦ ὁ λαός προσεύχεται, ψάλλει, συγκρατεῖ τὴν ἐνότητα.
Ἡ προσευχή γίνεται «ὅπλον» ἀγάπης.

✔ 4. Ὑπεράσπιση τῆς Ἐκκλησίας ἀπὸ πολιτικὲς πιέσεις

Ὁ Ἐπίσκοπος δὲν ὑποχωρεῖ ὅταν ἡ πίστη κινδυνεύει.
Αὐτὸ ἀποτελεῖ ἀρχὴ πατερικὴ καὶ συνοδικὴ.

---

IV. ΠΟΙΕΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ;

1. Αρειανισμός

Ἄρνηση θεότητος τοῦ Υἱοῦ.
Ὁ Ἀμβρόσιος ἀπαντᾶ μὲ τὴν Τριαδική θεολογία τῶν Πατέρων.

2. Πνευματομαχία

Ἄρνηση θεότητος Πνεύματος.
Στο De Spiritu Sancto ἐπιχειρηματολογεῖ ὅπως ὁ Μ. Βασίλειος.

3. Μανιχαϊσμός

Ἐπηρέαζε τὴ Δύση.
Ὁ Ἀμβρόσιος, μὲ τὸ κήρυγμα καὶ τὴ ζωή του, ὀδήγησε τὸν Αὐγουστῖνο μὲ διάκριση στὴν Ὀρθοδοξία.

4. Πελαγιανὰ προ-ρεύματα

Διδασκαλίες ποὺ ὑποτιμοῦσαν τὴν χάρη τοῦ Θεοῦ.
Τὶς ἀντικρούει μὲ ἔμφαση στὴν θεία χάρη καὶ στὴν σωτηρία ἐκ πίστεως.

ΤΙ ΗΤΑΝ ΟΙ ΜΑΝΙΧΑΙΟΙ;

Οἱ Μανιχαῖοι ἦταν ἡ ἑτεροδοξία ποὺ ἴδρυσε ὁ Πέρσης Μάνης (216–276 μ.Χ.).
Πρόκειται γιὰ ἕνα δυαρχικό – γνωστικό θρησκευτικὸ σύστημα ποὺ συνδύαζε στοιχεῖα:

• χριστιανικά (αλλά διαστρεβλωμένα)

• ζωροαστρικά

• γνωστικά

• βουδιστικά

Ήταν μία "παγκόσμια θρησκεία" μὲ ἀξιώσεις καθολικής ἐπικυριαρχίας.

---

🔷 ΚΕΝΤΡΙΚΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΕΣ ΤΟΥ ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΥ

1️⃣ Απόλυτος δυισμός

Ο κόσμος χωρίζεται σε δύο αιώνιες και ισοδύναμες αρχές:

• ΦΩΣ (καλό)

• ΣΚΟΤΟΣ (κακό)

Αυτή η αντίληψη είναι απολύτως αντίθετη με την Ορθόδοξη πίστη, η οποία διδάσκει μία και μόνη Αρχή:
➡️ τον Άναρχο, Αιώνιο και Πανάγαθο Θεό.

---

2️⃣ Ο κόσμος είναι προϊόν σύγκρουσης και όχι δημιουργίας

Σύμφωνα με τη Μανιχαϊκή διδασκαλία:

• Ὁ Θεὸς δὲν δημιούργησε τὸν κόσμο

• Ὁ κόσμος προήλθε ἀπὸ μίξη φωτὸς καὶ σκότους

• Ἡ ὕλη θεωρεῖται κακὴ ἐξ ὁρισμοῦ

Αὐτὸ συγκρούεται με τὴν βιβλικὴ ἀλήθεια:
➡️ «καὶ εἶδεν ὁ Θεός ὅτι καλόν».

---

3️⃣ Ο Χριστός των Μανιχαίων

Δεν πιστεύουν στον Χριστό της Εκκλησίας. Υποστηρίζουν:

• ὅτι ὁ Χριστὸς δὲν προσέλαβε πραγματικὴ σάρκα

• ὅτι ἦταν φανταστικὴ ἐμφάνιση (δοκητισμός)

• ὅτι ἦρθε μόνο για να διδάξει τη γνώση (γνώση = σωτηρία)

Αυτό αντιστρατεύεται πλήρως την Ορθόδοξη διδασκαλία τῆς πραγματικῆς Ἐνανθρωπήσεως.

---

4️⃣ Σωτηρία μέσω «γνώσης»

Η λύτρωση δεν προέρχεται από τη χάρη του Θεού, αλλά:

• από μυστική γνώση

• από αποδέσμευση του φωτός που βρίσκεται "φυλακισμένο" στη σάρκα

---

5️⃣ Αυστηρότατη άσκηση για κάθαρση του «φωτός»

Υπήρχαν δύο κατηγορίες πιστών:

✔ Τέλειοι (Electi)

Απόλυτη νηστεία
Αποχή από σεξουαλικές σχέσεις
Αποχή από εργασία
Απαγόρευση κατοχής περιουσίας
Δεν μπορούσαν να φάνε οτιδήποτε «σκότωνε» φως (π.χ. φυτά με σπόρους)

✔ Ακροατές (Auditores)

Πιο ήπιοι κανόνες
Υποστήριζαν τους «τέλειους»
Ο Αυγουστίνος υπήρξε «Ακροατής» για 9 χρόνια

---

🔷 ΓΙΑΤΙ Ο ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ ΗΤΑΝ ΤΟΣΟ ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΟΣ;

✔ Διαστρέβλωνε την Χριστιανική πίστη

Χρησιμοποιούσε χριστιανική ορολογία, αλλά με εντελώς διαφορετικό περιεχόμενο.

✔ Παρουσιαζόταν ως λογική και φιλοσοφική θρησκεία

Εντυπωσίαζε μορφωμένους νέους όπως ο Αυγουστίνος.

✔ Ανέμινε ένα κοσμικό-κοσμολογικό σύστημα ελκυστικό

Λειτουργούσε ως «ορθολογική εξήγηση» του κακού, αν και λανθασμένη.

---

🔷 ΠΩΣ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΜΑΝΙΧΑΙΟΙ ΜΕ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΑΜΒΡΟΣΙΟ;

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος:

• ἔζησε σε περιβάλλον ὅπου υπήρχαν ακόμα Μανιχαϊκά στοιχεία

• ἔδρασε ἀντιαιρετικά και εναντίον τοῦ Μανιχαϊσμοῦ

• ἔσωσε τὸν Ἅγιο Αὐγουστῖνο ἀπὸ τὴν Μανιχαϊκὴ πλάνη με τὴν διδασκαλία του και τὸ παράδειγμά του

Ο Αὐγουστῖνος, ὑπό τὴν καθοδήγηση τοῦ Ἀμβροσίου:

• ἀπεκήρυξε τὸν Μανιχαϊσμό

• βαπτίστηκε

• πολέμησε τὴν αἵρεση με τα έργα του (Contra Faustum, De Moribus Manichaeorum, κ.λπ.)

Έτσι, ὁ Ἀμβρόσιος συνέβαλε καθοριστικά στη διάλυση της αίρεσης στη Δύση.

---

 ΓΙΑΤΙ ΕΞΑΦΑΝΙΣΤΗΚΕ Ο ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ;

1. Ἐσωτερικὲς ἀντιφάσεις

2. Κακοδοξία που συγκρούστηκε μὲ τὴν Χριστιανικὴ θεολογία

3. Διωγμοί ἀπό κοσμικὲς ἐξουσίες

4. Σφοδρὴ θεολογικὴ ἀντιμετώπιση ἀπὸ Πατέρες (Ἀυγουστῖνος, Ἀθανάσιος, Ἀμβρόσιος κ.ά.)

Μέχρι τον 6ο αἰώνα ἤδη ἔχει ὡς μεγάλο βαθμό ἐξαφανισθεῖ.
Απομεινάρια του επέζησαν στην Ανατολή μέχρι τον Μεσαίωνα

Συγκριτικός Πίνακας Μανιχαϊσμού – Ορθόδοξης Χριστιανικής Πίστης

Παραθέτω συνοπτικό αλλά θεολογικά ακριβή συγκριτικό πίνακα στηριγμένο αποκλειστικά στην Ορθόδοξη Παράδοση και στη διδασκαλία Αγίων Πατέρων (π.χ. Μ. Βασιλείου, Ιω. Χρυσοστόμου, Γρηγορίου Θεολόγου, Ιω. της Κλίμακος) καθώς και στα επίσημα εκκλησιαστικά κείμενα των πηγών:

---

📌 1. Θεολογία – Κοσμολογία

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Ύπαρξη Θεού	Δύο αιώνιες, αντίθετες αρχές: ΦΩΣ – ΣΚΟΤΟΣ	Ένας Θεός, Πατήρ, Υιός και Άγιο Πνεύμα («Ἐγώ εἰμι ὁ ὤν» – Ἐξ. 3:14)
Φύση του κακού	Το κακό είναι αιώνια θεότητα	Το κακό είναι στέρηση αγαθού· δεν έχει ουσία (Ἅγ. Μ. Βασίλειος)
Δημιουργία	Ο κόσμος δεν δημιουργήθηκε από τον Θεό· είναι αποτέλεσμα σύγκρουσης Φωτός-Σκότους	Ο Θεός δημιούργησε τον κόσμο «καλῶς λίαν» (Γεν. 1:31)

---

📌 2. Ανθρωπολογία

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Φύση ανθρώπου	Ο άνθρωπος είναι μίξη φωτός (καλό) και ύλης (κακό)	Ο άνθρωπος είναι εικόνα Θεού, ενωμένος με ύλη και πνεύμα από τον Δημιουργό
Ύλη – σώμα	Απόλυτα κακό	Αγαθή δημιουργία Θεού («καὶ εἶδεν ὁ Θεὸς ὅτι καλόν»)
Αμαρτία	Φυσική αιχμαλωσία του φωτός στη σάρκα	Τραυματισμός της σχέσης με τον Θεό· θεραπεύεται με μετάνοια και χάρη

---

📌 3. Χριστολογία

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Πρόσωπο Χριστού	Ο Χριστός δεν έλαβε πραγματική σάρκα· ήταν φανταστική εμφάνιση (δοκητισμός)	Ο Χριστός είναι τέλειος Θεός και τέλειος άνθρωπος («ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο»)
Σταυρός	Δεν δέχονται αληθινή Σταύρωση· το "Φως" δεν μπορεί να πάθει	Η αληθινή Σταύρωση σώζει τον άνθρωπο από θάνατο και αμαρτία
Σωτηρία	Μέσω απόκρυφης γνώσης και απελευθέρωσης φωτός από το σώμα	Μέσω χάριτος, πίστεως, Μυστηρίων και ένωσης με τον Θεό (θέωση)

