Κυριακή 5 Οκτωβρίου 2025

Πώς ξεκίνησε ο Αγγλικανισμός


 Πηγή: Εκκλησιαστική Ιστορία Στεφανίδου. (Εκδοσεις Παπαδημητρίου, σελ. 614-621).

 Αναδημοσίευση από: https://www.sostis.gr

 




Ο Λουθηρανισμός λίαν ενωρίς μετεδόθη εις τας Κάτω Χώρας, Σκωτίαν, Αγγλίαν και Γαλλίαν, αλλ’ εξ επιδράσεως των επιστολών, των συγγραμμάτων και των μαθητών του Καλβίνου αντικατεστάθη υπό του καλβινισμού.

 

Εν ταις Κάτω Χώραις τον καλβινισμόν επολέμησεν η αυτοκρατορική δυναστεία των Αψβούργων, εις την οποίαν υπήγοντο αύται. Κάρολον τον Ε' εν Ισπανία και Κάτω Χώραις διεδέχθη ο υιός αυτού Φίλιππος ο Β' (1556). Θρησκόληπτος καθολικός και δραστήριος, εδέσποσε της Ευρώπης και κατέστη η ενσάρκωσις της αντιμεταρρυθμίσεως. «Προτιμώ, έλεγε, να χάσω εκατόν χιλιάδας ανθρώπων, ή κατ’ ελάχιστον να μεταβάλω την θρησκείαν». Επεδίωκε τον εκκαθολικισμόν και την εξισπάνισιν των Κάτω Χωρών. Ούτως η άμυνα του προτεσταντισμού ενταύθα έλαβεν εθνικόν χαρακτήρα και κατέληξεν εις επανάστασιν. Οι υπέρ της ελευθερίας των Κάτω Χωρών αγώνες, διήρκεσαν, μετά διακοπής δώδεκα ετών — από του δευτέρου ημίσεως της ιστ' εκατονταετηρίδος (1566) μέχρι των μέσων της ιζ' εκατονταετηρίδος— μέχρι του τέλους του τριακονταετούς πολέμου και της συνθήκης της Βεστφαλίας (1648). Δια της συνθήκης ταύτης αι επτά βόρειοι επαρχίαι απεσπάσθησαν της Ισπανίας και απετέλεσαν την δημοκρατίαν της Ολλανδίας. Ο καλβινισμός εν αυτή κατέστη επίσημος θρησκεία του κράτους˙ αλλά και άλλαι προτεσταντικαί ομολογίαι υπό όρους ήσαν ανεκταί. Αι νότιαι επαρχίαι, αποτελέσασαι το Βέλγιον, έμειναν υπό την Ισπανίαν και απέβησαν καθολικαί.

 

Η εν Σκωτία επικράτησις του καλβινισμού οφείλεται εις τον Ιωάννην Κνοξ, ο οποίος είχε διαμείνει εν Γενεύη και ήλθεν εις στενήν σχέσιν μετά του Καλβίνου. Εκείθεν δι’ επιστολών, προκηρύξεων και πολεμικών έργων επέδρα επί της πατρίδος αυτού. Επανελθών εις αυτήν, έγινεν η ψυχή της επαναστάσεως κατά της καθολικιζούσης βασιλικής εξουσίας, ασκουμένης υπό της Γαλλίδος χήρας βασιλίσσης Μαρίας Γκίζη, και η ψυχή της εφαρμογής του καλβινισμού. Προυκλήθη εμφύλιος πόλεμος. Η Βουλή (1560) επισήμως ίδρυσε την καλβινικήν σκωτικήν Εκκλησίαν («πρεσβυτεριανήν»). Μετά εν έτος, επιστρέψασα εκ Γαλλίας η θυγάτηρ της Μαρίας Γκίζη, Μαρία Στούαρτ, μετά τον θάνατον του συζύγου αυτής, του βασιλέως της Γαλλίας Φραγκίσκου του Β', έχουσα ηλικίαν δέκα εννέα ετών, έγινε βασίλισσα της Σκωτίας και επανήρχισε τον αγώνα κατά του καλβινισμού. Ο γραμματεύς αυτής Ιταλός Δαυίδ Ρίκκιο, πράκτωρ της αντιμεταρρυθμίσεως, εδολοφονήθη υπό του δευτέρου συζύγου της βασιλίσσης, του Άγγλου ευπατρίδου Δάρνλεϋ˙ αλλά και ο Δάρνλεϋ εδολοφονήθη ασθενής και κλινήρης, ανατιναχθείς δι’ εκρηκτικών υλών μεθ’ όλου του οικοδομήματος. Η βασίλισσα Μαρία Στούαρτ έλαβε σύζυγον τον δολοφόνον. Ο λαός ηνωμένος εστράφη κατά της βασιλίσσης, η οποία ηναγκάσθη να παραιτηθή υπέρ του υιού αυτής και του Δάρνλεϋ (Ιακώβου του Έκτου) και έφυγεν εις την Αγγλίαν. Ο Κνόξ είχε διατυπώσει την αρχήν, ότι «εναντίον της ειδωλολατρικής εξουσίας να σύρη τις το ξίφος και αιχμαλωτίση αυτήν, δεν είναι ανυπακοή εις τους ηγεμόνας, αλλ’ ορθή υπακοή, διότι αποτελεί εκπλήρωσιν της θελήσεως του Θεού». Οι Προτεστάνται και μάλιστα οι Καλβινισταί «ειδωλολάτρας» ωνόμαζον τους καθολικούς, δια την ανεπτυγμένην εξωτερικήν λατρείαν και κυρίως δια την χρήσιν των εικόνων. Ο καλβινισμός έμεινεν οριστικώς επίσημος θρησκεία της Σκωτίας, τα δε εκκλησιαστικά κτήματα κατά το πλείστον ηρπάγησαν υπό των ευγενών.

 

Ο βασιλεύς της Αγγλίας Ερρίκος ο Η' (Τυδώρ), προωρισμένος να γίνη κληρικός, είχε λάβει εν Οξφόρδη θεολογικήν μόρφωσιν και έγραψε σύγγραμμα κατά του Λουθήρου (1521), ονομασθείς υπό του πάπα «υπερασπιστής της πίστεως» (defensor fidei), επέτρεψε δε εν Αγγλία την δίωξιν του λουθηρανισμού. Αλλ’ ο Ερρίκος έπειτα ήλθεν εις διάστασιν προς τον πάπαν, ένεκα του διαζυγίου αυτού από της Αικατερίνης της Αραγονίας. Ο γάμος ούτος ήτο αντικανονικός, διότι η Αικατερίνη ήτο σύζυγος του αποθανόντος πρεσβυτέρου αδελφού του Ερρίκου, αλλά κατ’ οικονομίαν ο γάμος είχεν επιτραπεί υπό του πάπα (Ιουλίου του Β'), ότε δε ο Ερρίκος, στηριζόμενος επί της αντικανονικότητος του γάμου, ήθελε να διαζευχθή την Αικατερίνην, ίνα λάβη την αυλικήν Άνναν Βόλεϋν, ο πάπας (Κλήμης ο Ζ') δεν έδιδε διαζύγιον. Ο βασιλεύς Ερρίκος, εμπνεόμενος υπό απολυταρχικών και θεοκρατικών ιδεών, εκήρυξεν ανταρσίαν κατά της παπικής εξουσίας. Εξεβίασε τας δύο επαρχιακάς συνόδους (Καντερβουρίας και Υόρκης) του αγγλικού κλήρου να αναγνωρίσωσι τον βασιλέα ανωτάτην κεφαλήν της αγγλικανικής Εκκλησίας ( «suppremum caput ecclesiae» ), αλλά μετά της υπό του αρχηγού της παπικής μερίδος Ιωάννου Φίσερ, Ιησουΐτου και επισκόπου της πόλεως Ρότσεστερ, γενομένης προσθήκης, «όσον δια του νόμου του Χριστού επιτρέπεται» (quantum per legem Christi licet), η οποία όμως έμεινεν άνευ πρακτικής σημασίας. Η Βουλή, υπό τον απειλήν αυστηροτάτων τιμωριών, ηναγκάσθη να αναγνωρίση την επελθούσαν μεταβολήν (1534). Επειδή τα μοναστήρια, των οποίων πολλά εξηρτώντο απ’ ευθείας εκ του πάπα, ήσαν κέντρα παπικής επιρροής και πλούσια, δι’ αποφάσεων της Βουλής (1536 και εξής) κατηργήθησαν, τα δε μοναστηριακά κτήματα εδημεύθησαν υπέρ του στέμματος, μέρος δε αυτών παρεχωρήθη εις τους ευγενείς. Η ομολογία και η λατρεία έμεινε καθολική και μάλιστα κατεδιώχθησαν οι προτεσταντίζοντες (ο αιματηρός νόμος του 1539), επομένως, η επελθούσα μεταβολή ήτο απλώς διοικητική. Επετράπη μόνον η διάδοσις της Αγίας Γραφής εν αγγλική μεταφράσει.

 

 

 

Επί του υιού του Ερρίκου και διαδόχου Εδουάρδου του Έκτου (1547), ο οποίος είχε γεννηθεί εκ της τρίτης συζύγου Ιωάννης Σέϋμουρ και ήτο ακόμη δεκαετής, μετερρυθμίσθη πρώτην φοράν η ομολογία της αγγλικανικής Εκκλησίας. Επρωτοστάτησαν ο ηγεμών της Σομερσέτης Εδουάρδος, θείος εκ μητρός του βασιλέως («προστάτης της Αγγλίας») και ο Καντερβουρίας Θωμάς Κράμμερ. Ακριβώς από του έτους εκείνου, δια των επιστολών του Καλβίνου, της προσκλήσεως καλβινιστών λογίων και της εν Λονδίνω κοινότητος καλβινιστών προσφύγων, ήρχισεν εν Αγγλία η επίδρασις του Καλβινισμού. Επισήμως επικυρωθέντα υπό των Βουλών εξεδόθησαν το νέον Ευχολόγιον («Book of common prayer») και η νέα ομολογία των 42 άρθρων (1552). Δι’ αυτών η λατρεία και η διδασκαλία μετερρυθμίσθησαν εν μετριοπαθεί καλβινικώ πνεύματι, αλλ’ η μεν ομολογία μάλλον εκαλβίνιζε, το δε ευχολόγιον μάλλον εκαθολίκιζε. Διετηρήθη ο επισκοπικός βαθμός και η έννοια της ειδικής ιερωσύνης, δια τούτο η Αγγλικανική Εκκλησία εκτιμά και υπέρ εαυτής διεκδικεί την αδιάκοπον αποστολικήν διαδοχήν(1) . Η εν Αγγλία μεταρρύθμισις απ’ αρχής συνησθάνετο την διαφοράν εαυτής από του προτεσταντισμού της ηπειρώτικης Ευρώπης και εθεώρει εαυτήν ως επάνοδον εις τον χριστιανισμόν των Ελλήνων Πατέρων. Η γενομένη μεταρρύθμισις δεν εύρεν απήχησιν παρά τω αγγλικώ λαώ, δια τούτο Μαρία η Καθολική (1553 - 1558), θυγάτηρ της θρησκομανούς Ισπανίδος Αικατερίνης της Αραγονίας, διαδεχθείσα τον ετεροθαλή αδελφόν αυτής Εδουάρδον, θανόντα εις ηλικίαν δεκαπέντε ετών, ευκόλως επανέφερε τον καθολικισμόν και κατεδίωξε τους Προτεστάντας (μάρτυρες, φυγάδες εις Ελβετίαν). Η βασιλεία αυτής διήρκεσε μόνον πέντε έτη, η δε ολιγοχρόνιος αύτη αντίδρασις κατά του προτεσταντισμού όχι μόνον δεν ηδυνήθη να εξολοθρεύση αυτόν, αλλά και κατέστησε αυτόν δημοτικώτερον και συνετέλεσεν, ώστε να ρίψη ρίζας περισσοτέρας και βαθυτέρας.

 

Η ετεροθαλής αδελφή της Μαρίας Ελισάβετ (1558 - 1603), το τελευταίον επιζών τέκνον Ερρίκου του Η', ήτο θυγάτηρ της δευτέρας συζύγου, της προτεσταντιζούσης Άννας Βόλεϋν, αλλ’ επί της Μαρίας είχε γίνει καθολική. Δεν είχεν ιδιαίτερον ενδιαφέρον δια τα θρησκευτικά ζητήματα, αλλ’ υπό των δραστηριωτέρων και ισχυροτέρων στοιχείων του αγγλικού έθνους ωθήθη εις την εγκατάλειψιν της εκκλησιαστικής πολιτικής της αδελφής αυτής και την αποκατάστασιν της αγγλικανικής Εκκλησίας, προς ενίσχυσιν και καθησύχασιν του έθνους. Ο προτεσταντισμός αποκατέστη επί το συντηρητικώτερον. Ο βασιλεύς της Αγγλίας ωνομάσθη υπό της Βουλής όχι πλέον ανωτάτη κεφαλή της Εκκλησίας, αλλ’ απλώς ανώτατος κυβερνήτης του κράτους εν τοις εκκλησιαστικοίς και πολιτικοίς (1559). Ο βασιλεύς είχε τα δικαιώματα, τα οποία ο Θεός εν τη Αγία Γραφή παρέσχεν εις όλους τους ευσεβείς ηγεμόνας. Το Ευχολόγιον υπέστη τροποποίησιν επί το καθολικώτερον («Iniunctions», Διατάξεις, Ιούνιος 1559)˙ παραδείγματος χάριν, εισήχθησαν πάλιν τα άμφια, η δε ομολογία των 42 άρθρων συνεπτύχθη εις 39 άρθρα (1563). Εν αυτή η περί απολύτου προορισμού και θείας ευχαριστίας καλβινική διδασκαλία απέβαλε την οξύτητα αυτής, εγκαταλειφθείσης της κατά του Λουθήρου πολεμικής φρασεολογίας. Το περί δύο μυστηρίων άρθρον έμεινεν. Ούτως εις την αγγλικανικήν Εκκλησίαν, η οποία είχε διατηρήσει καθολικά στοιχεία, εισήχθησαν επί της Ελισάβετ νέα τοιαύτα. Ο Ματθαίος Πάρκερ, καίπερ προσκληθείς, δεν ηδυνήθη, δι’ ασθένειαν, να μετάσχη της τροποποιήσεως του Ευχολογίου˙ γενόμενος αρχιεπίσκοπος, Καντερβουρίας, αυτός έκαμε την μνημονευθείσαν σύμπτυξιν των άρθρων (εις 39), επεξειργάσθη αυτά και εχειροτόνησεν εννέα επισκόπους, εκ των οποίων προέρχεται η αγγλικανική ιεραρχία. Δια το πρόβλημα κατά πόσον η αγγλικανική ιεραρχία έχει αδιάκοπον αποστολικήν διαδοχήν, ενέχει θεμελιώδη σημασίαν το κύρος της χειροτονίας του Πάρκερ.

 

Ο Πάρκερ, έγγαμος κληρικός, εχειροτονήθη αρχιεπίσκοπος Καντερβουρίας υπό τεσσάρων επισκόπων εκ της εποχής Εδουάρδου του ΣΤ', των οποίων δύο μεν είχον χειροτονηθεί κατά τον μετερρυθμισμένον τρόπον της εποχής εκείνης, δύο δε, κατά τον λατινικόν ρυθμόν, των οποίων είς ήτο πρώην επίσκοπος (ο Barlow). Η χειροτονία έγινεν εν τω παρεκκλησίω του αρχιεπισκοπικού μεγάρου κατά τον μετερρυθμισμένον τρόπον (17 Δεκεμ. 1559), συμφώνως, βεβαίως, προς το νέον Ευχολόγιον, το οποίον προ εξαμηνίας είχεν εκδοθεί. Άγγλοι παπικοί βραδύτερον (μετά τριακονταετίαν) ισχυρίσθησαν ότι η χειροτονία έγινεν εν καπηλείω «ελλιπής την μορφήν και βλάσφημος την τέλεσιν», αλλ’ οι ισχυρισμοί ούτοι δεν είναι αληθείς. Απαραίτητον στοιχείον της εγκύρου χειροτονίας είναι, ότι η Εκκλησία πρέπει να δέχεται ειδικήν ιερωσύνην˙ αλλά τα καλβινίζοντα άρθρα της αγγλικανικής Εκκλησίας παρέχουσι δυσκολίας, προκειμένου να ευρεθή, αν οι χειροτονήσαντες τον Πάρκερ, ως αντιπρόσωποι της αγγλικανικής Εκκλησίας, είχον την έννοιαν της ειδικής ιερωσύνης, της οποίας στερούνται αι προτεσταντικαί Εκκλησίαι (ίδε ανωτέρω σημ. 1). Εις αντιστάθμισιν, μεταγενέστεροι αγγλικανοί επίσκοποι απεφάνθησαν, ότι οι αγγλικανοί κληρικοί «δεν είναι αναγκαίον να υποχρεώνται εις την αποδοχή των 39 άρθρων» (1888) και ότι εις περίπτωσιν ασαφείας των 39 άρθρων ισχύει η γνώμη του Ευχολογίου» (1930), η δε επίσημος Αγγλικανική Εκκλησία φαίνεται ερμηνεύουσα τα 39 άρθρα συμφώνως προς το Ευχολόγιον, αλλά δεν υπάρχει ακόμη τόσον επίσημος περί τούτου απόφασις αυτής, λύουσα το ζήτημα ωρισμένως και γενικώς (Χρήστου Ανδρούτσου, Το κύρος των Αγγλικών χειροτονιών, 1903, σελ. 66. Κ. Δυοβουνιώτου, Περί της ενώσεως της Αγγλικανικής Εκκλησίας μετά της Ορθοδόξου, 1932, σελ. 14 κ. εξ. Δ. Μπαλάνου, Περί του κύρους των Αγγλικανικών χειροτονιών, 1939, σελ. 77. Γερμανού Στρινοπούλου, Die Beziehungen der Orthodoxen Kirche zu den anderen Kirchen, «Ekklesia» 1939, σελ. 141. Αμ. Αλιβιζάτου, To κύρος της ιερωσύνης της Αγγλικανικής Εκκλησίας, 1940, σελ. 121 και εξής)(2)

 

Η επί της βασιλίσσης Ελισσάβετ αποκατασταθείσα Αγγλικανική Εκκλησία υπέστη νέαν επίθεσιν εκ μέρους της αντιμεταρρυθμίσεως, προς αποκατάστασιν του καθολικισμού, ως όργανον δε εχρησιμοποιήθη η Μαρία Στούαρτ, η φυγάς βασίλισσα της Σκωτίας, εγείρασα αξιώσεις επί του αγγλικού θρόνου. Πρώτον, διότι ήτο εγγονή της αδελφής του βασιλέως της Αγγλίας Ερρίκου του Η' Μαργαρίτας, γενομένης βασιλίσσης της Σκωτίας (συζύγου Ιακώβου του Δ') δεύτερον, ο πάπας Παύλος ο Δ' (1559) είχε κηρύξει την Ελισάβετ νόθον, ως τέκνον Ερρίκου του Η' εκ του γάμου μετά της Βόλεϋν, τον οποίον ο πάπας εθεώρει άκυρον˙ τρίτον, ο πάπας Πίος ο Ε' (1570) είχεν αφορίσει την Ελισάβετ δια την επαναφοράν του προτεσταντισμού. Η Μαρία Στούαρτ κατεδικάσθη εις θάνατον, αποκεφαλισθείσα δια πελέκεως, η δε Ελισάβετ εξηκολούθησεν ήσυχος την βασιλείαν αυτής. Τα μνημονευθέντα γεγονότα είχον οριστικώτερον ωθήσει αυτήν εις τον προτεσταντισμόν. Η Ελισάβετ, βασιλεύσασα σαράντα πέντε έτη, απέθανεν άτεκνος και άγαμος, διεδέχθη δε αυτήν ο υιός της Μαρίας Στούαρτ ως Ιάκωβος Α' (1603), βασιλεύς ήδη της Σκωτίας, ούτω δε επήλθεν ένωσις των δύο βασιλείων. Τούτον διεδέχθη ο υιός αυτού Κάρολος ο Α' (1625). Αμφότεροι εκληρονόμησαν και ενίσχυσαν τας απολυταρχικάς και θεοκρατικάς ιδέας Ερρίκου του Η' και είχον τάσεις εις τον καθολικισμόν. Σύμβουλος και συνεργάτης αυτών υπήρξεν ο Γουλιέλμος Λώδ (Laud, επίσκοπος Λονδίνου 1628, αρχιεπίσκοπος Καντερβουρίας 1633), εισαγαγών νέα καθολικά στοιχεία εις την λατρείαν και την θεολογίαν(3).

 

Κατά την εποχήν ταύτην επήλθε μεταβολή της Αγγλικανικής Εκκλησίας. Η ομολογία των 42 και των 39 άρθρων της Εκκλησίας ταύτης δεν δέχεται την ιερωσύνην ως μυστήριον, ή, κατά τινας, δέχεται μεν αυτήν ως μυστήριον, αλλ’ όχι υπό του Χριστού ιδρυθέν (άρθρον 25ον). Πρώτος ο κληρικός Ριχάρδος Μπάγκροφτ (Bancroft, βραδύτερον επίσκοπος Λονδίνου και αρχιεπίσκοπος Καντερβουρίας), εν τω ναώ του Αγίου Παύλου (Cross, 15 Φεβρ. 1579, επί βασιλίσσης Ελισάβετ), δια λόγου πολεμών τους Πουριτανούς {πρεσβυτεριανούς - ίδε § 45), εκήρυξεν, ότι οι επίσκοποι ωρίσθησαν υπό του Χριστού ως διάδοχοι των Αποστόλων˙ αρχικώς μόνον αυτοί έχουσι την εξουσίαν της εκκλησιαστικής διοικήσεως και χειροτονίαν, η δε διακοπή της αποστολικής διαδοχής αίρει ολοτελώς το ιερατείον και τα μυστήρια (εκτός του λόγου, τυπωθέντος μετά ταύτα, μεταγενέστεραι συμπληρώσεις). Άλλοι ηκολούθησαν αυτόν. Αφετέρου ο έχων ανθρωπιστικόν ενδιαφέρον βασιλεύς Ιάκωβος ο Α', συμφώνως προς τας απολυταρχικάς και θεοκρατικάς ιδέας αυτού, έγραψεν εις τον υιόν Κάρολον: «ο Θεός σε εδημιούργησε μικρόν Θεόν» (συγγραφή υπό την επιγραφήν «Βασιλικόν δώρον» — αι λέξεις ελληνιστί, 1598). Ούτω το επισκοπικόν και το βασιλικόν αξίωμα εθεωρήθησαν θείας προελεύσεως και στενώς προς άλληλα συνδεδεμένα. Αύτη είναι η έννοια της λεγομένης «Υψηλής Αγγλικανικής Εκκλησίας» (το όνομα παρουσιάσθη μετά το 1662), η οποία συνεπληρώθη και επεκράτησε δια του μνημονευθέντος Καντερβουρίας Γουλιέλμου Λώδ. Εν αντιθέσει προς το ασκητικόν πνεύμα των Πουριτανών, εξετιμώντο ιδιαιτέρως αι κοσμικαί απολαύσεις και συνιστώντο επιτρεπόμεναι τέρψεις, χοροί, σπορ και τα όμοια (Book of Sports, εκδοθέν υπό του βασιλέως, 1618).

 

Ο βασιλεύς Κάρολος ο Α', κυβερνήσας ένδεκα έτη άνευ Βουλής, προυκάλεσε την αγγλικήν επανάστασιν (1642-49). Ο Καντερβουρίας Λωδ εκαρατομήθη τω 1645, ο βασιλεύς Κάρολος εκαρατομήθη τω 1649. Εκηρύχθη δημοκρατία (1649-1660, Κρόμβελλ), κατηργήθη η Υψηλή Εκκλησία και εισήχθη αμιγής καλβινισμός. Αι έριδες των στρατηγών επανέφερον την βασιλείαν (Κάρολος ο Β', υιός του καρατομηθέντος βασιλέως) και την Υψηλήν Εκκλησίαν. Επί Καρόλου του Β’ (1660) και του αδελφού αυτού Ιακώβου του Β' (1685) έγιναν σαφέστεραι αι προς τον καθολικισμόν τάσεις της δυναστείας ταύτης (Στούαρτ). Ο πρώτος απέθανε καθολικός˙ ο δεύτερος ήδη δούξ Υόρκης ανήκε φανερά εις την καθολικήν Εκκλησίαν, γενόμενος δε βασιλεύς εφάνη επιδιώκων να επαναφέρη τον καθολικισμόν και δια τούτο εξεθρονίσθη (1688). Εις τον θρόνον ως βασιλεύς εκλήθη ο πρόεδρος της Ολλανδικής δημοκρατίας Γουλιέλμος της Οράγγης, ανεψιός εξ αδελφής και γαμβρός επί θυγατρί του εκθρονισθέντος βασιλέως της Αγγλίας. Οι μη δεχθέντες την μεταβολήν ταύτην και μη δώσαντες όρκον εις το νέον καθεστώς, επομένως περισσότερον των άλλων ρέποντες εις τον καθολικισμόν, ωνομάσθησαν «Ανώμοτοι». Η επικράτησις των συνταγματικών θεσμών και των νέων ιδεών επέφερον εξασθένησιν του βασιλικού αξιώματος και της Υψηλής Εκκλησίας. Νέαν θρησκευτικήν ζωήν έδωσεν εις αυτήν η Οξφόρδειος κίνησις (Τρακτάριοι, Πουσεΰται και Τελετόφιλοι, από του πρώτου ημίσεος της ιθ' εκατονταετηρίδος και εξής), περί της οποίας θα γίνη λόγος εις το οικείον μέρος(4).

 

 

 

Παραπομπές

 

1. Ταύτα στηρίζονται κυρίως επί του Ευχολογίου. Τα άρθρα κάμουσι λόγον περί δύο μυστηρίων (άρθρον 25) και περί χειροτονίας των τριών βαθμών (άρθρον 36). Κατά τον Α.Δ. Κυριακόν, δέχονται δύο μυστήρια (βάπτισμα και θείαν ευχαριστίαν)˙ αρνείται τούτο ο Χρ. Ανδρούτσος και σαφέστερον ο Κ. Δυοβουνιώτης.