---

📌 4. Ηθική – Ασκητική

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Σώμα και ηθική	Το σώμα θεωρείται εμπόδιο· επιδιώκεται καταστροφή της υλικότητας	Το σώμα σώζεται και αγιάζεται· είναι ναός Αγίου Πνεύματος
Ασκητισμός	Αυστηρή, συχνά υπερβολική αποχή (π.χ. απαγόρευση τροφών με «φως»)	Νηστεία με διάκριση· θεραπευτική, όχι τιμωρητική (Ἅγ. Ιω. Κλίμακος)
Γάμος	Ουσιαστικά απορρίπτεται	Μυστήριο Θεού· ο αγιασμός της ανθρώπινης αγάπης

---

📌 5. Εκκλησιολογία

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Εκκλησία	Οργάνωση «τελείων» και «ακροατών»	Η Μία, Αγία, Καθολική και Αποστολική Εκκλησία
Εξουσία – Πνεύμα	Μυστικές γνώσεις μέσω ηγετών	Αγιοπνευματική εμπειρία, Αποστολική Παράδοση, Πατέρες
Μυστήρια	Απουσία Μυστηρίων	Επτά Μυστήρια· οδοί χάριτος και σωτηρίας

---

6. Τελική Κατάληξη θέσεων

ΘΕΜΑ	ΜΑΝΙΧΑΙΣΜΟΣ	ΟΡΘΟΔΟΞΙΑ
Τελικός σκοπός	Απελευθέρωση φωτός και διάλυση υλικού κόσμου	Ανάσταση νεκρών, ανακαίνιση της κτίσης, Βασιλεία Θεού
Τέλος ιστορίας	Διάσπαση δύο βασιλείων	Νίκη του Χριστού & πλήρης ανακαίνιση μέσω Χάριτος

---

 Πνευματική Σημείωση

Οι Άγιοι Πατέρες υπογράμμισαν ότι ο Μανιχαϊσμός παραχαράσσει τον Θεό, τον άνθρωπο και τον Χριστό. Ο Μ. Βασίλειος και ο Άγ. Γρηγόριος Θεολόγος διδάσκουν ξεκάθαρα ότι:

«Ο Θεός πάντων ποιητής ἐστίν· καὶ ὡς ἀγαθός, οὐδέν κακὸν ἐποίησεν.»

Αυτή η αλήθεια καταλύει όλο το μανιχαϊκό σύστημα.

Τα Αντιαιρετικά Επιχειρήματα του Αγίου Αμβροσίου κατά των Μανιχαίων

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος Μεδιολάνων (4ος αἰ.) ὑπήρξε ἕνας ἀπὸ τοὺς σημαντικοτέρους Πατέρες ποὺ ἀντιμετώπισαν τὸν Μανιχαϊσμό, ὅχι μόνο διοικητικά καὶ ἐκκλησιαστικά, ἀλλὰ κυρίως θεολογικά καὶ ποιμαντικά.
Ο λόγος του ἦταν ἀποφασιστικός στὴν ἀπελευθέρωση τοῦ Ἁγίου Αὐγουστίνου ἀπὸ τὴν πλάνη.

Παρακάτω παραθέτω τὰ κεντρικὰ θεολογικὰ του επιχειρήματα, βασισμένα στὴν Ὀρθόδοξη Παράδοση, τὴ Γραφή καὶ τὴν πατερικὴ διδασκαλία.

---

 1. Ὁ Θεός εἶναι Εἷς – δὲν ὑπάρχουν δύο αἰώνιες ἀρχές

Οι Μανιχαῖοι ὑποστήριζαν ὅτι υπάρχουν δύο θεότητες:

• μία του Φωτός (καλή)

• μία του Σκότους (κακή)

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος, ἀκολουθώντας τὴν Γραφή, ἐπέμενε:

«Ἐγώ εἰμι ὁ Θεός, καὶ οὐκ ἔστιν ἄλλος πλὴν ἐμοῦ.» (Ησ. 45,5)

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἀν ὑπάρχουν δύο θεοί, τότε κανείς δεν εἶναι παντοκράτωρ.

• Ἄν το κακό εἶναι θεότητα, τότε ἀκυρώνεται ἡ παντοδυναμία τοῦ Θεοῦ.

• Ὁ Θεός εἶναι ὁ μόνος ἀναίτιος, ἀπόλυτα αγαθός καὶ ἀναρχος Δημιουργός.

Αυτό διαλύει το θεμέλιο όλου του Μανιχαϊσμού.

---

 2. Ἡ ὕλη δὲν εἶναι κακή – ὁ Θεὸς τὴν ἔκτισε «καλήν λίαν»

Οι Μανιχαῖοι θεωρούσαν την ύλη πονηρή και σκοτεινή.
Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος διδάσκει:

«Ὅ,τι ποιεῖ ὁ Θεός εἶναι καλὸ καὶ ἅγιο· ἡ ὕλη οὐκ ἔχει κακίαν καθ' ἑαυτήν.»

Παραπέμπει στη Γένεση:

«Καὶ εἶδεν ὁ Θεός ὅτι καλόν.» (Γεν. 1)

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἀν ἡ ὕλη ἦταν κακή, τότε ὁ Θεός δὲν θὰ ἐνσαρκωνόταν.

• Ὁ Χριστὸς προσέλαβε ἀληθινὴ σάρκα – ἄρα ἡ σάρκα εἶναι ἁγιασμένη.

---

 3. Ὁ Χριστὸς ἦταν πραγματικὸς ἄνθρωπος – ὄχι φαντασία (κατὰ τοῦ δοκητισμοῦ)

Ο Μανιχαϊκὸς Χριστός εἶναι εἴδωλο, φανταστικὴ μορφή Φωτός.

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος ἀντιτάσσει:

«Ὁ Λόγος σὰρξ ἐγένετο.» (Ἰω. 1,14)

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἄν ὁ Χριστὸς δὲν ἔγινε ἀληθινὸς ἄνθρωπος, τότε δὲν θεραπεύθηκε ἡ φύση μας.

• Ἄν δὲν ἔπαθε πραγματικά, δὲν ὑπάρχει σωτηρία.

• Ο δοκητισμός καταλύει όλο το σχέδιο της θείας Οἰκονομίας.

---

 4. Ἡ σωτηρία δὲν ἔρχεται ἀπὸ μυστικὴ γνώση, ἀλλὰ ἀπὸ τὴ Χάρη τοῦ Θεοῦ

Οι Μανιχαῖοι πίστευαν ὅτι ἡ σωτηρία ἔρχεται ἀπὸ ἀπόκρυφη γνώση.
Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος ἐπιμένει:

«Οὐ τῇ γνώσει, ἀλλὰ τῇ Χάριτι ἐσώθητε.» (πρβλ. Ἐφ. 2,8)

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἡ σωτηρία δὲν εἶναι διανοητική ἀποκάλυψη, ἀλλὰ σχέση μὲ τὸν Θεὸν.

• Οὐδεμία γνώση σώζει ἄνευ ταπείνωσης καὶ Μυστηρίων.

• Ἡ Χάρη ἀνακαινίζει τὸν ἄνθρωπο, ὄχι ἡ διαφυγὴ ἀπὸ τὴν ὕλη.

---

 5. Ἡ ἐλευθερία τοῦ ἀνθρώπου ἀκυρώνει τὸν μανιχαϊκὸ ἀπόλυτο δυισμό

Ο Μανιχαϊσμός ὑποστηρίζει ὅτι ὁ ἄνθρωπος εἶναι «φυλακισμένο φῶς» καὶ δὲν ἔχει ἠθικὴ ἐλευθερία.
Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος διδάσκει:

«Ὁ Θεὸς ἔδωκεν τῷ ἀνθρώπῳ ἐλευθέριον βούλημα.»

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἡ ἁμαρτία εἶναι ἐλεύθερη ἐπιλογή, ὄχι μεταφυσικὴ μοῖρα.

• Ἡ μετάνοια εἶναι δυνατὴ ἐπειδὴ ὑπάρχει ἐλευθερία.

• Ὁ δυισμός καταργεῖ την ἠθική καὶ την προσωπική ευθύνη.

---

 6. Ἡ Ἐκκλησία εἶναι σώμα Χριστοῦ – ὄχι μυστικὴ ὀργάνωση μυσταγωγῶν

Οι Μανιχαῖοι ἔκαναν διάκριση «Τελείων» και «Ἀκροατῶν».
Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος ἀπορρίπτει τὴν ἐλιτιστική δομὴ:

«Οἱ πάντες ἕν ἐστε ἐν Χριστῷ.» (Γαλ. 3,28)

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ὁ Χριστὸς ἀπεκάλυψε τὴν ἀλήθεια σε ὅλους.

• Δὲν ὑπάρχουν μυστικά στὴ σωτηρία.

• Ὁ λαός τοῦ Θεοῦ μετέχει ὁμοίως τῆς Χάριτος.

---

 7. Ἡ ἀσκητικὴ τοῦ Μανιχαϊσμοῦ εἶναι ἀντιφυσική – ὄχι θεραπευτική

Οι Μανιχαῖοι ἀπέρριπταν τροφές, γάμο, ὕλη.

Ο Ἅγιος Ἀμβρόσιος συμφωνώντας μὲ τὴν πατερικὴ γραμμή διδάσκει:

• νηστεία = ἔργο ταπεινώσεως

• γάμος = ἅγιο μυστήριο

• σωτηρία = συνεργία χάριτος και ἀνθρώπου

Επιχείρημα Αμβροσίου

• Ἡ ἀπόρριψη τῆς ὕλης δὲν ἁγιάζει· ὁδηγεῖ σε ὑπερηφάνεια.

• Ἡ ὀρθόδοξη ἄσκηση εἶναι ἰατρεία ψυχῆς, ὄχι μισολογία τῆς φύσης.