 

2. Ο καθηγητής Βασίλειος Αντωνιάδης, εν εφημερίδι της Κωνσταντινουπόλεως, κρίνων την μνημονευθείσαν διατριβήν του Χρήστου Ανδρούτσου, διετύπωσε τας επομένας τρεις θεμελιώδεις αρχάς: α) Η δήλωσις της σημερινής Αγγλικανικής Εκκλησίας, ότι δέχεται την ειδικήν ιερωσύνην, οσονδήποτε επίσημος και αν είναι, δεν δύναται να αντικαταστήση την πίστιν της Αγγλικανικής Εκκλησίας, την οποίαν αντεπροσώπευον την εποχήν εκείνην οι χειροτονήσαντες τον Πάρκερ και την οποίαν αντεπροσώπευε και ο Πάρκερ χειροτονήσας εννέα επισκόπους. Αν εκείνοι δεν εδέχοντο ειδικήν ιερωσύνην, η αποστολική διαδοχή έχει πλέον διακοπεί, και δεν ωφελεί η σημερινή πίστις. β) Η άκυρος χειροτονία (ως και πάν άλλο άκυρον μυστήριον) μόνον δια της επαναλήψεις του μυστηρίου δύναται να αρθή, ουδεμία δε οικονομία είναι δυνατόν να άρη αυτό, διότι άλλως η οικονομία μεταβάλλεται εις μυστήριον και, μάλιστα, εις το μυστήριον των μυστηρίων, αντικαθιστών οιοδήποτε άλλο μυστήριον. Προκειμένου περί εγκύρου, αλλ’ αντικανονικής χειροτονίας (ουχί «ακύρου» αλλ’ «ακυρωσίμου») δύναται να ισχύση οικονομία και εφαρμογή οιασδήποτε συμπληρωματικής τελετής, γ) Ο ισχυρισμός, ότι η Εκκλησία αποφαίνεται μόνον οσάκις πρόκειται να εισέλθωσιν εις αυτήν αλλόδοξοι κληρικοί, είναι φαινομενικός και εσφαλμένος. Διότι με τον τρόπον, με τον οποίον θα δεχθή αυτούς, δεικνύει συγχρόνως ποιαν γνώμην έχει περί των μυστηρίων της αλλοδόξου Εκκλησίας. Εφόσον δεν επαναλάβη το μυστήριον της χειροτονίας, κατ’ αδήριτον λογικήν ανάγκην, δεικνύει, ότι την ιερωσύνην της Εκκλησίας εκείνης δεν θεωρεί άκυρον, αλλ’ έγκυρον, οσονδήποτε και αν αποφεύγη να το ομολογήση φανερά.

 

3. Εκ των μεταβολών της λατρείας αναφέρομεν την σπουδαιοτέραν. Αι της θείας ευχαριστίας τράπεζαι, αι οποίαι από της εποχής της βασιλίσσης Ελισάβετ δεν είχον πάλιν ωρισμένην θέσιν, εστήθησαν μονίμως ως άγιαι τράπεζαι εις την ανατολικήν πλευράν των ναών. Αι εις την θεολογίαν μεταβολαί: Έγιναν δεκτά τα αγαθά έργα ως ουσιώδες στοιχείον της σωτηρίας, εν δε τη θεία ευχαριστία, με ασαφείας, έγινε δεκτή η πραγματική παρουσία του σώματος και αίματος του Χριστού (η του Λουθήρου αντίληψις). Ενώ το 31ον άρθρον (των 39 άρθρων) είναι δυνατόν να θεωρηθή, ότι απορρίπτει μόνον την εκδοχήν της θείας ευχαριστίας ως εξιλαστήριου θυσίας, όχι δε και την εκδοχήν αυτής αορίστως ως θυσίας (προσφοράς ευχών και άλλων), τώρα η θεία ευχαριστία έγινε δεκτή ως «αναμνηστική θυσία» (sacrifice commemorative). Herzog-Hauch, Realencyklopadie, τόμος 11, σελ. 309.

 

4. Από της βασιλίσσης Ελισάβετ ελήφθησαν μέτρα κατά των καθολικών. Εις τους Ιρλανδούς, οι οποίοι ήσαν καθολικοί, επεβλήθη η αγγλικανική Εκκλησία ως επίσημος, τα εκκλησιαστικά κτήματα της Ιρλανδίας ωρίσθησαν δια την συντήρησιν του αγγλικανικού κλήρου, οι δε Ιρλανδοί εξ ιδίων διετήρουν τον καθολικόν κλήρον αυτών (επί Ελισάβετ, + 1603). Οι επίλοιποι καθολικοί της Αγγλίας απεκλείσθησαν των πολιτικών αξιωμάτων, διότι οι αναλαμβάνοντες αυτά ώφειλον να δώσωσιν όρκον πίστεως εις την αγγλικανικήν ομολογίαν και να κοινωνήσωσι της αγγλικανικής θείας ευχαριστίας (Testakte, 1673, υπό της Βουλής, επί Καρόλου του Β'). Εις τους καθολικούς τούτους της Αγγλίας απηγορεύθη ολοτελώς η θεία λατρεία και δεν επετρέπετο να έχωσι ναούς, ιδιαίτερα σχολεία και να λαμβάνωσι κληρονομιάς (νόμοι επί Γουλιέλμου της Οράγγης, 1689-1702). Οι Ιρλανδοί ως καθολικοί, εστερήθησαν των αστικών και πολιτικών δικαιωμάτων, κατέστη δε εις αυτούς δύσκολος η άσκησις του εμπορίου και των άλλων επιτηδευμάτων (νόμοι επί της βασιλίσσης Άννης, 1702-1714). Βαθμηδόν ήρθησαν οι κατά των καθολικών εν γένει νόμοι, η δε αγγλικανική Εκκλησία εν Ιρλανδία απώλεσε τον χαρακτήρα επισήμου Εκκλησίας (1869). Ο παπικός αρχιεπίσκοπος του Ουεστμίνστερ δεν ηδύνατο να επικοινωνή απ’ ευθείας μετά του βασιλέως της Αγγλίας (από του 1688), αλλά τούτο επετράπη τον Νοέμβριον του 1947 (του αρχιεπισκόπου μη χρησιμοποιήσαντος τον τοπικόν προσδιορισμόν Ουεστμίνστερ).




Σάββατο 4 Οκτωβρίου 2025

Η αίρεση της Αναλαμπής της Ορθοδοξίας.

Η αναλαμπή της Ορθοδοξίας είναι μία από τις πάμπολες πλάνες, που εμφανίστηκαν στα πρώτα χρόνια της ορθόδοξης  εκκλησιαστικής ιστορίας. Την όρισαν ως επικράτηση του Χριστιανισμού σε όλη την ανθρωπότητα και κατάπαυση όλων των εχθροπραξιών και αντιδικιών μεταξύ των εθνών. Συμπεριέλαβαν επίσης στον ορισμό της, πως οι άνθρωποι θα διανύσουν μια μακρά χρονική περίοδο, που κάποιοι την προσδιορίζουν από 32 έως και σε 1000 έτη, αδελφικά, χωρίς μίση και πάθη. Δεν θα υπάρχουν δικαστήρια και φυλακές, διότι θα επικρατήσει μία παγκόσμια ειρήνη. Θα υπάρξει εξάλειψη της φτώχειας και όλοι οι άνθρωποι επί της γης θα ζουν πλουσιοπάροχα.

Οι πρώτοι που δίδαξαν τέτοιες θεωρίες ήταν ο Κήρινθος (Ιουδαίος γνωστικός που έζησε κι έδρασε στο τέλος του 1ου μ.Χ αιώνα) και ο Παππίας Ιεραπόλεως (επίσκοπος στην Ιεράπολη της Φρυγίας, έζησε 70-155).
Οι ανωτέρω αντιμετωπίστηκαν με αντιρρητικούς λόγους από πολλούς Άγιους Πατέρες και κατ’ αυτόν τον τρόπο η θεωρία της αναλαμπής εξαλείφθηκε. Τα τελευταία όμως χρόνια επανήλθε στην επικαιρότητα και ουκ ολίγοι έσπευσαν να την αποδεχθούν, να την υποστηρίξουν και να την διαδώσουν.

Σήμερα οι  υποστηρικτές της Αναλαμπής της Ορθοδοξίας υποστηρίζουν σε γενικές γραμμές τα εξής:

«Η δυτικότροπη παγκοσμιοποίηση, η οποία έχει παραδοθεί στην αγκαλιά των σκοτεινών δυνάμεων, ακριβώς, γιατί δεν ενδιαφέρεται να υπηρετήσει τον άνθρωπο και τις ηθικές του αξίες, αλλά εργάζεται μανιωδώς για την πλήρη κατάργηση της ελευθερίας του, θα αποτύχει οικτρά να επιβληθεί και θα αντικατασταθεί από την εν Χριστώ παγκοσμιοποίηση που θα φέρει στο προσκήνιο της Ανθρώπινης Ιστορίας την ΑΝΑΛΑΜΠΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ, σύμφωνα με την οποία κάθε πολίτης της γης θα εύχεται στη γλώσσα του με ορθόδοξη πίστη και φρόνημα το «Χριστός Ανέστη». Σύμφωνα, λοιπόν, με την άποψη-θεωρία περί «Αναλαμπής» πιστεύεται από πολλούς, (και δυστυχώς μέσα σε αυτούς και αρκετοί πνευματικοί πατέρες και ταγοί της Ορθοδοξίας), ότι στους χαλεπούς καιρούς που ζούμε -τους καιρούς της «μεγάλης αποστασίας- θα κάνει ο Θεός ένα θαύμα και θα μας εμφανίσει έναν Βασιλέα, (τον «Μαρμαρωμένο Βασιλιά» Κωνσταντίνο Παλαιολόγο, κατά άλλους τον Ιωάννη Βατάτζη και κατά μία άλλη θεωρία τον Ιωάννη εκ Πενίας, ενώ για κάποιους άλλους κάποιον άλλον σύγχρονό μας «εν πνεύματι και δυνάμει» αυτών), ο οποίος θα μας βγάλει από την κρίση και την κατάντια μας με την κατρακύλα που έχουμε πάρει, αρχής γενομένης από την πνευματική μας κατάπτωση έως την υλιστική ζωή που διάγουμε με τον ουμανιστικό τρόπο σκέψης και ζωής, που είναι συνυφασμένα το ένα στο άλλο και πλέον καθώς όλα δείχνουν τίποτε και κανένας δεν μας σταματά παρά μόνο -κατά παραχώρηση Κυρίου- ο μεγάλος πόλεμος γνωστός και ως «Τρίτος Παγκόσμιος». Με τον Βασιλιά, λοιπόν, αυτόν θα ζήσουμε χρόνια ευμάρειας -(θα τρώμε κατά κυριολεξία με χρυσά κουτάλια όπως διατείνονται όλοι αυτοί που πιστεύουν και αναμασούν σαν άλλα μηρυκαστικά την εν λόγω άποψη-θεωρία και την διαλαλούν -ευκαίρως ακαίρως- όπου σταθούν και όπου βρεθούν)- και ο Ελληνισμός μαζί με την Ορθοδοξία θα εξαπλωθούν σε ολόκληρο τον Κόσμο. Μετά δε, από αυτό το διάστημα της «Αναλαμπής» θα έλθει, λένε, ο Αντίχριστος και τα Έσχατα της Ιστορίας.

 

Πού βασίζεται η πλάνη  της Αναλαμπής της Ορθοδοξίας

Η θεωρία της Αναλαμπής βασίζεται στο επίμαχο 20ο κεφάλαιο της Αποκάλυψης του Ιωάννη, που ταλαιπώρησε πολλούς ερμηνευτές και που μερικοί παρανόησαν το νόημά του.

Ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών Χρήστος Ανδρούτσος στη δογματική του, γράφει τα εξής, απαντώντας σε τέτοιες δοξασίες «Βεβαίως η πεποίθηση  ότι ο Θεός θ’ αναστήσει τους δικαίους και θα βασιλεύσει μαζί τους για χίλια χρόνια πάνω στη γη, που στηρίζεται στο εικοστό  κεφάλαιο της Αποκαλύψεως, παρεμβάλλει μεταξύ της Αναστάσεως των δικαίων και της καθολικής Αναστάσεως των πάντων και της Κρίσεως, ένα διάστημα χιλιετούς βασιλείας του Χριστού, που είναι, ούτε λίγο ούτε πολύ, υλικής φύσεως. Έρχεται όμως σε αντίθεση με την Αγία Γραφή, (αλλά και την Ιερά Παράδοση), η οποία αναφέρει μία μόνο Ανάστασιν νεκρών και μία καθολική Κρίση, που μετά από αυτήν έρχεται αιώνια η μακαριότητα ή η κόλαση».

Ένας σύγχρονος εκκλησιαστικός συγγραφέας γράφει τα εξής:

«Μια τέτοια θεώρηση έχει μεγάλη ομοιότητα με την αίρεση των πρώτων χριστιανικών αιώνων που ονομαζόταν Χιλιασμός. Πρόκειται για την προσδοκία μιας χιλιετούς βασιλείας του Χριστού στην γη· γι' αυτό η σύγχρονη έκφραση αυτής της αίρεσης μπορεί να ονομαστεί «Νεο-χιλιασμός».