---

Συμπέρασμα

Τα επιχειρήματα τοῦ Ἁγίου Ἀμβροσίου ἀνατρέπουν τὸν Μανιχαϊσμό στὶς βασικὲς του θέσεις:

• Θεός: Εἷς, όχι δυαρχικός

• Κτίση: Καλή

• Χριστός: Σαρκωμένος

• Σωτηρία: Δῶρο Χάριτος

• Ἄνθρωπος: Ἐλεύθερος

• Ἐκκλησία: Σῶμα Χριστοῦ

• Ἀσκητική: Θεραπευτική, ὄχι εξωφρενικὴ ἀποχή

Οι αντι-οικουμενιστές προβάλλουν την δική τους στάση ως σωστή και ενδεδειγμένη!

visit counter

Οι αντι-οικουμενιστές, κληρικοί και λαϊκοί, ενώ δια του προφορικού και γραπτού λόγου των τάσσονται εναντίον του Οικουμενισμού, πρακτικά δεν παίρνουν μέτρα εναντίον του. Η όλη αντίστασή τους σταματά σε καμμιά προσωπική ή συλλογική διαμαρτυρία και τίποτε περισσότερο. Περί διακοπής μνημοσύνου και Εκκλησιαστικής κοινωνίας, εκ των δεδηλωμένων πλέον Οικουμενιστών ούτε λόγος να γίνεται, το θεωρούν πλάνη! Και αν βρεθούν μερικοί, οι οποίοι ακολουθούντες το παράδειγμα των αγίων Πατέρων μας και υπακούοντες εις τους Εκκλησιαστικούς θεσμούς, διακόψουν την επικοινωνίαν και το μνημόσυνο των αιρετικών, γίνονται άμεσος στόχος τους. Προσπαθούν με κάθε τρόπο να δυσφημίσουν αυτούς τους σημερινούς Ομολογητές της Ορθοδόξου πίστεως ως πλανεμένους και σχισματικούς, ως φανατικούς και αμαθείς, ως στερημένους αγάπης και εκκλησιαστικής παιδείας, ως ελαχίστους και ταραχοποιούς, ως ανυποτάκτους και υπερηφάνους, ως διαστροφείς της αληθείας, κ.λ.π. Συνάμα δε προβάλλουν την δική τους στάση ως σωστή και ενδεδειγμένη!

Το Περιβόλι της Παναγίας αποσαθρωμένο οπωροφυλάκιο Ορθοδοξίας (Του κυρίου Ιωάννου Κορναράκη, Ομοτίμου Καθηγητού της Θεολογικής Σχολής

visit counter

παλιότερο αλλά ΠΑΝΤΑ ΕΠΙΚΑΙΡΟ ΚΕΙΜΕΝΟ.

«Ο Θεός ήλθοσαν έθνη εις την κληρονομίαν σου, εμίαναν τον ναόν τον άγιόν σου, έθεντο Ιερουσαλήμ ως οπωροφυλάκιον» (Ψαλμ. 78, 1)

Η επέλαση της παπικής αιρέσεως, τον Νοέμβριο του 2006, στο Οικουμενικό Πατριαρχείο, μετέβαλε το Άγιο Όρος ή μάλλον την πνευματική του ηγεσία, τους ηγουμένους των είκοσι Ι. Μονών του, σε εγκαταλελειμμένο και έρημο οπωροφυλάκιο Ορθοδοξίας!
Ο λαός του Θεού, το πλήρωμα της Εκκλησίας, ανέμενε την άμεση, δυναμική παρέμβαση του Αγίου Όρους στα διαδραματισθέντα στο Φανάρι, με την επίσκεψη-συλλειτουργία του Πάπα, ως αυτονόητη παρουσία ορθόδοξης αντιδράσεως και μαρτυρίας, όπως ακριβώς συνέβη στο παρελθόν επί Πατριάρχου Αθηναγόρα, με την άρση των αναθεμάτων, όταν σύσσωμο το Άγιο Όρος, η πνευματική του ηγεσία, διέκοψε τη μνημόνευση του ονόματός του!
Αλλά η πνευματική ηγεσία του Αγίου Όρους των ημερών μας, δεν έπραξε το ίδιο!
Δεν διετράνωσε μαχητικά την ορθόδοξη μαρτυρία με το γνωστό κύρος του αγιορείτικου λόγου, ως διορθωτική παρέμβαση στις αυθαίρετες και κραυγαλέες πατριαρχικές παραβιάσεις των ι. Κανόνων της Εκκλησίας.
Αντίθετα επιβράβευσε τις πατριαρχικές αυτές αντορθόδοξες ενέργειες με τη διακήρυξη της ευλαβείας της στο πρόσωπο του κ. Βαρθολομαίου!
Έτσι οι φύλακες της Ορθόδοξης Παράδοσεως, οι πυλωροί της προστασίας και διασφαλίσεως του κύρους των Ι. Κανόνων της Εκκλησίας, εγκατέλειψαν τη θέση τους!
Αρνήθηκαν τον εαυτό τους.
Άφησαν ξέφραγο και απροστάτευτο τον αμπελώνα του Κυρίου και συσχηματίσθηκαν με τον νυν αιώνα του οικουμενισμού, του κακόδοξου χριστιανικού συγκρητισμού.
Ευθυγραμμίσθηκαν με τους νεοεποχίτικους νόες κληρικών και λαϊκών θεολόγων, αρνητών της αληθείας της Μίας, Αγίας Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας του Χριστού, της Εκκλησίας των ι. Αποστολικών και Συνοδικών Κανόνων, της Πατερικής Παραδόσεως!
Η στάση αυτή της πνευματικής ηγεσίας του Αγίου Όρους αποστερεί σήμερα από την Ορθόδοξη Εκκλησία το φρουρό και φύλακα των παραδεδομένων αληθειών της πίστεως και της διδασκαλίας της.
Σήμερα έπαυσε να είναι το Άγιο Όρος εγγύηση και στήριξη Ορθοδοξίας, έπαλξη παρατάξεως μαρτύρων και ομολογητών Ορθοδοξίας.
Σήμερα το Άγιο Όρος, μοιάζει με αποσαθρωμένο από τον οικουμενισμό και την αίρεση οπωροφυλάκιο, μνημείο πλέον αγιορειτικής εγκαταλείψεως του περιβολιού της Παναγίας!
Το θλιβερό αυτό γεγονός συμβαίνει σήμερα, σε ώρα και στιγμή προχωρημένης αποδυναμώσεως της Ορθοδοξίας από ζωτικές και άγρυπνες δυνάμεις μαρτυρίας και ομολογίας, δεδομένου ότι, σήμερα, επίσκοποι και αρχιεπίσκοποι και
Πατριάρχες αλλά και κληρικοί και λαϊκοί θεολόγοι, μεταποιούμενοι αλαζονικώς σε τάξη εκκλησιαστικής οικουμενικής συνόδου, αποφθέγγονται άρρητα ρήματα κακοδοξίας, «επ’ αγαθώ» της Ορθοδοξίας!
Αιρετικές χριστιανικές κοινότητες αναγνωρίζονται σήμερα ως εκκλησίες, συλλειτουργίες με τους πάσης φύσεως αιρετικούς και συμπροσευχές βαπτίζονται ως αγαπητικές σχέσεις και κάθε ορθόδοξη αλήθεια παραπέμπεται στον κάλαθο του οικουμενισμού, για επανερμηνεία με τα νέα δεδομένα της μετανεωτερικότητας, η οποία απαιτεί τον επαναπροσδιορισμό των πάντων στη θεολογία και γενικώς στη ζωή της Εκκλησίας!
Σ’ αυτή την κρίσιμη ώρα της οικουμενιστικής λαίλαπας, δεν έστερξαν οι αγιορείτες ηγούμενοι να αναδειχθούν· «θεία παρεμβολή και θεηγόροι οπλίται παρατάξεως Κυρίου»!
Παραδόθηκαν στη δειλία και το φόβο της μαρτυρίας, με το…αιρετικό πρόσχημα της ευλαβούς υπακοής στο πρόσωπο του Πατριάρχου!
Έτσι μετέτρεψαν την πνευματική τους ηγεσία σε αποσαθρωμένο οπωροφυλάκιο του περιβολιού της Παναγίας!
Γύρισαν την πλάτη τους στη σκέπη και προστασία της Οικοδέσποινας Γερόντισσας του Αγίου Όρους.
Έκαναν την επιλογή τους!
Επέλεξαν την συνοδοιπορία τους με την πατριαρχική οικουμενιστική λογική!

O Άγιος Νικόλαος και το χαστούκι στον Άρειο.

visit counter

Υπάρχει μια τάση από νεοπαγανιστές να σπιλωθεί ο Άγιος Νικόλαος, επειδή χαστούκισε τον αιρετικό Άρειο εις την Α΄ Σύνοδο της Νίκαιας το 325 μ.Χ. αντιβαίνοντας το Κατά Ματθαίον, Κεφ Ε΄ «38 Ἠκούσατε ὅτι ἐρρέθη, Ὀφθαλμὸν ἀντὶ ὀφθαλμοῦ καὶ ὀδόντα ἀντὶ ὀδόντος. 39 ἐγὼ δὲ λέγω ὑμῖν μὴ ἀντιστῆναι τῷ πονηρῷ· ἀλλ' ὅστις σε ῥαπίζει εἰς τὴν δεξιὰν σιαγόνα, στρέψον αὐτῷ καὶ τὴν ἄλλην·». Επίσης θεωρούν υποκριτικό το ότι ο Θεός, ενώ εις το Ευαγγέλιο δίδει την εντολή, να μην κάνεις ποτέ κακό εις επιστροφή στους κάνοντας κακό εις εσέ, επισκέπτεται τον Άγιο Νικόλαο στην φυλακή του και τον συγχωρεί.
ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Την εποχή του Μ. Κωνσταντίνου εμφανίζεται και ο αιρετικός Άρειος. Ό Άρειος πρέσβευε και διαλαλούσε περίτρανα, ότι ό Χριστός δεν είναι Θεός, αλλά κτίσμα και ποίημα του Θεού. Αν και καθαιρείται, εξακολουθεί να υποστηρίζει σθεναρά την άποψή του με συνέπεια να πα­ρασύρονται αρκετοί από τα κηρύγματά του και να επικρατεί στις τάξεις της Εκκλησίας μεγάλη σύγχυση. Βλέποντας ο Μ. Κωνσταντίνος το πρόβλημα που είχε δη­μιουργηθεί, συγκαλεί σε σύσκεψη όλους τους Αρχιερείς και τους πρώτους των Μοναχών στη Νίκαια, για να αποδειχθεί ποιος τελικά έχει δίκαιο.
Επιφανείς αρχιε­ρείς και Μοναχοί, ανάμεσα στους οποίους και ο Άγιος Νικόλαος συγκεντρώνονται στη Νίκαια το 325 μ.Χ. στην Α΄ Οικουμενική Σύνοδο και τίθενται αντιμέτωποι του Αρείου. Η συζήτηση είχε ξεκινήσει και η αγωνία ήταν μεγάλη. Βλέποντας σε κάποιο χρονικό σημείο ο Άγιος Νικόλαος, ότι ο Άρειος προσπαθεί να αποστομώσει τους Αρχιερείς, κινούμενος από Ιερή αγανάκτηση σηκώθηκε και κατάφερε δυνατό ράπισμα στον Άρειο.
Ο Άρειος με περισσή ψυχραιμία διαμαρτυρήθηκε στο βασιλιά, ανα­φέροντας ότι η εν λόγω συμπεριφορά, αν μη τι άλλο, ήταν προσβλητική και για τον ίδιο. Ο Μ. Κωνσταντίνος απευθυνόμενος στους αρχιερείς θύμισε, ότι ο νόμος προ­βλέπει να κόβεται το χέρι εκείνου που τόλμησε μπροστά στο βασιλιά να χτυπήσει τον οποιοδήποτε. Ωστόσο έδω­σε την πρωτοβουλία ν’ αποφασίσουν οι ίδιοι οι Αρχιερείς για την τύχη του παραβάτη.
Στην πρόκληση αυτή οι αρχιερείς παραδέχθηκαν το λάθος της συμπεριφοράς, αλλά παρακάλεσαν το βασιλιά, για να μην διαταραχθεί η σπουδαία Σύνοδος που διεξαγόταν την ώρα εκείνη, να φυλακίσει τον Άγιο αφήνοντας την τιμωρία του για το πέρας των εργασιών της Συνόδου.
Πράγματι ο Άγιος φυλακίζεται, αλλά και πάλι θαυμαστό γεγονός λαμβά­νει χώρα στη φυλακή. Το βράδυ παρουσιάζεται σε όραμα ο Χριστός και ή Θεοτόκος ρωτώντας τον Άγιο το λόγο για τον όποιο αυτός βρισκόταν στη φυλακή. Όταν ο Άγιος αποκρίθηκε, ότι φυλακίστηκε για τη δική τους αγάπη, ο Χριστός του έδωσε το Άγιο Ευαγγέλιο, ενώ η Θεοτόκος το αρχιερατικό ωμοφόριο.
Την επόμενη μέρα γνωστοί του Αγίου, που τον επισκέφθηκαν, για να του προσφέρουν λίγο άρτο, βρίσκουν τον Άγιο απαλλαγμένο από τα δεσμά να φορά το ωμοφόριο και να διαβάζει από το Ευαγγέλιο. Όταν ο βασιλιάς πληροφορήθηκε τα γε­γονότα που διαδραματίσθηκαν στη φυλακή, ελευθέρωσε τον Άγιο και μαζί με τους άλλους αρχιερείς ζήτησε συ­γνώμη από τον Άγιο για τη συμπεριφορά που επέδειξαν απέναντι του. Μετά το πέρας της Συνόδου ο Άγιος επέ­στρεψε στην επαρχία του.
«Ποίοις μελωδικοῖς ἄσμασιν ἐπαινέσωμεν τόν Ἱεράρχην, τόν τῆς ἀσεβείας ἀντίπαλον, καί τῆς εὐσεβείας ὑπέρμαχον· τόν τῆς Ἐκκλησίας πρωτοστάτην· τόν μέγαν, προασπιστήν τε καί διδάσκαλον· τόν πάντας, τούς κακοδόξους καταισχύνοντα· τόν ὀλετῆρα Ἀρείου, καί θερμόν ἀντίμαχον· τόν δι’ οὗ τήν τούτου ὀφρύν, Χριστός καταβέβληκεν, ὁ ἔχων τό μέγα ἔλεος»
(Πηγή: Κατακόμβη, Εξαμηνιαία έκδοση Μητροπολιτικού –Καθεδρικού Ι.Ν. Αγ. Νικολάου Βόλου, Αφιέρωμα στον Άγιο Νικόλαο, Βίος του Αγίου Νικολάου, Αποστόλου Ακριβόπουλου, Φιλόλογου, Δεκέμβριος 1998, σσ. 31 – 32)
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
1. Αν και στη Σύνοδο της Νίκαιας υπάρχουν και πολλοί οπαδοί του Άρειου, εντούτοις κανείς δεν ζητά την αυστηρή τιμωρία του Αγίου Νικολάου, πράγμα που φανερώνει την εκτίμηση του από όλους, Ορθοδόξους και μη.
2. Το ότι ο Άγιος πλησιάζεται από τον Χριστό και την Παναγία σε όραμα, δεν σημαίνει πως επιβραβεύονται οι πράξεις του, διότι αν ο Θεός ήθελε, να επιβραβεύσει τις πράξεις του [χαστούκι προς Άρειο], θα τον είχε υπερασπίσει θαυματουργικά [λύσιμο δεσμών] από την στιγμή που προσπάθησαν να τον φυλακίσουν. Όμως ο Χριστός είχε σκοπό διδακτικό και επέτρεψε ο Άγιος να φυλακιστεί, ώστε να μπει σε συλλογισμούς και να μετανοήσει και να ταπεινωθεί ακόμη και μπρος εις αιρετικούς
3. Ο Χριστός ερωτά τον Άγιο, γιατί είναι στην φυλακή και για να τον ελέγξει, αλλά και για να φανερώσει τον πραγματικό λόγο που ο Άγιος χαστούκισε. Ποιος είναι αυτός ο λόγος; Ο λόγος δεν ήταν το μίσος και η αποβολή της αγάπης κατά ενός φυσικού προσώπου (Άρειος), αλλά η εμμονή την αγάπη του Αγίου προς τον Θεό. Μαρτυρεί αυτή η παραδοχή του Αγίου Νικολάου, πως ο ίδιος, αν και λανθασμένα χαστούκισε τον Άρειο, δεν το έπραξε από μίσος προς τον τελευταίο, αλλά θεώρησε τα λόγια του, πως ο Χριστός δεν είναι Θεός, αλλά άνθρωπος, μεγάλη βλαστήμια κατ’ εξακολούθηση (αιρετική εμμονή) προς το άγιο Πνεύμα (Κατά Ματθαίον Κεφ. Ιβ΄ «31 Διὰ τοῦτο λέγω ὑμῖν, πᾶσα ἁμαρτία καὶ βλασφημία ἀφεθήσεται τοῖς ἀνθρώποις, ἡ δὲ τοῦ Πνεύματος βλασφημία οὐκ ἀφεθήσεται τοῖς ἀνθρώποις· 32 καὶ ὃς ἐὰν εἴπῃ λόγον κατὰ τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου, ἀφεθήσεται αὐτῷ· ὃς δ' ἂν εἴπῃ κατὰ τοῦ Πνεύματος τοῦ ἁγίου, οὐκ ἀφεθήσεται αὐτῷ οὔτε ἐν τῷ νῦν αἰῶνι οὔτε ἐν τῷ μέλλοντι.»).
4. Ο Χριστός και η Παναγία δίδουν ευαγγέλιο και ωμοφόριο (και όχι ΟΠΛΑ) στον Άγιο Νικόλαο, ταυτόχρονα με το λύσιμο των δεσμών του, ακριβώς για να τον διδάξουν πώς, αν και η Αγάπη προς τον Θεό είναι πάντοτε θεμιτή ως πρώτη εντολή θεώσεως (Κατά Μάρκον, Κεφ. Ιβ΄ «29 ὁ δὲ Ἰησοῦς ἀπεκρίθη αὐτῷ ὅτι Πρώτη πάντων ἐντολὴ· ἄκουε, Ἰσραήλ, Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν Κύριος εἷς ἐστι· 30 καὶ ἀγαπήσεις Κύριον τὸν Θεόν σου ἐξ ὅλης τῆς καρδίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ψυχῆς σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς διανοίας σου καὶ ἐξ ὅλης τῆς ἰσχύος σου. αὕτη πρώτη ἐντολὴ·») εντούτοις θα πρέπει να συνοδεύεται από ειρήνη (Προς Εφεσίους Στ΄, «καὶ ὑποδησάμενοι τοὺς πόδας ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης») και ιεροσύνη εις την ζωή.
5. Ο Χριστός δεν σταυρώθηκε για να διδάξει τέλειους, αλλά ατελείς (Κατά Λουκά, Κεφ. Ε΄ «31 καὶ ἀποκριθεὶς ὁ Ἰησοῦς εἶπε πρὸς αὐτούς· Οὐ χρείαν ἔχουσιν οἱ ὑγιαίνοντες ἰατροῦ, ἀλλ' οἱ κακῶς ἔχοντες· 32 οὐκ ἐλήλυθα καλέσαι δικαίους, ἀλλὰ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν») και η μετάνοια είναι ο καλύτερος δρόμος της τελειότητας (Κατά Λουκά, Κεφ. Κγ΄ «39 Εἷς δὲ τῶν κρεμασθέντων κακούργων ἐβλασφήμει αὐτὸν λέγων· Εἰ σὺ εἶ ὁ Χριστός, σῶσον σεαυτὸν καὶ ἡμᾶς.40 ἀποκριθεὶς δὲ ὁ ἕτερος ἐπετίμα αὐτῷ λέγων· Οὐδὲ φοβῇ σὺ τὸν Θεόν, ὅτι ἐν τῷ αὐτῷ κρίματι εἶ; 41 καὶ ἡμεῖς μὲν δικαίως· ἄξια γὰρ ὧν ἐπράξαμεν ἀπολαμβάνομεν· οὗτος δὲ οὐδὲν ἄτοπον ἔπραξε. 42 καὶ ἔλεγε τῷ Ἰησοῦ· Μνήσθητί μου, Κύριε, ὅταν ἔλθῃς ἐν τῇ βασιλείᾳ σου. 43 καὶ εἶπεν αὐτῷ ὁ Ἰησοῦς· Ἀμήν λέγω σοι, σήμερον μετ' ἐμοῦ ἔσῃ ἐν τῷ παραδείσῳ.»)
6. Το γεγονός είχε διδασκαλικό περιεχόμενο τόσο για τον Άγιο Νικόλαο που επιτράπηκε από τον Θεό να φυλακισθεί, τόσο και προς τους αιρετικούς, πως ο Άγιος Νικόλαος είχε δογματικά δίκιο. Η ιστορία απέδειξε πως η διδασκαλία του Χριστού και της Παναγίας απέδωσε, διότι και ο Άγιος Νικόλαος συνέχισε μια πολύ ενάρετη και θαυματουργική (υποστήριξη Θεού) ζωή και οι αιρέσεις του Αρείου έσβησαν.
Πηγή:http://www.apologitis.com/

Ο Δ.Νατσιός γαι τα γεγονότα στην Νίκαια της Βιθυνίας και στο Πατριαρχείο τον Νοέμβριο 2025 και η απάντησή μας.