Θα πρέπει να γνωρίζουμε, ότι ο Χιλιασμός καταδικάστηκε στην Β’ Οικουμενική Σύνοδο το έτος 381 [στην πραγματικότητα χιλιαστικές ιδέες είχαν ήδη καταδικασθεί από την Εκκλησία κατά τον τρίτο αιώνα]· και γι’ αυτό, το να πιστεύει κανείς σε αυτόν τώρα, στον 20ο αιώνα, ακόμα και εν μέρει, είναι απαράδεκτο. Εκτός αυτού, αυτός ο σύγχρονος Νεο-χιλιασμός είναι πολύ χειρότερος, από την αρχαία χιλιαστική αίρεση, καθώς στην βάση του, έγκειται αδιαμφισβήτητα μια δυσπιστία προς τη ζωή του μέλλοντος αιώνος και φλογερή επιθυμία να αποκτηθεί η μακάρια ζωή εδώ στην γη, χρησιμοποιώντας όλα τα επιτεύγματα της υλικής προόδου της εποχής μας.

Αυτή η ψευδής διδασκαλία κάνει τρομερό κακό, κοιμίζοντας τους πιστούς, οι οποίοι πρέπει να είναι πνευματικά άγρυπνοι, λέγοντάς τους ότι το τέλος του κόσμου βρίσκεται πολύ μακριά (αν υπάρξει στην πραγματικότητα τέλος) και γι’ αυτό δεν υπάρχει ανάγκη να αγρυπνούν και να προσεύχονται, όπως ο Κύριος συνέχεια καλούσε τους μαθητές του να κάνουν (Ματθ. 26:41), αφού τα πάντα στον κόσμο καλυτερεύουν και η πνευματική πρόοδος συμβαδίζει με την υλική. Ότι τα τρομερά φαινόμενα που παρατηρούμε στις μέρες μας, είναι όλα προσωρινά. Όλα έχουν ξανασυμβεί και όλα τελικά θα περάσουν και μια ασυνήθιστη άνθιση του Χριστιανισμού θα τα αντικαταστήσει, κατά την οποία, βέβαια, οι Οικουμενιστές θα κατέχουν τις κύριες και τις πιο τιμητικές θέσεις.

Έτσι, λοιπόν, όλα είναι μια χαρά! Δεν είναι ανάγκη κανείς να μοχθεί για να γίνει καλύτερος και δεν απαιτείται κανένας πνευματικός αγώνας. Οι νηστείες μπορούν να καταργηθούν και όλα θα καλυτερέψουν από μόνα τους, μέχρι που η Βασιλεία του Θεού θα εγκαθιδρυθεί τελικά στη γη και θα υπάρξει μια παγκόσμια ικανοποίηση και ευλογία».( Αρχιεπίσκοπος Συρακουσῶν καὶ Τριάδος Ἀβέρκιος της Ρωσικής διασποράς)


Παρασκευή 3 Οκτωβρίου 2025

Στερεί ένας υπολογιστής την ελευθερία ενός ατόμου;


Ναι, το μέλλον του Χριστιανισμού είναι ανησυχητικό. Ναι, η «νέα παγκόσμια τάξη» εμπνέεται από αξίες που απέχουν πολύ από το Ευαγγέλιο. Ναι, οι νέες τεχνολογίες παρέχουν σε πιθανούς μελλοντικούς διώκτες πρωτοφανή μέσα για να κατασκοπεύουν την ιδιωτική ζωή των ανθρώπων. Ναι, η μηχανοργάνωση και τα αριθμητικά δεδομένα θα μπορούσαν να κάνουν το «έργο» αυτών των ντετέκτιβ και διωκτών ευκολότερο.
Αλλά μήπως οι προσπάθειες άλλων ανθρώπων να στερήσουν από έναν Χριστιανό την ελευθερία του σημαίνουν ότι αυτός πραγματικά δεν θα γίνει τίποτα περισσότερο από μια μαριονέτα στα χέρια χειριστικών; Ή μήπως υπάρχει κάποιο βάθος στην ανθρωπότητα που οι τεχνολόγοι υπολογιστών δεν μπορούν να διεισδύσουν;
Το ζήτημα του τι θεωρείται η «σφραγίδα του Αντίχριστου» και πώς να συσχετιστούμε με αυτό που φαίνεται να είναι τέτοιο, πρέπει να σχετίζεται με ολόκληρο τον ολιστικό κόσμο της Ορθόδοξης θεολογίας.
Αυτό δεν είναι μόνο ένα ερώτημα για τον Αντίχριστο. Είναι επίσης ένα ερώτημα για τον Θεό και ένα ερώτημα για τον άνθρωπο. «Τι είναι ο άνθρωπος, ώστε να τον θυμάσαι; και ο γιος του ανθρώπου, ώστε να τον επισκέπτεσαι;» (Ψαλμός 8:5) – αυτό είναι, τελικά, ένα ερώτημα για το μυστήριο και το νόημα της Ενσάρκωσης.
Το ερώτημα για τον Αντίχριστο και τη «σφραγίδα» του είναι ένα ερώτημα για την ουσία της σχέσης του Θεού με τους ανθρώπους: «Τι είναι αυτός ο άνθρωπος που εσύ, Κύριε, εγκαταλείπεις, και γιατί το κάνεις αυτό;»
Αυτό είναι το ερώτημα του πώς ένα άτομο μπορεί να απωθήσει τη χάρη του Θεού που μας προστατεύει. Είναι κάτι που μόνο ένα άτομο μπορεί να κάνει ή μήπως κάποιος (ή κάτι τέτοιο) κατέχει τέτοια δύναμη; Ουσιαστικά, το ζήτημα των «σφραγίδων» και της επίδρασής τους σε ένα άτομο είναι ένα ζήτημα ανθρώπινης ελευθερίας και της εξουσίας του Θεού στο σύμπαν που δημιούργησε. Είναι ένα ζήτημα της δύναμης του Θεού επί της χάρης Του.
Ο Θεός δημιούργησε τους ανθρώπους κατ' εικόνα Του. Ένα από τα θεϊκά δώρα με τα οποία ο Θεός τίμησε τους ανθρώπους και τους διέκρινε από τα ζώα είναι το δώρο της ελευθερίας. Αν και οι άνθρωποι ζουν στον κόσμο, είναι παρ' όλα αυτά υπερβατικοί. Κανένας φυσικός νόμος δεν μπορεί να εξαντλήσει την ανθρώπινη ζωή. Ούτε η επίδραση των άστρων, ούτε οι ανάγκες της φυσιολογίας, ούτε οι νόμοι της ψυχολογίας και της κοινωνιολογίας, ούτε η επίδραση των πνευμάτων ή των μαγικών ξορκιών - τίποτα δεν μπορεί να εισβάλει στην ανθρώπινη ζωή και να διαλύσει κάθε ελευθερία. Η ανθρωπότητα εξυψώνεται πάνω απ' όλα, και μόνο όταν λέμε σε κάτι: «ΝΑΙ , θέλω αυτό να εισέλθει μέσα μου, να ζήσει μέσα μου και να καθοδηγήσει τη συμπεριφορά μου» - μόνο τότε υποτάσσει ο άνθρωπος τον εσωτερικό του κόσμο σε διάφορες εξωτερικές επιρροές.
Ο ίδιος ο Θεός δεν εισέρχεται στην καρδιά ενός ανθρώπου, εκτός αν το άτομο αυτό το ζητήσει από τον Κύριο να το κάνει. «Ιδού, ίσταμαι στην πόρτα και κρούω· και αν τις μου ανοίξει την πόρτα, θα εισέλθω και θα δειπνήσω μαζί του», λέγει ο Σωτήρας  (βλ.: Αποκάλυψη 3:20).
Έτσι, επιτρέπει ο Κύριος, που τόσο σέβεται την ανθρώπινη ελευθερία, να την παραβιάζουν οι δαίμονες; Μας δημιούργησε πράγματι ο Κύριος έτσι ώστε δυνάμεις που δεν μας δημιούργησαν, που δεν μας αγαπούσαν, να μπορούν παρόλα αυτά να εισβάλλουν στις ψυχές μας χωρίς τη συγκατάθεση της ελεύθερης βούλησής μας; Όχι, ο Κύριος μας δημιούργησε για τον Εαυτό Του. Και αν ο Δημιουργός μας δεν εισέρχεται όταν δεν Του ανοίγουμε οικειοθελώς τις πόρτες της ψυχής μας, τότε ακόμη περισσότερο, κανείς και τίποτα δεν έχει τη δύναμη να σπάσει αυτές τις πόρτες. Και μέχρις ότου κάποιος επιλέξει οικειοθελώς να απαρνηθεί τον Χριστό, να αποσχιστεί από την Εκκλησία, κανείς και τίποτα δεν μπορεί να τον κάνει ξένο προς την Εκκλησία και τη χάρη του Χριστού.
Ο Κύριος, που δεν εισέρχεται στις ψυχές μας χωρίς να χτυπήσει και χωρίς το κάλεσμά μας, που προστατεύει την ελευθερία μας ακόμη και από τον Εαυτό Του – θα επιτρέψει πράγματι σε κάποιες σκοτεινές δυνάμεις να κυριαρχήσουν πάνω στο πιο πολύτιμο δημιούργημά Του;
Όχι, «προς τους αγνούς τα πάντα αγνά» (Τίτος 1:15)! Αυτός που δεν επιθυμεί να γίνει συνεργός των σατανικών δυνάμεων, αυτός που ζει στο Σώμα του Χριστού, που είναι η Εκκλησία, είναι απαλλαγμένος από την επιρροή «των στοιχείων του κόσμου τούτου»[1].

Ήταν πράγματι μάταια τα λόγια που είπε ο Σωτήρας: «Θα σηκώσουν με τα χέρια τους φίδια φαρμακερά, χωρίς να πάθουν τίποτε από το δάγκωμά των· και εάν ακόμη πιουν κανένα θανατηφόρον δηλητήριον, δεν θα τους βλάψη·» (Μάρκος 16:18);
Σήμερα, όταν τα νέα είναι γεμάτα απειλές, είναι χρήσιμο να θυμόμαστε πιο συχνά τα λόγια του Αποστόλου Παύλου: «Τις χωρίσει ημάς από της αγάπης του Χριστού...» (Ρωμ. 8:35). Και στη συνέχεια ο ίδιος ο Απόστολος λέει: «Εύχομαι γὰρ ἔσται ἐγὼ ἀνάθεμα ἀπὸ Χριστοῦ διὰ τῶν ἀδελφῶν μου» (Ρωμ. 9:3).
Αποδεικνύεται ότι ο μόνος αληθινός κύριος της ανθρώπινης ελευθερίας, που μπορεί να «διώξει» τον Χριστό από τον άνθρωπο, είναι ο ίδιος ο άνθρωπος: « Θα ήθελα...» Μόνο αν εγώ ο ίδιος το επιθυμώ—μόνο τότε θα χωριστώ από τον Χριστό. Τίποτα άλλο—ούτε οι καιροί, ούτε τα πνεύματα, ούτε οι άνθρωποι—δεν μπορούν να κάνουν ένα άτομο ξένο προς τον Χριστό, το οποίο ο ίδιος δεν επιθυμεί να αποξενωθεί από τον Σωτήρα.
«Τις θέλει ημάς χωρίσει από της αγάπης του Χριστού; Θλίψη ή στενοχώρια ή διωγμός ή πείνα ή γυμνότητα ή κίνδυνος ή μάχαιρα; Πεπεισμένος γὰρ ὅτι οὔτε θάνατος οὔτε ζωή οὔτε ἄγγελοι οὔτε ἀρχαί οὔτε δυνάμεις οὔτε ἐνεστῶτα οὔτε μέλλοντα οὔτε ὕψος οὔτε βάθος οὔτε τί ἄλλο ἐν πάσῃ τῇ κτίσιῃ δυνηθήσεται ἡμᾶς χωρίσαι ἀπὸ τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ τῆς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ» (Ρωμ. 8:35, 38-39). Απαριθμώντας τι δεν μπορεί να μας χωρίσει από την αγάπη του Χριστού, ο Απόστολος Παύλος δεν διευκρινίζει; ΟΙ ΆΓΓΕΛΟΙ δεν θα μπορούσαν να μας χωρίσουν, αλλά οι κώδικες ή οι αριθμοί ή ένα σύμβολο θα μπορούσαν;
Σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, δεν είναι ένα εξωτερικό σημάδι που μας χωρίζει από τον Χριστό. Τα λόγια που ήδη αναφέρθηκαν παραπάνω μιλούν για εξωτερικά σημάδια θεομαχίας: «Είδωλο ουδέν εστιν εν τω κόσμω» (Α' Κορινθίους 8:4)[2]. Είναι καταστροφή αν κάποιος προσκολλάται εσωτερικά σε αυτό το σημάδι. Είναι καταστροφή αν κάποιος εγκαταστήσει ένα είδωλο μέσα του. Είναι καταστροφή αν κάποιος έχει ήδη κάνει τον εσωτερικό του κόσμο τέτοιο ώστε το εξωτερικό σημάδι της θεομαχίας απλώς να αποκαλύπτει το μυστήριο της ανομίας που έχει από καιρό επιτευχθεί στον «κρυφό άνθρωπο της καρδιάς» του (βλ.: Α' Πέτρ. 3:4).
Είναι ασφαλές για έναν Χριστιανό να περάσει δίπλα από ένα παγανιστικό είδωλο. Αυτό που είναι επικίνδυνο είναι όταν κάποιος μπαίνει στον ναό του Χριστού και κουβαλάει είδωλα - τις κοσμικές του φροντίδες, τα αμαρτωλά του πάθη - μέσα στην καρδιά του σε αυτόν τον ιερό τόπο.
Αν υποθέσουμε ότι τα ηλεκτρονικά μέσα παρακολούθησης της ανθρώπινης συμπεριφοράς καθορίζουν από μόνα τους την ανθρώπινη συμπεριφορά, τότε θα πέσουμε στην αμαρτία της βλασφημίας. Βλασφημία εδώ θα ήταν η πεποίθηση ότι η θεϊκή ελευθερία που μας χορηγείται από τον Δημιουργό είναι τόσο ασήμαντη που μπορεί να μας αφαιρεθεί από κάποια κάρτα ή λειτουργία υπολογιστή.
Η δεισιδαιμονία ότι κάποια εξωτερική επέμβαση που εκτελείται σε ένα άτομο μπορεί να το χωρίσει από τον Χριστό είναι επίσης βαθύτατα βλάσφημη. Έχουν πράγματι οι υπολογιστές (οποιουδήποτε είδους) τη δύναμη να εκδιώξουν τον Χριστό από την ψυχή ενός ατόμου που ποτέ δεν σκόπευε να εκδιώξει τον εαυτό του από τον Χριστό; Αν ένα άτομο δεν απαρνηθεί τον Χριστό, τότε κανένα ξόρκι ή χειρισμός μέσω υπολογιστή δεν μπορεί να εκδιώξει τον Χριστό από την ψυχή του. Ή μήπως πρέπει να πιστέψουμε ότι οι κώδικες υπολογιστών και η εφορία έχουν εξουσία πάνω στον Χριστό και μπορούν, από μόνοι τους, να αποφασίσουν πού θα βασιλεύσει ο Χριστός και πού θα βασιλεύσει ο Αντίχριστος;
Για τους υλιστές, η ανθρώπινη συμπεριφορά καθορίζεται από την κίνηση των ηλεκτρικών ρευμάτων και των κωδικών που μεταδίδονται μέσω του νευρικού συστήματος. Για αυτούς, η συνείδηση ​​είναι παράγωγο της φυσιολογίας. Επομένως, η αντίληψή τους ότι η ανθρώπινη συμπεριφορά (ανθρώπινη, όχι σκύλου) μπορεί να ελεγχθεί από επαγόμενες παρορμήσεις είναι λογική στο πλαίσιο του συστήματος πεποιθήσεών τους . Αλλά γιατί οι Χριστιανοί να υποβιβάσουν τους ανθρώπους στο επίπεδο των ζώων; Γιατί να υιοθετήσουν οι μοναχοί ριζοσπαστικές υλιστικές θέσεις και να τρομάξουν τους ανθρώπους ισχυριζόμενοι ότι «μέσω της δορυφορικής επικοινωνίας, η ανθρώπινη ζωή γίνεται πλήρως ελεγχόμενη»;
Ακόμα κι αν κάποιος βλέπει και καταγράφει τις κινήσεις μου, αυτό δεν σημαίνει ότι ελέγχει τη ζωή μου.
Αλλά πρέπει επίσης να έχουμε επίγνωση των συνεπειών της αποδοχής της ιδέας ότι είναι δυνατό να ελέγχονται οι άνθρωποι μέσω της ηλεκτρονικής τεχνολογίας. Άλλωστε, όλη η πατερική ανθρωπολογία βασίζεται στην πεποίθηση της ανθρώπινης ελευθερίας, κατ' εικόνα Θεού. Ακριβώς επειδή οι άνθρωποι είναι ελεύθεροι, είναι υπεύθυνοι για τις πράξεις και τις επιλογές τους. Ο κόσμος δεν μπορεί να επιβληθεί πλήρως στους ανθρώπους.
Όπως βλέπουμε, το ζήτημα των «σφραγίδων» και των υπολογιστών, μας οδηγεί στα βάθη των στοχασμών της Εκκλησίας για τον άνθρωπο και την ελευθερία του.
Στη θεολογία, όταν διατυπώνεται μια πρόταση, είναι σύνηθες να εξετάζεται πώς η αποδοχή της θα αντηχήσει σε όλες τις πτυχές του Ορθόδοξου δόγματος.
Μου φαίνεται ότι η ιδέα ότι το «τσιπ» (μια συσκευή υπολογιστή που υποτίθεται ότι επιτρέπει σε κάποιον να ελέγχει την ανθρώπινη συμπεριφορά) είναι η «σφραγίδα του Αντίχριστου», δεν είναι μόνο αντισυμβατική αλλά και δυνητικά αιρετική. Η αποδοχή αυτής της υπόθεσης θα απαιτούσε επανεξέταση ολόκληρης της παραδοσιακής Ορθόδοξης διδασκαλίας για τον άνθρωπο. Θεωρώ ότι μια τέτοια εργασία είναι εντελώς μη ελκυστική - και γι' αυτό ακριβώς προτιμώ να αντιτίθεμαι στις προσπάθειες «υλοποίησης του μυστικισμού»[3].
Οι νέοι «υλιστές» είναι γεμάτοι ενθουσιασμό. Αλλά υπάρχει χώρος για κάτι περισσότερο από απλό ενθουσιασμό στην εκκλησιαστική ζωή. Πρέπει επίσης να υπάρχει χώρος για ήρεμη περισυλλογή.
Τίθεται ένα ερώτημα που του φαίνεται ρητορικό: «Ποιος μπορεί να πει με βεβαιότητα ότι η χάρη του Θεού δεν θα απομακρυνθεί από αυτόν όταν αποδέχεται τον κωδικό/αριθμό αναγνώρισης;»
Αλλά ένα παρόμοιο ερώτημα θα μπορούσε να τεθεί και στον ίδιο τον ερωτώντα: Με βάση ποια κριτήρια αναλαμβάνετε εσείς την ευθύνη να αποφασίσετε για τον Θεό αν θα αφαιρέσει τη χάρη Του από ένα τέτοιο άτομο που έχει αποδεχτεί τον κώδικα ή όχι;
Υπάρχει κάποιο «χάρισμα» που του επιτρέπει να συγκρίνει τη χάρη ανθρώπων που δεν έχουν ακόμη εγγραφεί στους νέους κανόνες με εκείνους που έχουν εγγραφεί; Αν η ανθρώπινη ελευθερία είναι μια θεόσταλτη ​​πραγματικότητα, τότε κανένας δεν μπορεί να της την αφαιρέσει.
Γενικά, όσοι μάχονται κατά του Αριθμού επιδεικνύουν μια απίστευτη διορατικότητα: γνωρίζουν όχι μόνο ποιοι υπολογιστές κρύβονται πίσω από αυτούς στις Βρυξέλλες ή στο Στρασβούργο, αλλά γνωρίζουν και όλα όσα συμβαίνουν στις ψυχές των ανθρώπων. Ο Απόστολος Παύλος ήταν προβληματισμένος: «Ποιος από τους ανθρώπους γνωρίζει τα του ανθρώπου, παρά μόνο το πνεύμα του ανθρώπου που είναι μέσα του;» (Α΄ Κορινθίους 2:11), αλλά οι αντιδρώντες γνωρίζουν με βεβαιότητα «τι υπάρχει μέσα στον άνθρωπο». Για αυτούς, «Το γεγονός είναι σαφές: αποδεχόμενοι έναν «αριθμό», ένα άτομο πέφτει σε πνευματική αιχμαλωσία (η έκταση αυτής της αιχμαλωσίας είναι απίθανο να είναι ακριβώς γνωστή σε κανέναν)». Πώς το γνωρίζουν αυτό; Δεν θα το μαντέψετε ποτέ! – Η απόδειξη γι' αυτούς είναι ότι οι ενορίτες που αποδέχτηκαν τον Αριθμό έχουν διατηρήσει τον συνήθη ευσεβή τρόπο ζωής τους!


«Όσοι δέχτηκαν αυτόν τον αριθμό έχουν ήδη, θα μπορούσε κανείς να πει, πέσει υπό την επιρροή του Αντίχριστου. - Ως πάστορας, έχετε παρατηρήσει αλλαγές στην προσωπικότητα όσων έχουν αποδεχτεί έναν αριθμό αναγνώρισης; - Έχω παρατηρήσει. Αλλάζει την ψυχολογία τους. Ένα άτομο εμπίπτει στην «προστασία του δαίμονα», ας πούμε. Θα προσπαθήσω να εξηγήσω τι είναι. Οι ορθόδοξοι πιστοί έχουν πολλούς πειρασμούς: ο ένας πίνει, ο άλλος μοιχεύει... Αλλά κοιτάξτε κάποιον εκπρόσωπο μιας αίρεσης: δεν πίνει, δεν καπνίζει, είναι καλός οικογενειάρχης... Γιατί; Άλλωστε, θα έπρεπε να γινόταν το αντίθετο. Ένα κορίτσι μου είπε: όταν πήγαινα σε μια ορθόδοξη εκκλησία, φορούσα μακιγιάζ. Τώρα πηγαίνω σε αιρετικούς και δεν φοράω μακιγιάζ. Δεν έχω καν την επιθυμία να το κάνω. Αλλά όταν ήμουν Ορθόδοξη, ήθελα να φορέσω μακιγιάζ... Της εξηγώ: κατάλαβε, όταν πήγαινες στην εκκλησία μας, ο εχθρός σε έβαλε σε πειρασμό. Και τώρα είσαι υπό την «προστασία» του, αλλά είναι προσωρινό. Δεν σε βάζει σε πειρασμό ακόμα, ας πούμε· για να καταστρέψει την ψυχή σου... Το ίδιο ισχύει και εδώ. Όσοι δέχτηκαν τον αριθμό μπορεί εξωτερικά να φαίνονται πιο ηθικοί. Αλλά αυτό συμβαίνει μόνο επειδή οι ψυχές τους έχουν αιχμαλωτιστεί»[4].


(συνεχίζεται)



[1] Το εσωτερικό μας πάντοτε είναι κλεισμένο· ο ίδιος ο Κύριος στέκεται έξω και χτυπά, για να Του ανοίξουν. Με τι λοιπόν ανοίγεται; Με τη συμπάθεια, την προδιάθεση, τη συγκατάθεση. Σε εκείνον του οποίου όλα αυτά γέρνουν προς την πλευρά του σατανά, σε αυτόν και εισέρχεται· σε εκείνον όμως του οποίου όλα αυτά γέρνουν προς τον Κύριο, σε αυτόν εισέρχεται ο Κύριος. Το ότι μπαίνει ο σατανάς και όχι ο Κύριος – σ’ αυτό φταίει ο ίδιος ο άνθρωπος. Μην αφήνεις σκέψεις ευάρεστες στον σατανά, μην τις συμπαθείς, μην προδιατίθεσαι σύμφωνα με τις υποβολές τους και μην συναινείς σ’ αυτές· ο σατανάς θα περιφέρεται λίγο-λίγο τριγύρω και έπειτα θα απομακρυνθεί· γιατί δεν του έχει δοθεί εξουσία σε κανέναν. Αν όμως κυριεύει κάποιον, τούτο γίνεται, επειδή ο ίδιος ο άνθρωπος παραδίδει τον εαυτό του στη δουλεία του.
Η αρχή όλου αυτού του κακού είναι οι λογισμοί. Μην επιτρέπεις κακούς λογισμούς και με αυτό θα κλείσεις για πάντα την θύρα της ψυχής σου στον σατανά. Αλλά το ότι έρχονται κακοί λογισμοί – ότι είναι κακοί – τι να κάνουμε, χωρίς αυτούς δεν υπάρχει κανείς στον κόσμο, και σ’ αυτό δεν υπάρχει καμία αμαρτία. Διώξε τους – και όλα τελείωσαν· θα ξανάρθουν – θα ξανάρθουν – πάλι διώξε τους, και έτσι σε όλη τη ζωή. Όταν όμως δεχθείς τους λογισμούς και αρχίσεις να ασχολείσαι μαζί τους, δεν είναι παράξενο που θα εμφανιστεί και η συμπάθεια προς αυτούς· τότε θα γίνουν ακόμη πιο ακατάπαυστοι. Μετά τη συμπάθεια θα έρθουν κακές προθέσεις, άλλοτε για το ένα, άλλοτε για το άλλο πονηρό έργο. Οι αόριστες προθέσεις θα καθοριστούν έπειτα από διάθεση προς ένα συγκεκριμένο· αρχίζει η εκλογή, η συγκατάθεση και η αποφασιστικότητα – και να το, η αμαρτία μέσα! Η θύρα της καρδιάς έχει ανοιχτεί διάπλατα. Μόλις σχηματιστεί η συγκατάθεση – πετάγεται μέσα ο σατανάς και αρχίζει να τυραννεί. Τότε η φτωχή ψυχή, σαν δούλος ή σαν ζώο φορτωμένο, γίνεται κυνηγημένη και εξαντλημένη από άχρηστα έργα. Αν δεν είχε δεχθεί τους κακούς λογισμούς – τίποτε τέτοιο δεν θα είχε συμβεί.»
(Ἅγιος Θεοφάνης ὁ Ἔγκλειστος).