visit counter

Η Απάντηση στα λεγόμενα

«ΠΑΤΕΡΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΑ, ΠΑΠΙΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΗ»

visit counter

Υπάρχουν στιγμές στην εκκλησιαστική ιστορία όπου η αλήθεια λάμπει μέσα από σύγκρουση, αίμα και ομολογία. Και υπάρχουν και άλλες στιγμές, πιο σύγχρονες, όπου η αλήθεια καλύπτεται κάτω από ευγενικές χειραψίες και καλοφωτισμένες τελετές. Η πρόσφατη συνάντηση του Πατριάρχη με τον Πάπα στο Φανάρι ανήκει δυστυχώς στη δεύτερη κατηγορία — λαμπρή προς τα έξω, αλλά βαθιά προβληματική για όσους γνωρίζουν τι υπερασπίστηκαν οι Άγιοι Πατέρες επί αιώνες.
Γιατί η Ορθοδοξία δεν έφτασε ως εδώ μέσα από χαμόγελα, αλλά μέσα από ομολογητές, από συνόδους που στάθηκαν σαν τείχη φωτιάς απέναντι σε πλάνες. Και καμία πλάνη δεν απασχόλησε περισσότερο την Εκκλησία όσο αυτή του Παπισμού: το Φιλιόκβε, η παπική αλαθήτου εξουσία, το πρωτείο εξουσίας που υποκαθιστά την καθολικότητα της Εκκλησίας, τα τεχνητά δόγματα, η Ουνία που μέχρι σήμερα χρησιμοποιεί μεθόδους θρησκευτικού προσηλυτισμού.
Όλα αυτά δεν είναι ιστορικές λεπτομέρειες. Είναι οι αιτίες για τις οποίες οι Πατέρες από την Νίκαια μέχρι τον Μάρκο τον Ευγενικό στάθηκαν σαν βράχοι. Είναι οι λόγοι που στην Φλωρεντία, παρά την πίεση της ανάγκης, οι περισσότεροι Ορθόδοξοι είπαν «όχι» στη νοθεία της πίστεως. Και είναι οι λόγοι που ο Άγιος Ιουστίνος Πόποβιτς ονόμασε τον Οικουμενισμό «παναίρεση» — γιατί προσπαθεί να κάνει την αλήθεια διαχειρίσιμη, τόσο όσο χρειάζεται για να χωρέσει σε κοινές δηλώσεις.
Γι’ αυτό η εικόνα της κοινής ανάγνωσης του «Πάτερ ημών» στη λατινική δεν είναι «συγκινητική». Είναι οδυνηρή. Όχι επειδή ειπώθηκε μια ξένη γλώσσα, αλλά επειδή η ίδια αυτή Εκκλησία παραμένει σε ακοινωνησία εξαιτίας δογματικών καινοτομιών που αρνείται να αποσύρει. Οι ιεροί κανόνες δεν γράφτηκαν για να τους θυμόμαστε στις επετείους· γράφτηκαν για να μας προστατεύουν από τέτοιες συγχύσεις.
Και η μεγαλύτερη σύγχυση είναι να πανηγυρίζεται η «ενότητα» όταν η αλήθεια παραμένει τραυματισμένη. Ποια Νίκαια επικαλούμαστε όταν η Ρώμη εξακολουθεί να αλλοιώνει το ίδιο το Σύμβολο της Πίστεως της Νίκαιας; Ποια κοινή μαρτυρία επιδιώκουμε όταν ο Παπισμός διατηρεί το πρωτείο εξουσίας, ακριβώς αυτό που οι Πατέρες απέρριψαν; Και ποια «γεφύρωση» γίνεται όταν τα θεμέλια των δύο πλευρών είναι εκ των πραγμάτων ασύμβατα;
Αυτό που ακούστηκε στο Φανάρι ήταν λόγια γλυκά, λόγια περί ειρήνης και συμπόρευσης. Αλλά οι Άγιοι Πατέρες δεν μίλησαν ποτέ έτσι. Είπαν ότι η ενότητα είναι καρπός ορθής πίστης· ότι δεν υπάρχει αγάπη χωρίς αλήθεια· και ότι η Εκκλησία δεν χτίζεται με δημόσιες σχέσεις αλλά με ομολογία.
Και κάπου μέσα σε όλη αυτή την τελετουργική λαμπρότητα, το Φανάρι έμοιασε να ξεχνά ότι ο θρόνος του δεν στηρίζεται στη διπλωματία, αλλά στην πιστότητα προς την Παράδοση. Γιατί αν χαθεί αυτό, τότε θα μείνει μόνο μια φωτογραφία, μια δήλωση και μια μεγάλη σιωπή — η σιωπή των Πατέρων που περιμένουν από εμάς να φανούμε αντάξιοι της φωνής τους.
Και τίποτα δεν είναι πιο δηλητηριώδες για την Ορθοδοξία από το να χειροκροτεί τον Παπισμό την ώρα που οι ίδιοι οι άγιοί της θεμελίωσαν την πίστη τους ακριβώς απέναντι σε αυτόν.

(«Χανιά Παρών», 30-11-2025)

ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΣΤΟΝ κ.ΝΙΚΟΛΑΟ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟ

visit counter

Κύριε Παπαδόπουλε

Στην απάντηση  στην ανοικτή επιστολή που δημοσιεύουμε (και για την οποία σας ευχαριστούμε), υπάρχουν  σημεία που θα πρέπει να γίνετε πιο σαφής.

  Συγκεκριμένα η  άποψή σας  «Σεβασμός στην Εκκλησία, προσήλωση στους Ιερούς Κανόνες, καμία ανοχή σε συμπροσευχές που τους παραβιάζουν, καμία θολούρα στην πίστη» εκφράζει μια παραδοσιακή  στάση, η οποία τάσσεται υπέρ της ακεραιότητας της Ορθοδοξίας και εναντίον του οικουμενισμού ή οποιασδήποτε μορφής διαθρησκειακού διαλόγου που θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την δογματική και κανονική της ακεραιότητα. Εκφράζει τη θέση ότι η πιστότητα στην παράδοση και τους κανόνες είναι απαραίτητη για τη σωτηρία της ψυχής και μπορεί να κατανοηθεί  και ως εξής:

 1. Σεβασμός στην Εκκλησία

Η Εκκλησία είναι Σώμα Χριστού (Α΄ Κορ. 12,27) και «στύλος και εδραίωμα της αληθείας» (Α΄ Τιμ. 3,15). Ο σεβασμός σε αυτήν σημαίνει πίστη, υπακοή και ταπείνωση απέναντι στη διδασκαλία της. Όμως  Ο άγιος Ιγνάτιος ο Θεοφόρος λέγει:
«Όπου ο Επίσκοπος, εκεί και η Εκκλησία» τονίζοντας την ανάγκη ενότητας και εμπιστοσύνης στον θεσμό της Εκκλησίας.

2. Προσήλωση στους Ιερούς Κανόνες

Οι Ιεροί Κανόνες δεν είναι νομικός κώδικας· είναι οδηγίες θεραπείας της πνευματικής ζωής, καρπός Αγίου Πνεύματος. Ο Μέγας Βασίλειος ονομάζει τους Κανόνες «φάρμακα» για την ψυχή. Η προσήλωση σημαίνει σεβασμό στην εκκλησιαστική τάξη και στο ήθος που προστατεύουν την ενότητα και την ορθή πίστη.

3. Καμία ανοχή σε συμπροσευχές που τους παραβιάζουν

Η Ορθόδοξη Παράδοση είναι ξεκάθαρη: οι συμπροσευχές με αιρετικούς ή μη χριστιανικές θρησκείες απαγορεύονται, ιδίως σε λειτουργικό πλαίσιο.
Οι Κανόνες (π.χ. 10ος και 45ος των Αγίων Αποστόλων) τονίζουν ότι η προσευχή μαζί με αιρετικούς μπορεί να προκαλέσει σύγχυση στον λαό και κίνδυνο εκκοσμίκευσης της πίστης.  Οι Άγιοι μας διδάσκουν επίσης ότι η κοινωνία με τους αιρετικούς προκαλεί ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΜΟΛΥΣΜΟ και δημιουργούνται  οι ΑΚΟΙΝΩΝΗΤΟΙ (κληρικοί και λαϊκοί).

4. Καμία «θολούρα» στην πίστη

Αυτό σημαίνει καθαρότητα, διάκριση και σταθερότητα στην Ορθόδοξη ομολογία.
Ο άγιος Γρηγόριος ο Θεολόγος τονίζει να είμαστε «ακριβείς την πίστιν», όχι αδιάφοροι ή χαλαροί. Ο άγιος Ιωάννης της Κλίμακος γράφει ότι ο χριστιανός πρέπει να φυλάει την καρδιά του «ἀκηλίδωτον» σε θέματα πίστεως.

Η «θολούρα» γεννάται όταν ο άνθρωπος απομακρύνεται από το φρόνημα της Εκκλησίας, και συγχέει την αλήθεια με την κοσμική λογική.

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ:

Με βάση τα παραπάνω επιθυμούμε και τις  σαφείς  απαντήσεις-αποψεις  στις παρακάτω ερωτήσεις, μετά τα εξωφρενικά τελευταία γεγονότα στην Νίκαια και στο Φανάρι:

ΕΡΩΤΗΣΗ ΠΡΩΤΗ::  Πως ερμηνεύετε την άποψη του Αγίου Ιγνατίου σήμερα ««Όπου ο Επίσκοπος, εκεί και η Εκκλησία»  ;;;;

ΕΡΩΤΗΣΗ ΔΕΥΤΕΡΗ: Πώς θεωρείτε εσείς τον σεβασμό στην εκκλησιαστική τάξη σήμερα;;;

ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΡΙΤΗ. Επίσης γνωρίζετε ότι «ο κοινωνών ακοινωνήτω  ακοινώνητος έσται». Πως προτείνετε να αποφευχθεί ο πνευματικός μολυσμός του χριστεπωνύμου πληρώματος   λόγω της εκκλησιαστικής κοινωνίας Πατριαρχών και Επισκόπων με αιρετικούς ;;Η πιστεύετε ότι ο ο πνευματικός μολυσμός δεν μεταδίδεται;;;

ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΕΤΑΡΤΗ. Τι προτείνετε πρακτικά  ώστε το χριστεπώνυμο πλήρωμα να αποφύγει αυτή την «θολούρα της πίστης» που γράφετε;;;;;

 π.Δ.Α

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ κ.ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΣΕ ΑΝΟΙΚΤΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ

visit counter

Επειδή το τελευταίο διάστημα βλέπω να κυκλοφορούν άρθρα και σχολιασμοί που «ανακαλύπτουν» ότι πρέπει να πάρω θέση για τη συνάντηση στο Φανάρι, οφείλω να θέσω τα πράγματα στη σωστή τους βάση:

Πρώτον:

Έχω πάρει δημόσια θέση — και μάλιστα επανειλημμένα.
Όχι τώρα. Όχι επειδή το επέβαλε η επικαιρότητα.
Αλλά εδώ και χρόνια.

Έχω τοποθετηθεί καθαρά για το ζήτημα των συμπροσευχών.
Έχω μιλήσει δημόσια, ευθέως και χωρίς υπεκφυγές.
Έχω κάνει αναρτήσεις στην προσωπική μου σελίδα στο Facebook, στις οποίες δηλώνω ξεκάθαρα ότι η συμμετοχή σε συμπροσευχή με τον Πάπα έρχεται σε αντίθεση με την Ορθόδοξη Παράδοση και τους Ιερούς Κανόνες.

Όλα αυτά είναι διαθέσιμα, αναρτημένα, δημόσια.
Δεν χρειάζεται καμία ερμηνεία.
Χρειάζεται απλώς… ενημέρωση.