[2] «Ο Σταυρός μας, ο αγώνας με την αμαρτία, η υπομονή στις ασθένειες, η συμπόνια, η συμμετοχή στον πόνο των άλλων και πολλά ακόμη – η ζωή σύμφωνα με τον Θεό – είναι μαρτυρία ότι φέρουμε επάνω μας τη σφραγίδα του Θεού. Και τι είναι η τεχνική, οι υπολογιστές, η ανθρώπινη ή ακόμη και η εχθρική θέληση κάποιου να μας υποτάξει στην επιρροή του, στη δική του σφραγίδα; Τίποτε – σε σύγκριση με εκείνη τη μεγάλη σφραγίδα που μας έδωσε για τη σωτηρία μας ο Σωτήρας. Πού βρίσκεται η πίστη μας στη σωτήρια αυτή σφραγίδα; Κρυφά από εμάς μπορούν να κάνουν οτιδήποτε, αλλά αυτό δεν θα έχει καμία δύναμη και καμία αξία – γιατί ο εχθρός χρειάζεται την ψυχή μας σε εθελοντική υπηρεσία προς αυτόν… Το Πνεύμα του Θεού πρέπει να διαφυλάξουμε, και αυτό είναι η χαρά, η ειρήνη, η αγάπη, η εγκράτεια και τα λοιπά – μέσα στον Θεό και σύμφωνα με τον Θεό. Μόνο αυτά δεν θα καούν στη φωτιά την έσχατη, και μόνο αυτά θα μαρτυρήσουν για την εκλογή της καρδιάς μας· ενώ οι κάρτες, τα διαβατήρια, οι αριθμοί, οι σφραγίδες – όλα θα καούν χωρίς ίχνος.»
(Επιστολές του Αρχιμανδρίτη Ιωάννου (Κρεστιανκίν), Μονή Πσκόβο-Πετσέρσκι, 2000, σσ. 292–293).

[3] «Ένας τόσο επίμονος και μάλιστα αποκαλυπτικός ενδιαφέρον για το ζήτημα της εμφύτευσης “μικροτσίπ” ήρθε στη Ρωσία από τον κόσμο του δυτικού χριστιανισμού. Εκεί καθορίστηκε, μεταξύ άλλων, και από τις ιδιαιτερότητες των δυτικών μεταφράσεων της Γραφής. Στη λατινική Βουλγάτα(Βουλγάτα ή Βουλγκάτα είναι η λατινική μετάφραση της Αγίας Γραφής που έγινε στο τέλος του 4ου αιώνα) , και αργότερα στην αγγλική Βίβλο του βασιλέως Ιακώβου, το κείμενο της Ἀποκαλύψεως, που μιλά για τις σφραγίδες τοποθετούμενες ἐπὶ τοῦ μετώπου καὶ τῆς δεξιᾶς, μεταφράστηκε με την πρόθεση in – «ἐν» («ἐν τῷ μετώπῳ καὶ ἐν τῇ δεξιᾷ»). Από εδώ οι Προτεστάντες συμπεραίνουν: “Το χάραγμα θα τεθεί στο χέρι, όχι απ’ έξω, αλλά κάτω από το δέρμα του χεριού.”»
(Πρόχορωφ Α., Ὁ Ἄνθρωπος, Μ., 1999, σ. 320).

[4] Συζήτηση με τον ιερέα Μιχαήλ Σιντούρουκ // Ευαγγελιστής, 1999, αρ. 24.»

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

«Το “αυτεξούσιο” του ανθρώπου, η Θεόδοτη ελευθερία του, διατηρείται για  πάντα και σε κάθε εποχή· “διότι ο άνθρωπος, ως λογικό κτίσμα, πλασμένο κατ’ εἰκόνα Θεοῦ, όπως και πριν ήταν αυτεξούσιος, έτσι και τώρα είναι αυτεξούσιος, και στο εξής θα είναι αυτεξούσιος”[1]», γράφει ο Άγιος Δημήτριος του Ροστόφ εναντίον εκείνων που πίστευαν ότι στους καιρούς του Αντίχριστου δεν θα υπήρχε δυνατότητα για την ελευθερία και σωτηρία του.
Η ψυχή που έχει απαρνηθεί οικειοθελώς τον Χριστό θα δεχθεί και την εξωτερική σφραγίδα της εγκατάλειψής της από τον Θεό. Ο Άγιος Νείλος ο Μυροβλύτης μιλάει επίσης για τη «σφραγίδα»: «Στη σφραγίδα θα γραφτούν τα εξής: “Είμαι δικός σου”. – “Ναι, είσαι δικός μου”. – “Έρχομαι με τη θέλησή μου, όχι με τη βία”. – “Και σε δέχομαι με τη θέλησή σου, όχι με τη βία”. Αυτά τα τέσσερα λόγια θα απεικονιστούν στη μέση αυτής της καταραμένης σφραγίδας»[2].
Η σφραγίδα θα βασίζεται στο όνομα του Αντίχριστου, όχι σε κάποιον τυχαίο και χωρίς νόημα (δηλαδή, χωρίς καμία «αριθμητική» σημασία) αριθμό που έχει αποδοθεί σε ένα άτομο. Ή μήπως οι αντιδρώντες είναι έτοιμοι να θεωρήσουν κάθε άτομο ως το «θηρίο»;
Λέγουν ότι: 
«Ο κύριος ισχυρισμός της Νέας Εποχής είναι: κανείς δεν είναι υπεράνω του νόμου. Ακούγεται ελκυστικό, αλλά αν το συλλογιστεί κανείς, γίνεται φανερό ότι μας επιστρέφουν στην κατάσταση που επικράτησε την εποχή της Σταυρώσεως του Κυρίου Ιησού Χριστού. Τον σταύρωσαν ως ‘παραβάτη του νόμου.
Για τους αγίους, τους ανθρώπους της Καινής Διαθήκης, που έχουν καθαρθεί από τα πάθη, ο νόμος δεν είναι πλέον αναγκαίος στον ίδιο βαθμό όπως για τους μη καθαρμένους, τους φαύλους. Διότι ο νόμος χρειάζεται στους αμαρτωλούς. Και τώρα θέλουν να μας γυρίσουν από τη χάρη πάλι στον νόμο. Και όλοι όσοι αποδεχθούν τον αριθμό, μαζί με αυτό αποδέχονται και την άρνηση της χάριτος στο όνομα του “νόμου”. Δηλαδή συνυπογράφουν εκείνο, στο όνομα του οποίου σταύρωσαν τον Κύριο Ιησού Χριστό. Να γιατί η χάρη αποσύρεται από όσους λάβουν τον αριθμό»
[3].
Λοιπόν, αυτός ο θεολόγος θα έπρεπε να αναρωτιέται τι δίδαξε ο λεγόμενος «αντινομισμός»[4]... Και αυτό ακριβώς δίδαξαν: οι καιροί του νόμου έχουν παρέλθει και επομένως κανένας νόμος δεν θα πρέπει να δεσμεύει τους «αγίους της Καινής Διαθήκης». Κανένας, ούτε κυβερνητικός, ούτε θρησκευτικός, ούτε ηθικός...
Φαίνεται ότι η Εκκλησία ενώ είχε ανακάμψει προ πολλού από αυτή την αίρεση, έχει επανεμφανιστεί (αν και όχι πλέον ως αίρεση, αλλά ως απλή ανοησία). Διότι είναι ανόητο να ισχυρίζεται κανείς ότι όποιος υπακούει στον νόμο σταυρώνει με αυτόν τον τρόπο τον Χριστό.
Άλλοι συγγραφείς βλέπουν την «ομοιότητα» μεταξύ της σφραγίδας και του αριθμού στο γεγονός ότι ο αριθμός είναι υποχρεωτικός για όλους (όπως η σφραγίδα του Αντίχριστου) και ότι είναι απαραίτητος για αγορές και πωλήσεις (όπως η σφραγίδα του Αντίχριστου). Αλλά τέτοιες ομοιότητες μπορούν να βρεθούν όχι μόνο εκεί! Ας δηλώσουμε επίσης τα χαρτονομίσματα «σαν τη σφραγίδα του Αντίχριστου»! Άλλωστε, τα χρήματα δίνονται επίσης σε όλους, και χωρίς χρήματα, είναι επίσης αδύνατο να αγοράσει ή να πουλήσει κανείς. Αλλά για κάποιο λόγο, κανείς δεν λέει ότι κάποιος που λαμβάνει μισθό σε χαρτονομίσματα, αντί σε είδος, έχει ήδη πουλήσει την ψυχή του στον διάβολο...
Έτσι κανείς καταλήγει τόσο εύκολα σε απόλυτη υστερία και οι άνθρωποι φοβούνται. Δεν θέλουν η συμπεριφορά τους να ελέγχεται και να προδιαγράφεται. Τι φοβόμαστε λοιπόν; Ο Θεός βλέπει όλες τις πράξεις μας, ακόμη και τις σκέψεις μας. Μήπως αυτό μας στερεί την ελευθερία μας; Η μνήμη του Θεού και της Κρίσης Του μπορεί να μας εμποδίσει να αμαρτήσουμε. Αλλά τι γίνεται με την κυβερνητική παρακολούθηση; Είναι δυσάρεστη, αναμφίβολα. Είναι αντιδημοκρατική, ναι. Αλλά τι θέλουμε να κρύψουμε; Τις αμαρτίες μας; Λοιπόν, αν η μνήμη της Κρίσης του Θεού δεν αποτρέπει ένα άτομο από την αμαρτία, τότε ας τον σταματήσει τουλάχιστον η μνήμη μιας βιντεοκάμερας. 
Αν η παρακολούθηση μέσω υπολογιστή μας εμποδίζει να αμαρτάνουμε, τότε θα πρέπει μάλλον να είμαστε ευγνώμονες γι΄ αυτό το χαλινάρι (θυμηθείτε την ιστορία του γέροντα που έφερε την πόρνη σε μια γεμάτη πλατεία και, όταν αυτή φοβόταν να διαπράξει αμαρτία μπροστά σε ανθρώπους, είπε: «Πώς γίνεται να φοβάσαι τα βλέμματα των ανθρώπων, αλλά δεν φοβάσαι το βλέμμα του Θεού, που είναι παντού;!»).
Αν κάνω μια καλή πράξη, τότε τι σημασία έχει για μένα αν με παρακολουθούν ή όχι; Να υπενθυμίσω τη γνώμη του Αποστόλου Παύλου ότι οι άρχοντες δεν είναι φόβος για τους αγαθοποιούς, αλλά για τους κακοποιούς; (Ρωμαίους 13:3).
 Αν η ελευθερία είναι θεόσταλτη, τότε η ελευθερία που μας έρχεται από τον Θεό, και όχι από το κάθε κοινοβούλιο, δεν μπορεί να αφαιρεθεί από αριθμούς. Η παρακολούθηση μέσω υπολογιστών μπορεί να απειλήσει την ανθρώπινη αυτοθέληση, τη «δημοκρατία». Είναι γεμάτη με την «απώλεια προσωπικών μυστικών»[5]. Αλλά τι σχέση έχει η Χάρη με αυτό;
Δεν πρόκειται να αμφισβητήσω την πολιτική της πλήρους καταγραφής των πολιτών. Το ότι οι φάκελοι υπολογιστών και τα χρήματα μπορούν να απειλήσουν τα ανθρώπινα πολιτικά δικαιώματα έχει ειπωθεί (και από εμένα) αρκετά. Απλώς προτείνω να μην συγχωνευθεί η κοινωνιολογία και η θεολογία. Συμφωνώ με τη σκέψη του Αγίου Ιγνατίου ότι «δεν υπάρχει τίποτα κοινό μεταξύ της πνευματικής και της πολιτικής ελευθερίας»[6]. Και πιστεύω ότι δηλώσεις όπως αυτή που έκανε ένας Έλληνας αρχιμανδρίτης, ότι «η ολοκληρωμένη καταγραφή δημιουργεί τη δυνατότητα καταστροφής του ατόμου ως τέτοιου»[7], περιέχουν ένα ακατάλληλο μείγμα γλώσσας εφημερίδων και θεολογικής γλώσσας. Από θεολογική άποψη, η ανθρώπινη θεοειδής προσωπικότητα (υπόσταση) είναι άφθαρτη. Θα συνεχίσει να υπάρχει όχι μόνο σε μια ολοκληρωτική κοινωνία Σένγκεν (αν είναι ολοκληρωτική) ή στο βασίλειο του Αντίχριστου, αλλά και στην κόλαση...
Καταλαβαίνω τους φόβους των Ελλήνων. Δεν είχαν καμία εμπειρία από τον σοβιετικό ολοκληρωτισμό. Επομένως, η ίδια η ιδέα ότι κάποιος θα γνωρίζει για την ιδιωτική τους ζωή, ότι τα αρχεία που τον αφορούν θα φυλάσσονται κάπου, τους τρομάζει[8]. Αλλά όποιος έζησε τη σοβιετική εξουσία, όταν έρχεται αντιμέτωπος με αυτούς τους ελληνικούς φόβους, αισθάνεται σαν έμπειρος κρατούμενος που καθησυχάζει κάποιον που την δοκιμάζει για πρώτη φορά: «Μην φοβάσαι, μπορείς να ζήσεις κι εσύ εκεί!» Το σοβιετικό κράτος είχε ήδη όλες τις πληροφορίες για εμάς: τα αρχεία εργασίας και τα ιατρικά μας αρχεία, τα διπλώματα και τους λογαριασμούς μας στη μία και μοναδική Sberbank - όλα ήταν κρατικά και όλα γνωστά στο κράτος. Μόνο η χάρη του Χριστού παρέμενε...
Γι' αυτό μου φαίνεται αντιφατική η παλαιότερη διπλή απαίτηση των Ελλήνων: πρώτον, δεν θέλουμε να αποθηκεύονται πληροφορίες για εμάς σε ηλεκτρονικά διαβατήρια και, δεύτερον, πρέπει να υπάρχει υποχρεωτικά για την ορθόδοξη πίστη: «Η Εκκλησία υποστηρίζει την υποχρεωτική δήλωση της «θρησκείας» στα νέα διαβατήρια και ταυτότητες για όλους τους Έλληνες, αντιτιθέμενη σε κάθε προσπάθεια επιβολής αντίθετης γνώμης»[9].
Στη σοβιετική εποχή, οι άνθρωποι δεν έκρυβαν τα πορτοφόλια ή τις ασθένειές τους από τον παντογνώστη οφθαλμό του κράτους, αλλά την πίστη τους. Οι εικόνες φυλάσσονταν πίσω από τις πόρτες των γραφείων, τα εκκλησιαστικά βιβλία ήταν τυλιγμένα σε αδιαφανή εφημερίδα, οι εκκλησίες βρίσκονταν μακριά από το σπίτι και την εργασία, οι σταυροί καρφιτσώνονταν στο εσωτερικό των πουκαμίσων, η νηστεία εξηγούνταν ως επιθυμία για απώλεια βάρους... Το πιο πολύτιμο πράγμα - η πίστη - δεν επιδεικνυόταν. Αλλά οι Έλληνες απαιτούν το αντίθετο: να βλέπουν όλοι τη  θρησκεία τους στα διαβατήριά και τις ταυτότητές τους. Κοιτάζοντας από την ΕΣΣΔ - είναι παράξενοι, αυτοί οι Έλληνες... Ακόμα δεν φοβούνται... Τα έγγραφα της Εκκλησίας της Ελλάδος σχετικά με αυτό το θέμα διαβάζονται με έναν ιδιόμορφο τρόπο στις μετασοβιετικές χώρες. Λένε ότι στην ΕΣΣΔ, μια χώρα χωρίς αντιφρονούντες, οι πολίτες χωρίζονταν σε «προέδρους», «σύνδρομους» και «μετα-σύνδρομους». Λοιπόν, σύμφωνα με τα δικαιώματα των «μετα-σύνδρομων», δηλαδή... μπορούμε να καθησυχάσουμε όσους έχουν ζήσει σε μια ολοκληρωτική κοινωνία, δηλαδή τους Έλληνες που είναι συνηθισμένοι στη δημοκρατία λέγοντας: μπορεί κανείς να παραμείνει Χριστιανός ακόμα και όταν περιβάλλεται από κατάσκοπους πληροφοριοδότες. Φυσικά, όταν οι αρχές σε κατασκοπεύουν και συλλέγουν πληροφορίες για εσένα, είναι δυσάρεστο. Αλλά δεν είναι κάθε παραβίαση των «ανθρωπίνων δικαιωμάτων» σημάδι της βασιλείας του Αντίχριστου. Αν οι φάκελοι του Σένγκεν καταγράφουν τις αμαρτίες μας, αν ο φόβος της Ουράνιας Κρίσης δεν μας σταματά, τότε ας μας συγκρατήσει ο φόβος των γήινων κατασκόπων στην αναζήτησή μας για «περιπέτεια».... Αν οι φάκελοι καταγράφουν την αφοσίωσή μας στην Ορθοδοξία, τότε δεν υπάρχει τίποτα να ανησυχούμε, γιατί πρέπει να καταθέσουμε δημόσια την πίστη μας. «Δεν έχω κανέναν ενδοιασμό να δώσω σε εσάς, ή σε οποιοδήποτε άτομο, εξηγήσεις για την προσωπική μου ζωή». «Εμείς, οι πνευματικοί άνθρωποι, δεν μπορούμε να έχουμε ιδιωτική ζωή. Όλα τα προσωπικά, τα δικά μας έργα, είναι φανερά και λογοδοτούμε στις χριστιανικές, ακόμη και στις μη χριστιανικές κοινωνίες. Μια πόλη που βρίσκεται σε έναν λόφο δεν μπορεί να κρυφτεί, λέγεται στους υπηρέτες του Χριστού»[10].
Ωστόσο, παρά την αντίφαση αυτή, η ελληνική θέση φαίνεται πιο λογική από αυτή ορισμένων Ρώσων ιεροκηρύκων και εντύπων. Οι Έλληνες υποθέτουν ότι η χώρα τους σύρεται στη «ζώνη Σένγκεν», στην οποία ο ορθόδοξος λαός τους θα αποτελεί μια ασήμαντη μειονότητα μεταξύ των αθεϊστικών εθνών (όπως οι Γάλλοι, οι Βέλγοι και οι Ολλανδοί), των προτεσταντικών εθνών (Γερμανοί και Δανοί) ή των καθολικών εθνών. Και ενώ το ελληνικό Σύνταγμα επιτρέπει στην Ορθοδοξία να αποτελεί τον πυρήνα της εθνικής και κρατικής ζωής, οι κανονισμοί της ΕΕ σαφώς δεν θα το επιτρέψουν αυτό. Σαφώς, υπό αυτές τις συνθήκες, η Ελληνική Εκκλησία θα τονίσει έντονα τη δέσμευσή της στις δημοκρατικές αρχές, οι οποίες περιλαμβάνουν τον σεβασμό των δικαιωμάτων των μειονοτήτων.
Αυτό είναι αρκετά συνηθισμένο στην εκκλησιαστική μας ιστορία: όταν η Εκκλησία διώκεται, οι ιεράρχες και οι ιεροκήρυκές της, αρχίζουν να υπενθυμίζουν την ελευθερία της συνείδησης και να θυμούνται το religions non est religionem cogere του Τερτυλλιανού («δεν είναι σωστό μια πίστη να καταπιέζει μια άλλη »[11]). Αλλά μόλις η Εκκλησία είναι κοντά στην εξουσία, οι ιεράρχες και οι ιεροκήρυκές της αρχίζουν να απαιτούσε να «ληφθούν μέτρα» εναντίον των «αχαλίνωτων αιρέσεων»…[12]
Η Ελληνική Εκκλησία έχει εισέλθει σε μια περίοδο περιορισμού της επιρροής της και ως εκ τούτου προετοιμάζεται να υπάρξει στη θέση μιας καταπιεσμένης μειονότητας, πάντα έτοιμη να διακηρύξει «την καταπάτηση της ελευθερίας και των δικαιωμάτων των πολιτών»[13]... Η Ρωσική Εκκλησία, αντίθετα, έχει εισέλθει σε μια περίοδο επέκτασης των δικαιωμάτων της, και ως εκ τούτου οι ιεροκήρυκές της χαρακτηρίζονται από τον τόνο «αυτών που βρίσκονται στην εξουσία»...
Αυτό που δεν καταλαβαίνω σε ρωσικές και ελληνικές δημοσιεύσεις αντιδρώντων, είναι ο συνδυασμός αποκαλυπτικών προσδοκιών και μοναρχικών φιλοδοξιών[14]. Αφενός, ο Αντίχριστος έρχεται ήδη, και κάπου «η ομοιότητα της σφραγίδας του Αντίχριστου» τοποθετείται ήδη· αφετέρου, αναμονή της ανόδου ενός Ορθόδοξου αυτοκράτορα.