Δεύτερον:

Η άποψή μου είναι κάθετη και αμετακίνητη.
Δεν στηρίζω τον Πάπα.
Δεν αποδέχομαι την εκκλησιολογική πλάνη της Ρώμης.
Και το έχω δηλώσει χωρίς περιστροφές:
Ο Πάπας βρίσκεται εκτός της Ορθόδοξης Αληθείας — πρόκειται περί αιρετικού.

Αυτά δεν τα λέω σήμερα για να «προλάβω» κανέναν.
Τα έχω πει και τα έχω γράψει δημόσια πολύ πριν ξεκινήσουν όσοι σήμερα αναζητούν «καθυστέρηση» εκεί όπου δεν υπάρχει.

Τρίτον:

Και το πιο σημαντικό:
Δεν έχει δικαίωμα κανείς —ούτε θεολογικός σχολιαστής, ούτε αρθρογράφος “πολεμικής”— να με κρίνει χωρίς να ελέγξει πρώτα τις δημόσιες θέσεις μου.
Η κριτική χωρίς ενημέρωση δεν είναι ούτε θεολογική εγρήγορση, ούτε εκκλησιαστική ευαισθησία.
Είναι απλώς προχειρότητα.

Η Ορθοδοξία είναι υπόθεση σοβαρή.
Δεν γίνεται με εντυπώσεις.
Ούτε με επιλεκτικές επιθέσεις.

Η δική μου στάση παραμένει αυτή που έχω εκφράσει δημόσια και με συνέπεια:
Σεβασμός στην Εκκλησία, προσήλωση στους Ιερούς Κανόνες, καμία ανοχή σε συμπροσευχές που τους παραβιάζουν, καμία θολούρα στην πίστη.

Και επειδή η αλήθεια πρέπει να λέγεται ολόκληρη:
Όσοι επιχειρούν να με στοχοποιήσουν για θέμα στο οποίο έχω ήδη μιλήσει δημόσια,
ας κάνουν πρώτα τον στοιχειώδη έλεγχο στα λόγια και στις πράξεις μου — και μετά ας προτρέχουν.

Όλα τα υπόλοιπα είναι άδικα για την αλήθεια και άχαρα για τη δημόσια συζήτηση.

Σας κοινοποιώ την τελευταία  τοποθέτηση μου για την συμπροσευχή.

https://www.facebook.com/reel/1174492487637410

ΟΙ ΑΛΙΩΤΟΙ ΚΑΙ ΑΥΤΟΙ ΠΟΥ ΛΙΩΝΟΥΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΜΟ

visit counter

Επιμέλεια κειμένων: π.Δ.Α

Eισαγωγικά

Προχθές κάποιος Μητροπολίτης του Οικουμενικού Πατριαρχείου σε Μητρόπολη του εξωτερικού,  προσπάθησε να αποδομήσει ιστορικά τις παραδόσεις περί των άλιωτων αφορισμένων μοναχών του Αγίου Όρους που είχαν συλλειτουργήσει με τους παπικούς και γενικά να παρουσιάσει ως αβάσιμες και ατεκμηριώτες τις αφηγήσεις περι θείας τιμωρίας των φιλοπαπικών στα χρόνια της Λατινοκρατίας. 

Αρχικά, υποστήριξε ότι αυτές οι ιστορίες δεν είναι τεκμηριωμένες ιστορικά άρα δεν αποτελούν και ιστορικά γεγονότα. Φυσικά κάτι τέτοιο αποτελεί ξεκαθάρα μία λογική πλάνη αφού σύμφωνα με τις αρχές της Λογικής η ανυπαρξία αποδείξεων δεν είναι απόδειξη ανυπαρξίας! Επί το αγγλικότερον: the absence of evidence is not evidence of absence. Με άλλα λόγια, το οτι για ένα γεγονός μπορεί να μην υπάρχουν σύγχρονες ιστορικές πηγές που να το τεκμηριώνουν δεν σημαίνει οτι αυτό δεν έλαβε χώρα! 

 

Τι έγραψε ο Μητοπολίτης

Κάθε φορά που συμβαίνει μία συνάντηση του Πάπα Ρώμης με τον Οικουμενικό Πατριάρχη εμφανίζεται στα social media η αφήγηση για τους αφορισμένους άλιωτους μοναχούς που συλλειτούργησαν με τον Πατριάρχη Βέκκο, συνοδευόμενη από μία φωτογραφία που απεικονίζει δύο τερατόμορφες φιγούρες.

Δυστυχώς για αυτούς που δημοσιεύουν και πιστεύουν αυτή την αφήγηση, η ιστορία και η φωτογραφία είναι πλαστές.

Ο Πατριάρχης Ιωάννης Βέκκος (1260–1289) υπήρξε ένθερμος υποστηρικτής της Ένωσης των Εκκλησιών που προωθήθηκε στη Σύνοδο της Λυών (1274) υπό τον αυτοκράτορα Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγο. Στόχος του ήταν η εξασφάλιση πολιτικής και στρατιωτικής συμμαχίας με τη Δύση, για να αποφευχθεί νέα σταυροφορία κατά της Κωνσταντινουπόλεως και να σταθεροποιηθεί η βυζαντινή επιρροή στα Βαλκάνια. Η πολιτική αυτή προκάλεσε έντονη αντίδραση από τους Ανθενωτικούς, κυρίως μοναχούς του Αγίου Όρους, που υπερασπίζονταν τη δογματική καθαρότητα και θεωρούσαν την ένωση προδοσία της πίστης. Στο πλαίσιο αυτό, ο Βέκκος προχώρησε σε διοικητικές διώξεις — καθαιρέσεις, απομακρύνσεις και εγκλεισμούς μοναχών· ορισμένες φορές, με την υποστήριξη της αυτοκρατορικής εξουσίας, σημειώθηκαν και βίαιες επεμβάσεις σε μονές. Μετά τον θάνατο του Μιχαήλ Η΄, ο Βέκκος φυλακίστηκε και παραιτήθηκε από τον θρόνο.

Στους μεταγενέστερους αιώνες δημιουργήθηκαν λαϊκές και φανταστικές διηγήσεις, όπως εκείνη των «αφορισμένων άλιωτων μοναχών» ή άλλες ιστορίες «θείας τιμωρίας» των Ενωτικών, οι οποίες δεν διαθέτουν καμία ιστορική τεκμηρίωση. Τέτοιοι θρύλοι εξυπηρέτησαν την ανάγκη των Ανθενωτικών να ενισχύσουν τη συλλογική τους ταυτότητα και να αποδώσουν συμβολικά την ηθική τους νίκη, όμως αποτελούν δημιουργήματα μεταγενέστερης προφορικής παράδοσης, όχι πραγματικά γεγονότα.

Η αφήγηση για τους άλιωτους μοναχούς δεν έχει κάποια αυθεντική τεκμηρίωση και μαζί με την φωτογραφία εμφανίσθηκαν την δεκαετία του 1970 με τον ισχυρισμό πως το όλο θέμα είχε γίνει γνωστό την δεκαετία του 1930.

Ενδιαφέρον είναι ότι η ίδια εικόνα, ή παραλλαγές της, έχουν εντοπιστεί σε παλαιές ευρωπαϊκές λαϊκές εκδόσεις. Συγκεκριμένα:

Αναφέρεται σε ορισμένα γιουγκοσλαβικά περιοδικά τέχνης της δεκαετίας του 1950 ως "σκαρίφημα από σπηλαιογραφία στη Δαλματία".

Κυκλοφορεί σε μερικά αγγλόφωνα αρχεία ως εικόνα «παράξενων μορφών μέσα σε σπήλαιο στη Βοημία», πιθανότατα φωτογραφία βράχου ή αλλοιωμένη εκτύπωση.

Σε φόρουμ μεταφυσικών θεμάτων εμφανίζεται από τη δεκαετία του 1990 ως "εικόνα παραφυσικών οντοτήτων".

Η απεικόνιση των δύο τερατόμορφων μορφών προέρχεται, όπως φαίνεται, από φωτογραφία αρνητικού που υπέστη υπερέκθεση ή από σχεδίαση με κιμωλία επάνω σε βράχο, δημιουργώντας έτσι τις χαρακτηριστικές «αλλόκοτες» σιλουέτες.

Η φωτογραφία πιθανότατα δεν απεικονίζει τίποτα πέραν ενός σκιτσαρισμένου μοτίβου ή ενός φωτογραφικού πειράματος. Στη συνέχεια αναδημοσιεύτηκε χωρίς πηγή σε έντυπα λαϊκής θρησκευτικότητας, και κάποιος την «έντυσε» με την ιστορία των αφορισμένων μοναχών για εντυπωσιασμό ή ηθικό δίδαγμα. Έτσι, γεννήθηκε ένας σύγχρονος θρησκευτικός αστικός θρύλος.

Απάντηση στα γραφόμενα του Μητροπολίτη.

Πολλά γεγονότα περνούν μέσα από την προφορική παράδοση και επιβιώνουν για αιώνες χωρίς αναγκαστικά να υπάρχει από πίσω πάντοτε ενας ιστορικός να τα καταγράφει. Αλλά ακόμη και να υπήρχε σύγχρονος με τα γεγονότα ιστορικός, πάλι οι αμφισβητίες θα τον θεωρούσαν αναξιόπιστο και προκατειλημμένο, κάτι που έχει γίνει αμέτρητες φορές μέσα στην ιστορία. 

Ακόμη δηλαδή και να υπήρχαν αυτόπτες μάρτυρες που να κατέγραφαν π.χ μία άνωθεν τιμωρία εναντίον των φιλοπαπικών στα χρόνια της Λατινοκρατίας, οι οικουμενιστές σήμερα θα την χαρακτήριζαν ως αναξιόπιστη και ως προϊόν φαντασίας των Ανθενωτικών. Οπότε για ποιόν λόγο γίνεται όλη αυτή η συζήτηση; Για να μας δείξουν οι οικουμενιστές ότι αμφισβητούν επιλεκτικά τις πηγές που δεν τους συμφέρουν; Αυτό το γνωρίζουμε εδώ και χρόνια. Ξεχνούν όμως ότι εαν εισάγουμε στην ορθόδοξη πνευματικότητα την πλάνη του ιστορικισμού- της αντίληψης δηλαδή πως πρέπει να δεχόμαστε μόνο ο,τι τεκμηριώνεται ιστορικά- τότε αναγκαστικά θα πρέπει να καταργήσουμε και μεγάλο μέρος της ιεράς μας παραδόσεως, όπως την εικονογράφηση της Θεοτόκου από τον Ευαγγελιστή Λουκά, το Άγιο Μανδήλιο, την Αγία Ζώνη, το μαρτύριο του Αγίου Φανουρίου, του Αγίου Εφραίμ κλπ κλπ. 