(συνεχίζεται)




[1] Δημήτριος, Μητροπολίτης Ροστόφ, Περί Σταυρού, 1855, σ. 318.»

[2] Μεταθανάτιες διδαχές τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Νείλου τοῦ Μυροβλύτου τοῦ Ἁγιορείτου, Ἅγιον Ὄρος, 1912, σ. 57.

[3] Συζήτηση του Α. Ζογκολέφ με τον ιεροδιάκονο Αλέξανδρο // Ευαγγελιστής, 2000, αρ. 22

[4] Θ.Η.Ε. τομ. 2, σελ.878.

[5] Ιεράς Κοινότητας του Ἁγίου Ὄρους της 24.2.1997. Αν και δεν μπορώ να καταλάβω: τι προσωπικά μυστικά μπορεί να έχουν οι μοναχοί; Και πάλι – δεν είναι σαφές πώς αυτή η τηλεπαρακολούθηση της συμπεριφοράς με στερεί από την “ελευθερία εν Χριστώ”. Μήπως η “ελευθερία εν Χριστώ” είναι ελευθερία αμαρτίας; Δυστυχώς, ακριβώς ένα τέτοιο ισοδύναμο προκύπτει από κρίσεις τύπου «η ηλεκτρονική παρακολούθηση ενός ανθρώπου, όπως ενός εμπορεύματος σε κατάστημα, είναι ένας από τους τρόπους σφράγισης του ανθρώπου από την ελευθερία εν Χριστώ» (Περί της σφραγίδας του Αντιχρίστου, του αριθμού 666 και της συντέλειας του κόσμου // Ρωσικός Κήρυκας, 2000, αρ. 3–4).»

[6] Πλήρης βιογραφία του Ἁγίου Ἱγνατίου τοῦ Καυκάσιου, 2002, σ. 335.»

[7] «Ηλεκτρονικές κάρτες και η σφραγίδα του Αντιχρίστου», 1999, σ. 28.

[8] «Ας δούμε τι σημαίνει η ηλεκτρονική καταγραφή και ποιες θα είναι οι συγκεκριμένες συνέπειές της για τον καθένα από εμάς. Εκτός από τις πολιτικές και κοινωνικές απόψεις του καθενός και τις πιθανές ιδιαιτερότητες της συμπεριφοράς, το πανταχού παρόν μάτι του πληροφοριακού κέντρου ανά πάσα στιγμή θα βλέπει πού εργαζόμασταν προηγουμένως. Ποια είναι τα επιτεύγματά μας στην εκπαίδευση και ποιοι τίτλοι σπουδών έχουμε αποκτήσει. Από ποιες ασθένειες έχουμε νοσήσει και ποιες εξακολουθούν να επηρεάζουν τον οργανισμό μας και, ιδιαίτερα, την πνευματική μας κατάσταση. Πόσες φορές και από ποιον έχουμε δεχθεί παράπονα. Ποιες είναι οι σχέσεις μας με τις τράπεζες. Ποια είναι η πραγματική περιουσία μας. Πόσο συχνά και πού ταξιδεύουμε. Με ποιους “υψηλούς” ανθρώπους συνδεόμαστε. Ποιες είναι οι συνήθειές μας…»
– Μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου Κώστα Νικολάου. Παράθεση από: Ηλεκτρονικές κάρτες και η σφραγίδα του Αντιχρίστου, 1999, σ. 28.

[9] «Μήνυμα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος της 9.3.1993 // Ηλεκτρονικές κάρτες και η σφραγίδα του Αντιχρίστου, 1999, σ. 4.»

[10] «Ἀρχιεπίσκοπος Ἀντώνιος (Χραποβίτσκι), Απάντηση στον Ν. Α. Μπερντιάγιεφ για τα «Βήματα» // Βήματα: pro et contra. Ανθολογία, Αγία Πετρούπολη, 1998, σ. 423.»

[11] «Τερτυλλιανός, Επιστολή προς Σκάπουλα, τον αφρικανό ανθύπατο // Ἔργα, τ. 1, 1849, σ. 107.»

[12] Όταν σήμερα σε εκκλησιαστικές εκδόσεις τυχαίνει να διαβάζει κανείς ότι «οι απεριόριστες δυνατότητες της σύγχρονης τεχνολογίας» δημιουργούν «πραγματική απειλή παραβίασης της ελευθερίας του προσώπου μέσα στο κράτος» (από την Εγκύκλιο της Ελληνικής Συνόδου της 9ης Μαρτίου 1993), τότε, αν και συμφωνεί κανείς με αυτό, ωστόσο συλλογίζεται: κι αν η τεχνολογία βρισκόταν στα χέρια των βυζαντινών αυτοκρατόρων και χρησιμοποιούνταν από αυτούς για την καταπολέμηση των αιρέσεων – θα ύψωναν τότε οι Έλληνες επίσκοποι τη φωνή τους κατά του ηλεκτρονικού ολοκληρωτισμού; Ή μήπως το τσεκούρι είναι τρομερό μόνο όταν βρίσκεται σε ξένα χέρια; Σε κάθε περίπτωση, όμως, οι Έλληνες, σε αντίθεση με ορισμένους Ρώσους κήρυκες, δεν έχουν την ελπίδα ότι θα τους δοθεί η ευκαιρία να αρπάξουν τούτο το τσεκούρι και να το χρησιμοποιήσουν οι ίδιοι για να επιβάλουν κρατική ομογνωμία.