Μπροστά σε όλα αυτά τα γεγονότα δεν υπήρχε κάποιος ιστορικός να τα καταγράφει την στιγμή που εκτυλίσσονταν αλλά διασώθηκαν προφορικά μέσω της Ιεράς Παράδοσης και της Θείας Πρόνοιας (το Πνεύμα το Άγιον φρόντισε ώστε να μην χαθούν στον διάβα των αιώνων) ενώ κάποια εξ αυτών φανερώθηκαν μέσω ΘΑΥΜΑΤΩΝ των ίδιων των Αγίων! Φανταστείτε δηλαδή να εμφανίζεται ένας Άγιος στους ανθρώπους, να τους λέει για τα μαρτύρια που πέρασε, να τους προφητεύει τα μέλλοντα, να θεραπεύει αρρώστους, να ανασταίνει νεκρούς και εμείς να του λέμε "Καλά τα λες χρυσέ μου αλλά δεν έχουμε ιστορικές πηγές, σόρρυ αλλά χάρηκα που τα είπαμε". Αυτά είναι προφανώς αστειότητες και δείχνουν ότι το δυτικό ορθολογιστικό και σχολαστικιστικό πνεύμα έχει διεισδύσει για τα καλά σε πολλούς Ιεράρχες...

Όσο για τους άλιωτους αποστάτες μοναχούς του Αγ. Όρους, ο Μητροπολίτης στην προσπάθεια του να εμφανίσει ώς μύθευμα την εν λόγω παράδοση, αναφέρει ότι η συγκεκριμένη φήμη ξεκίνησε την δεκαετία του '70 και οτι η γνωστή αποτροπιαστική φωτογραφία των αφορισμένων είναι πλαστή. 

Κατ' αρχάς η παράδοση αυτή δεν ξεκινάει την δεκαετία του '70.  Το 1964 υπάρχει επιστολή Αγιορείτη μοναχού ο οποίος υπήρξε ΑΥΤΟΠΤΗΣ μάρτυρας καθώς τη δεκαετία του 1880 είδε με τα ίδια του τα μάτια τους άλιωτους και τυμπανιαίους μοναχούς σε απομακρυσμένο και δύσβατο μέρος της ερήμου του Όρους, καθ' υπόδειξιν μάλιστα του πνευματικού του ο οποίος τον οδήγησε σε εκείνο το σημείο όπου είχαν μεταφερθεί τα πτώματα λόγω του φόβου που προκαλούσαν στους υπόλοιπους μοναχούς και προσκυνητές. Δηλαδή ο πνευματικός του ήδη από τον 19ο αιώνα και ασφαλώς οι παλιότεροι από εκείνον Αγιορείτες ήξεραν την παράδοση αυτή όπως επίσης και το μέρος που είχαν αρχικά θαφτεί (στον νάρθηκα του κοιμητηρίου της Λαύρας). 

Ασφαλώς οι φιλοπαπικοί θα ισχυριστούν οτι ο μοναχός λέει ψεύδη όμως εάν το κάνουν θα εκτεθούν ανεπανόρθωτα! Γιατί προηγούμενως μας έλεγαν ότι δεν δέχονται τις παραδόσεις επειδή δεν έχουν σύγχρονες ιστορικές πηγές από αυτόπτες μάρτυρες. Τώρα όμως που έχουν ιστορική πηγή και μάλιστα με αυτόπτη μάρτυρα τι μπορούν να πουν; Ότι δεν την δέχονται! Μα ασφαλώς αυτό τους λέμε και εμείς ότι δηλαδή και αυτόπτες να υπήρχαν στο παρελθόν και πάλι δεν θα δεχόσασταν τις μαρτυρίες τους! Οπότε τι μας το παίζετε ιστορικοί και αρχαιολόγοι; Όπως βλέπετε, αγαπητοί μου, ο διάβολος έχει πολλά ποδάρια, γι αυτό και ξέρει να ελίσσεται όπως τον συμφέρει κάθε φορά...

Τέλος, περί της γνησιότητας της φωτογραφίας των αφορισμένων δεν έχω να προσθέσω πολλά καθώς η γνησιότητα ή η πλαστότητά της δεν σημαίνει απολύτως τίποτα από την στιγμή που έχουμε αυτόπτες μάρτυρες και μία παράδοση αιώνων σχετικά με το γεγονός. Ακόμη και πλαστή να είναι λοιπόν, τίποτα δεν αλλάζει. Εκτός και εαν αρχίσουμε να ισχυριζόμαστε οτι επειδή π.χ υπήρχαν πολλές πλαστές φωτογραφίες για τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο τότε αυτό σημαίνει οτι ο Β' Παγκόσμιος δεν έγινε ποτέ και ήταν ένα παραμύθι των παλιότερων για να το παίζουν ήρωες.

✒Κλείνοντας θα ήθελα να εκφράσω μια ειλικρινή μου απορία σχετικά με τις προθέσεις του Μητροπολίτη. Αλήθεια γιατί ενόψει της συνάντησης Πατριάρχη και Πάπα επέλεξε να ασχοληθεί μόνο με μια ορθόδοξη παράδοση ώστε να την ανατρέψει και δεν ασχολήθηκε με το να ανατρέψει διάφορες παπικές παραδόσεις που δεν έμειναν απλές παραδόσεις αλλά ανακηρύχθηκαν ως επίσημα ΔΟΓΜΑΤΑ του παπισμού; 

-Γιατί δεν αποδόμησε την ψευδέστατη παράδοση περί της δήθεν Κωνσταντινείου δωρεάς; 

-Γιατί δεν αποδόμησε την ψευδέστατη παράδοση περί των δήθεν Ισιδωρείων διατάξεων; 

-Γιατί δεν αποδόμησε όλες τις παπικές πλαστογραφίες που έγιναν στον διάβα των αιώνων ώστε να στηρίξουν την πλάνη του παπικού πρωτείου; 

-Γιατί δεν αποδόμησε τις φανταστικές ιστοριούλες που περιέχονται στο επίσημο βιβλίο του Παπισμού, το Liber Pontificalis, ένα βιβλίο γραμμένο αιώνες μετά τα όσα υποτίθεται ότι περιγράφει και σύμφωνα με το οποίο ο Απόστολος Πέτρος ήταν δήθεν ο πρώτος Πάπας της Ρώμης και όρισε ώς μόνους διαδόχους του τους Πάπες; 

Εύλογα τα ερωτήματα. Και η απάντηση μάλλον αυτονόητη...

ΠΗΓΗ. Ν.Γ.Αστεριάδης fb

 

Το ιστορικό των αφορισμένων και άλιωτων μοναχών

Ο αφορισμός είναι η μεγαλύτερη εκκλησιαστική ποινή που μπορεί να επιβληθεί σε χριστιανό, τόσο Ορθόδοξο όσο και Ρωμαιοκαθολικό. Διαβάζοντας την ερμηνεία που δίνουν οι εκκλησιαστικοί κανόνες, βλέπουμε ότι αποτελεί στην ουσία την αποκοπή κάθε σχέσης και επαφής της εκκλησίας με τον αφορισμένο και την παράδοση του στον ίδιο τον Σατανά.

 Επιβάλλεται μόνο σε πολύ σοβαρά αμαρτήματα, τυπικά ασυγχώρητα, όπως σε πολέμιους της χριστιανικής πίστης ή σε μοναχούς και κληρικούς οι οποίοι ήρθαν σε επαφή με αιρετικούς ή αιρετικά δόγματα, προσχωρώντας σε αυτά ή τελώντας κοινές λατρευτικές τελετές , ή έχουν περιπέσει σε σαρκικά αμαρτήματα προσβάλλοντας την πίστη και το λειτούργημα τους. Το πηδάλιο της εκκλησίας, το οποίο κανονίζει τις ποινές ανάλογα με το παράπτωμα που διεπράχθη, επισείει την ποινή του αφορισμού για τοιούτου είδους αμαρτήματα. Στους προηγούμενους αιώνες αυτή η ποινή αποτελούσε όχι και τόσο σπάνια τιμωρία, αφού ο Χριστιανισμός γνώρισε πολλούς διώκτες και αιρετικούς που ταλάνιζαν τα πιστεύω του απλοϊκού λαού.

Μετά το σχίσμα Ορθόδοξης και Ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας, απαγορευόταν (και ακόμη απαγορεύεται) σε ορθοδόξους κληρικούς και μοναχούς να συλλειτουργήσουν με τους καθολικούς ιερείς ή ακόμη χειρότερα, να κοινωνήσουνε από κοινό ποτήριο. Και αν στις μέρες μας βλέπουμε τις δύο εκκλησίες να έχουν έρθει πιο κοντά και να επιτρέπουν, έστω άτυπα, τα μεταξύ τους συλλείτουργα, μέχρι και πριν από μερικές δεκαετίες αυτό θα αποτελούσε σίγουρη αφορμή για αφορισμό.

Από γραπτές πηγές που μιλούν για αφορισμένους, γνωρίζουμε ότι το σώμα τους μετά τον θάνατο παραμένει άλυτο. Δηλαδή δεν αποσυντίθεται όπως συμβαίνει με όλα τα έμβια όντα . Υπάρχουν πολλές μαρτυρίες ανθρώπων που είδαν τέτοια σώματα και βεβαιώνουν αυτό το φαινόμενο. Κάποιος θα μπορούσε να πει ότι το ίδιο συμβαίνει και με αρκετά λείψανα αγίων τα οποία τιμά και σέβεται η εκκλησία. Η αλήθεια όμως είναι ότι υπάρχουν πολλές διαφορές ανάμεσα τους. Το σώμα του αφορισμένου παρουσιάζεται με σατανικά χαρακτηριστικά, δηλαδή δύσμορφο, τυμπανισμένο και μαυρισμένο, με ανάκατα μαλλιά και μεγάλα νύχια που μεγαλώνουν συνέχεια. Η όψη του τρομοκρατεί ακόμη και τον πιο θαρραλέο και η οσμή που αναδύει θυμίζει κατά πολλούς το θειάφι. Τα λείψανα τον αγίων όμως όσο δύσμορφα και αν είναι, αναδύουν θεϊκή ευωδία, και γαληνεύουν την ψυχή του προσκυνητή παρά τον φοβίζουν. Επίσης, κατά μυστήριο τρόπο, διατηρούν ακόμη την φυσιολογική θερμοκρασία του σώματος ενός ζωντανού ανθρώπου σε αντίθεση με αυτά των αφορισμένων.

Ένα περιστατικό αφορισμού έλαβε χώρα στο άγιο όρος στα χρόνια που τελούσε πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως ο Ιωάννης Βέκκος ΙΑ΄(1276-1282). Αυτός παρακινούμενος από τον Λατινόφρονα αυτοκράτορα του Βυζαντίου Μιχαήλ Η΄ Παλαιολόγο, διακήρυξε πως συμφωνεί με την ένωση των δύο εκκλησιών και πως θα θέσει την ορθόδοξη εκκλησία κάτω από την εξουσία του πάπα. Όπως ήταν φυσικό, θύελλα αντιδράσεων ξέσπασε στους κόλπους της εκκλησίας. Ιερείς και μοναχοί καταριόταν τον πατριάρχη και σχεδόν σε καμία εκκλησία δεν μνημονευόταν το όνομα του. Αυτός για να καταστείλει τον επαναστατημένο κλήρο μετέβη με συνοδεία στρατού και λατίνων ιερέων στο άγιο όρος. Εκεί αφού δεν έγινε δεκτός σχεδόν από καμία μονή, για να τρομοκρατήσει την μοναστική κοινότητα, διέταξε τους στρατιώτες να βασανίζουν και να θανατώνουν όσους δεν υπάκουαν στις εντολές του. Έτσι περνώντας από την μονή Ζωγράφου έκαψαν σε έναν πύργο τους μοναχούς που αρνούνταν να δεχτούν τον αιρετικό πατριάρχη, στην μονή Βατοπεδίου απαγχόνισαν 12 μοναχούς και καταπόντισαν στη θάλασσα αλυσοδεμένο τον ηγούμενο, στη μονή Ιβήρων επίσης έπνιξαν τους μοναχούς βυθίζοντας τους στη θάλασσα μαζί με το πλοίο μεταφοράς τους.

Φτάνοντας όμως στη Μεγίστη Λαύρα οι εκεί μοναχοί τους υποδέχτηκαν επίσημα και με κωδωνοκρουσίες. Ακολούθησε συλλείτουργο στο καθολικό της μονής χοροστατώντας ο πατριάρχης βοηθούμενος από έναν Λαυριώτη ιεροδιάκονο και 7 μοναχούς, καθώς και από τους Λατίνους ιερείς που τον συνόδευαν. Μετά την αποπομπή του Ιωάννη Βέκκου από τον πατριαρχικό θρόνο, το 1282, και αφού ματαιώθηκαν τα σχέδια του για ένωση των δύο εκκλησιών, οι μοναχοί και ο ιεροδιάκονος της μονής της Μεγίστης Λαύρας που συλλειτούργησαν μαζί του και με τους Λατίνους, αφορίστηκαν από την ιερά σύνοδο του αγίου όρους. Ο ιεροδιάκονος μετά από σύντομο χρονικό διάστημα νόσησε και σύμφωνα με τις γραπτές μαρτυρίες της μονή έλιωσε σε λίγες μέρες με τρόπο παρόμοιο που λειώνει ένα κερί. Οι δε μοναχοί, αφού πέθαναν και τάφηκαν έξω από το κοιμητήριο της μονής, κατά την εκταφή τους βρέθηκαν άλιωτοι και τυμπανισμένοι, με πραγματικά τρομακτικά χαρακτηριστικά. Τα τρία από τα επτά σώματα των μοναχών μεταφέρθηκαν στον νάρθηκα του κοιμητηρίου των αγίων Αποστόλων, όπου και έμειναν εκεί σε κοινή θέα μέχρι και τον 19ο αιώνα. Κατά τα τελευταία χρόνια της παραμονή τους εκεί κάποιος προσκυνητής αντικρίζοντας τα έπαθε ανακοπή καρδιά από το σοκ και πέθανε. Αυτός ήταν και ο λόγος που τα μετέφεραν σε μία σπηλιά, στην παραλία της Ρουμανικής σκήτης, που αφού τα τοποθέτησαν μέσα, έχτισαν την είσοδο με λιθάρια για να μην μπορεί να τους δει κανείς. Τα υπόλοιπα 4 σώματα (και τα πιο τρομακτικά) μεταφέρθηκαν αμέσως μετά την εκταφή τους σε μία δύσβατη σπηλιά κοντά στη μονή της Μεγίστης Λαύρας όπου και παραμένουν εκεί ακόμη και σήμερα.

Παρακάτω δημοσιεύεται το αντίγραφο της ιδιοχείρου επιστολής του Ιερομονάχου Γαβριήλ που πιστοποιεί το γεγονός.

«Εις αδελφός ήκουε διά τους αφωρισμένους όπου είναι εις την Λαύραν του Άθωνος, καί οι όποιοι έδέχθησαν καί συνελλειτούργησαν με τόν Ίωάννην Βέκκον, τόν τότε Λατινόφρονα Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως.
Είχε άμφιβολίαν όμως αν είναι πράγματι αληθινά όλα αυτά, καί πάντοτε ερευνούσε και ερωτούσε αν ευρίσκεται κανείς νά τους είδεν, ιδίοις όμμασιν ώς αυτόπτης μάρτυς διά νά πεισθεί από την αμφιβολίαν οπού είχε…

Καί από τους πολλούς οπού ερώτησε τού είπαν ότι ό Πνευματικός τούς έχει ιδεί, καί ήρθε καί με έρώτησε έάν γνωρίζω καί εάν τους είδα ιδίοις όμμασι, καί τον έπληροφόρησα ότι τους είδα καί είναι βεβαιότατα, επειδή εγώ ήρθα εις το Αγιον Ορος, εις τα 1885, ετών είκοσι…

Μετά δύο έτη, επειδή έτυχε νά πάρουμε σιτάρι από την Μονήν Κωνσταμονίτου 1200 οκάδες, πηγαίναμε διά θαλάσσης με την βάρκα την ιδικήν μας νά τό περιλάβομε, όπου ήμουν 22 ετών καί ήτο τόν Σεπτέμβριον μήνα δύο ημέρας μετά του Τιμίου Σταυρού.

Επήγαμε τό εσπέρας καί έμείναμε εις τόν άρσανάν της Μεγ. Λαύρας, όπως τό πρωΐ έξακολουθήσωμε τό ταξίδιόν μας, καθώς καί έγινε.

Μόλις όμως εξακολουθήσαμε ολίγον διάστημα, από τήν Λαύραν, ακούω καί μου λέγει ό Γέροντας μου, Μελέτιος Μοναχός,

«παιδί μου Γαβριήλ εδώ παρεμπρός υπάρχουν οι αφωρισμένοι, οι οποίοι έδέχθησαν τους Λατινόφρονας εις την Μεγίστην Λαύραν, καί συλλειτούργησαν με τόν Ίωάννην Βέκκον καί τους μετ' αύτού, τους οποίους εγώ τους έχω ιδεί καί άλλοτε, αλλά επειδή είσαι νέος καί ίσως νά γίνει κάποτε λόγος καί νά λέγουν μερικοί οτι ψέματα είναι όλα αυτά, και ότι δεν υπάρχουν τίποτα, ούτε άφωρισμένοι, αλλά τά λέγουν διά φοβέρα εις τους ανθρώπους, δι αυτό νά πάμε, νά τους ίδης ιδίοις όμμασι, νά μή πιστεύεις ότι καί αν σου λέγουν μετά, διότι καί ή Αγία Γραφή λέει, ό οφθαλμός είναι πιστότερος της ακοής…

Και λέγοντας ο Γέροντας τα τοιαύτα, φθάσαμε εις ενα άπότομον γκρεμνόν, όπου μόνον να τόν ιδεί ό άνθρωπος τρομάζει, καί μού λέγει,

«εδώ είναι »,

Εγώ δέ περιεργαζόμουν νά τους ιδώ καί τόν λέγω

«με κοροϊδεύεις;»

Λοιπόν γέλασε καί μού λέγει,

«τί νομίζεις, μήπως είναι κανένας Σταυρός ή τίποτα Εικόνες για νά τους βλέπουν οι άνθρωποι και νά κάμνουν τόν Σταυρόν τους; ενώ έχουν του διαβόλου την μορφήν, την οποίαν θά ίδης και τότε θά πιστέψεις...»

Τότε λοιπόν προσεγγίσαμεν εις την απότομον έκείνην χαράδραν καί μετά κόπου πολλού, βγήκαμε έξω, καί μέ τά είκοσι νύχια πού λέει ο λόγος, ανεβήκαμε πέντε-έξι μέτρα καί έπειτα είδα ένα σπήλαιον καί εισήλθαμε, καί βλέπω εκεί μέσα ένα ελεεινόν θέαμα:

Τρεις ανθρώπους ακουμπισμένους εις τόν βράχον, όρθιοι, μέ τά ρούχα, ράσα καί ζωστικά, οι οφθαλμοί ανοικτοί, τά μαλλιά καί τό γένειον καί των τριών μακρύ καί κατάλευκον, τά πρόσωπα των όπως είναι τό χρώμα της φούμας ( μαύρο ), ομοίως καί αι χείρες προς τά κάτω, οι δάκτυλοι ολίγον έστραμμένοι προς τά μέσα, οι όνυχες των χειρών εως 2-4 πόντους μεγάλοι, των δε ποδών δεν έφαίνοντο, επειδή ήσαν καλυμμένα με τις κάλτσες και τα παπούτσια…

Μάλιστα θέλησα νά τους ψηλαφήσω νά ιδώ αν πραγματικά τό σώμα ήτο μαλακό, ή μόνον ξηρό δέρμα καί οστά, αλλά δέν μου άφησε ό Γέρων και μου λέγει,

«μή βάλεις εσύ χέρι επί την οργήν του Θεού…»

Είς όλα όμως τα άλλα έβαλα μεγάλην επιμέλειαν, μόνον χέρι δέν έβαλα. Καί τότε διόλου δεν εδειλίασα, τώρα όμως, όταν τους ενθυμηθώ, ταράττεται ή ψυχή μου καί δεν ημπορώ ούτε νά κοιμηθώ ήμερόνυκτα ολόκληρα, ούτε νά φάγω δύο καί τρεις ημέρας, ενώ τότε όπου τους είδα ούτε έβαλα τίποτε εις τόν νουν μου…

Γράφω το παρόν, ίδια χειρί εις τάς 2 Μαρτίου 1964 εν τη Ιερά Μονή Ξενοφώντος, Γαβριήλ Ιερομόναχος Πνευματικός, από τό Ιβηριτικό Κελί «Γεννέσιον του Τιμίου Προδρόμου καί Βαπτιστού Ιωάννου», του επιλεγομένου «Μαλλάκι».

Σημ: Το χειρόγραφο έχει δημοσιευθεί στο βιβλίο “Φιλήματα Ιούδα” της ιεράς μονής Εσφιγμένου το έτος 1993. Η φωτογραφία στην αρχή του άρθρου είναι τραβηγμένη στο σπήλαιο των αφορισμένων το έτος 1932 και εικονίζει τα σώματα δύο αφορισμένων μοναχών που συλλειτούργησαν με τον αιρεσιάρχη πατριάρχη Ιωάννη Βέκκο. Δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το έτος 1932 στο περιοδικό “Κήρυξ των Ορθοδόξων”, αριθ. Φύλ. 132 του έτους 1932 και στη συνέχεια στο περιοδικό “Δίστομον ρομφαίαν” το έτος 1934.

(Άγιορειτικόν Έγκόλπιον – Ήμερολόγιον τού έτους 2004)