[13] Από την Ἐγκύκλιο τῆς Ἑλληνικῆς Συνόδου τῆς 9.2.1998

[14] «Και θα αναστηθεί από το γένος των Ρομανώφ Μέγας Ηγεμών. Η ίδια η ρωσική καρδιά θα τον αισθανθεί. Η όψη του θα είναι κραταιά και λαμπρή, και κανείς δεν θα πει: Ο Βασιλεύς είναι εδώ ή εκεί, αλλά όλοι: Αυτός είναι». Η Αγία Γραφή μιλά γι’ Αυτόν έτσι: «Ἰδού ἵππος λευκός, καὶ ὁ καθήμενος ἐπ᾿ αὐτόν ἔχων τόξον, καὶ ἐδόθη αὐτῷ στέφανος, καὶ ἐξῆλθεν νικῶν καὶ ἵνα νικήσῃ» (Ἀποκ. 6,2), «(Αὐτός) κρίνει καὶ πολεμεῖ ἐν δικαιοσύνῃ. Καὶ ἐκ τοῦ στόματος Αὐτοῦ ἐκπορεύεται ῥομφαία ὀξεῖα, ἵνα ἐν αὐτῇ πατάξῃ τὰ ἔθνη· καὶ Αὐτός ποιμανεῖ αὐτοὺς ἐν ῥάβδῳ σιδηρᾷ» (Ἀποκ. 19,11.15)… Ναι, ἔλα, Μέγας Ρώσος Θεοφρόνιμος Μοναρχης, Βασιλεῦ Παντοδύναμε, φόβε του ἀντιχρίστου!» (Ιβανόβα Ι., «Αν ο Μιλόσεβιτς αξίζει ισόβια κάθειρξη, τότε ο Κλίντον – θάνατο στην ηλεκτρική καρέκλα» // Ρωσικός Κήρυκας, 2001, αρ. 31–33).
Όσον αφορά τους Έλληνες επρόκειτο για κάποιον Βασιλέα Ιωάννη ο οποίος ''προφητεύεται'' με κάποιους ''χρησμούς'΄'…..
Στα κείμενα αυτά, τα λόγια της Γραφής για τον Χριστό, τον μοναδικό Σωτήρα και Κριτή, εφαρμόζονται σε έναν επίγειο ηγεμόνα: αντί για «ο Χριστός είναι εδώ ή εκεί» («Εἶπε δὲ πρὸς τοὺς μαθητάς· ἐλεύσονται ἡμέραι ὅτε ἐπιθυμήσετε μίαν τῶν ἡμερῶν τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου ἰδεῖν, καὶ οὐκ ὄψεσθε. καὶ ἐροῦσιν ὑμῖν· ἰδοὺ ὧδε, ἰδοὺ ἐκεῖ· μὴ ἀπέλθητε μηδὲ διώξητε. ὥσπερ γὰρ ἡ ἀστραπὴ ἀστράπτουσα ἐκ τῆς ὑπ᾿ οὐρανὸν εἰς τὴν ὑπ᾿ οὐρανὸν λάμπει, οὕτως ἔσται καὶ ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ἐν τῇ ἡμέρᾳ αὐτοῦ.» – Λκ. 17,22–24) – εμφανίζεται το «ὁ Βασιλεὺς ἐδῶ ἢ ἐκεῖ». Η επίκληση της Ἀποκαλύψεως «Ναί, ἔρχου, Κύριε Ἰησοῦ» αντικαθίσταται από επίκληση προς έναν επίγειο βασιλέα. Το γνώρισμα που ανήκει μόνο στον Θεό – το «Παντοδύναμος» του μοναδικού Χριστού Παντοκράτορα – αποδίδεται σε άνθρωπο. Η βιβλική βεβαίωση ότι μόνον ο Χριστός έχει τη δύναμη να συντρίψει τη βασιλεία του αντιχρίστου παραθεωρείται, και «φόβος του αντιχρίστου» καθίσταται ο Ρώσος τσάρος ή ο Έλληνας Βασιλεύς. Τέλος, ο ἱππεύς ἐπὶ λευκοῦ ἵππου της 19ης κεφαλαίου της Ἀποκαλύψεως δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να είναι «ἀπὸ τὸν οἶκο τῶν Ρομανώφ», διότι πρόκειται για τον ίδιο τον Χριστό· σε αυτό μαρτυρούν και τα κεφαλαία γράμματα στη ρωσική μετάφραση της Ἀποκαλύψεως, και οι ερμηνείες του ἁγίου Ἀνδρέου Καισαρείας, και η ονομασία Του «Βασιλεὺς Βασιλέων καὶ Κύριος Κυρίων» (Ἀποκ. 19,16).
Το ίδιο αντιχριστιανική αποδεικνύεται και η συνείδηση των εκδοτών του Ζηλωτής της ορθοδόξου ευσεβείας: «Νέος καιρός! Όπως κάποτε όλοι οι υιοί της ανθρωπότητας ανέμεναν τη σωτηρία από την έλευση στον κόσμο τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ Σωτῆρος, έτσι και σήμερα ελπίζουμε στην ανάσταση της Ρωσίας δια μέσου της αγιότητας των Βασιλικών Μαρτύρων» (Λόγος προς τοὺς ἀναγνώστες // Ζηλωτής της ορθοδόξου ευσεβείας αρ. 3 (15), 2000).
Αυτό είναι στην κυριολεξία ιδεολογία τοῦ ἀντί-χριστου: όταν οι ελπίδες που μπορεί να αποθέσει ο χριστιανός μόνο στον Χριστό Σωτήρα μεταφέρονται σε «ἄλλον», σε εκείνον που μπαίνει «ἀντὶ Χριστοῦ».
 ---------------------------------------------------------------------------------------

Οι αριθμοί φορολογίας υπάρχουν στην Ελλάδα από τη δεκαετία του 1960. Ονομάζονται ΑΦΜ εκεί. Στην αρχή εκδίδονταν ανά οικογένεια, στη συνέχεια έγιναν ατομικοί. Όλες οι ενορίες και όλα τα μοναστήρια (συμπεριλαμβανομένων εκείνων στο Άγιο Όρος) έχουν αυτούς τους αριθμούς, και όλοι οι πολίτες της Ελλάδος τους έχουν (συμπεριλαμβανομένων των μοναχών του ρωσικού μοναστηριού στο Άγιο Όρος). Εδώ μπροστά μου είναι ένα εισιτήριο για το πλοίο που μεταφέρει μοναχούς και προσκυνητές στο Άγιο Όρος από την Ουρανούπολη. Το πλοίο, «Άξιον Εστίν», ανήκει στο κοινό του Αγίου Όρους. Και στο εισιτήριο, δίπλα στο όνομα (Αγιορείτικες Γραμμές), είναι αυτό το ίδιο ΑΦΜ – 099645097. Η διαμαρτυρία της Ελληνικής Εκκλησίας δεν είναι κατά των αριθμών, αλλά κατά του ολοκληρωτικού κινδύνου ενός ηλεκτρονικού στρατοπέδου συγκέντρωσης και κατά της χρήσης σατανικών συμβόλων σε κρατικά έγγραφα. Και οι δύο διαμαρτυρίες είναι δίκαιες και κατάλληλες αλλά η δεύτερη δεν έχει αποδειχθεί πλήρως...
Σε κάθε περίπτωση, η πλήρης καταγραφή δίνει στο κράτος τη δυνατότητα να ασκεί αυστηρό έλεγχο στη ζωή των ανθρώπων και θα μπορούσε στην πραγματικότητα να οδηγήσει σε περιορισμό των πολιτικών δικαιωμάτων. Σε αυτή την περίπτωση, εάν ένα άτομο που δεν αντιστέκεται στην εγκαθίδρυση ενός νέου ολοκληρωτισμού διαπράξει αμαρτία, πρόκειται για αμαρτία «εναντίον του εαυτού του», όχι για αμαρτία έναντι ​​του Θεού.
Κάποιος που μετακομίζει από ένα απομακρυσμένο αγρόκτημα στην πόλη γίνεται πιο ευάλωτος στον έλεγχο, καθώς κινείται πιο κοντά στο κέντρο της κρατικής εξουσίας. Κάποιος που ζει με μισθό, γίνεται πιο ευάλωτος στην πίεση, καθώς το εισόδημά του καταγράφεται και παρακολουθείται με σαφήνεια. Κάποιος που εγγράφεται σε υπολογιστή τελικά θα κάνει ολόκληρο το πορτοφόλι του διαφανές... Αλλά τι σχέση έχει αυτό με την άρνηση του Χριστού; Κάποιος που περιπλέκει τη ζωή του μπορεί να κατηγορηθεί για έλλειψη προνοητικότητας, αλλά όχι για άρνηση του Χριστού, και αν αυτό είναι αμαρτία έναντι του εαυτού μου, τότε είναι καιρός να αξιολογήσω μόνος μου σε ποια περίπτωση θα ακολουθήσω το δρόμο των παραχωρήσεων ή θα υψώσω οδοφράγματα...
Τα δεσμά του υπολογιστή αποκτούν σημασία για έναν Χριστιανό μόνο υπό ένα σενάριο: αν το κράτος θεωρεί την ίδια την Ορθοδοξία απαγορευμένη. Δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος σε αυτό το σύστημα για εκείνους τους ανθρώπους που έχουν συνδέσει ολόκληρη τη ζωή τους με την Εκκλησία (ακόμα και αν παραμένουν λαϊκοί, αλλά εργάζονται σε εκκλησιαστικά ιδρύματα). Είναι επικίνδυνο μόνο για τους «Νικόδημους» — ανθρώπους που πιστεύουν κρυφά, κρύβουν την πίστη τους από τους συναδέλφους τους... Υπήρχαν πολλοί τέτοιοι άνθρωποι στη σοβιετική εποχή. Αλλά στην εποχή του Αντίχριστου, δεν θα υπάρχει χώρος για τέτοια μυστικά. Η νέα τεχνολογία διευκολύνει το ξεσκέπασμα των απόψεων ακόμη και εκείνων των πιστών που δεν τις διαφημίζουν.
Όσοι φοβούνται την παρακολούθηση από την καταγραφή υπολογιστών, ουσιαστικά φοβούνται ότι θα είναι πιο δύσκολο για αυτούς να κρύψουν την Ορθοδοξία τους... Μόνο για αυτή την ομάδα ανθρώπων είναι επικίνδυνη η παρακολούθηση εκ των υπολογιστών. Αλλά εδώ, ανεξάρτητα από τον αριθμό των κατασκόπων και των υπολογιστών, ένας Χριστιανός πρέπει να είναι σε θέση να ομολογήσει την πίστη του. Τι θα έπρεπε να επιθυμεί ένας Χριστιανός εκείνη τη στιγμή; Να κρυφτεί και, σαν σοφός ψαράς, να επιβιώσει μέχρι το τέλος των διωγμών του Αντίχριστου; Ή μήπως θα έπρεπε να επιθυμεί να του γίνει δεκτή η ομολογία; Έτσι, η παρακολούθηση ανθρώπων μέσω υπολογιστή είναι άβολη μόνο για όσους θέλουν να κρατήσουν μυστικές τόσο τις αμαρτίες τους όσο και την πίστη τους. 
Το παράδοξο της μάχης κατά του αριθμού είναι ότι αυτή η μάχη χρειάζεται μόνο για όσους σκοπεύουν να αποκρύψουν την Ορθοδοξία τους στο μέλλον, αλλά αυτό ακριβώς είναι το αποτέλεσμα που ένα τέτοιο άτομο δεν θα επιτύχει ποτέ διότι θα έχει ήδη προστεθεί σε μια ειδική λίστα: «Στην διάταξή υπ΄ αριθ. 68, ο Μπουκάγιεφ τοποθετεί ορισμένους πολίτες στην κατηγορία των «προβληματικών» (δηλαδή, εκείνων που διαφωνούν με την κωδικοποίηση του Αριθμού)· προτείνει την ένταξή τους σε μια ειδική βάση δεδομένων «μέχρι να ληφθεί απόφαση για την εργασία με προβληματικά άτομα»[1]
Το αντιχριστιανικό κράτος χρειάζεται όλη αυτή την εξειδίκευση των υπολογιστών μόνο για να εντοπίσει με ακρίβεια τους «φανατικά» σκεπτόμενους Χριστιανούς. Και να που είμαστε έτοιμοι να συντάξουμε μόνοι μας τέτοιες λίστες! Έτσι, οι ιδιαίτερα ένθερμοι μαχητές κατά του αριθμού μπορούν να θεωρηθούν βοηθοί του Αντίχριστου (ελπίζω ασυνείδητοι), διότι διευκολύνουν σημαντικά το έργο της αστυνομίας, αναγκάζοντας ουσιαστικά τους Ορθόδοξους Χριστιανούς να εγγραφούν μόνοι τους... Κατόπιν αιτήματός τους, τοποθετείται σφραγίδα στα διαβατήρια των Ορθόδοξων Ουκρανών («Στα διαβατήρια ατόμων που, λόγω των θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεών τους, αρνούνται να δεχτούν αριθμό ταυτότητας, γίνεται σημείωση που υποδεικνύει το δικαίωμά τους να πραγματοποιούν πληρωμές χωρίς αριθμό ταυτότητας»). Έτσι, πολύ σύντομα, ούτε καν ηλεκτρονικά, το ουκρανικό κράτος θα γνωρίζει τα ονόματα όλων των «ορθόδοξων φανατικών» του. 
Υπάρχουν δύο τρόποι κυνηγιού. Ο ένας είναι η μέθοδος των αιλουροειδών: να καταδιώκουν ήσυχα και ύπουλα το θήραμά τους, πλησιάζοντάς το σιωπηλά με ελαφρύ βάδισμα... Η δεύτερη μέθοδος είναι το κυνήγι με σκύλους, με γάβγισμα, πυροβολισμό και τον θόρυβο των σαλπίγγων. Σε αυτήν την περίπτωση, το ίδιο το θήραμα τρέχει έξω από την κρυψώνα του και τρέχει προς την κατεύθυνση που του υποδεικνύεται - προς τον σκοπευτή... Λοιπόν, ακριβώς αυτή η δεύτερη τεχνική - το κυνήγι - λειτουργεί τώρα. Δεν χρειάζεται καν να ψάχνετε για Ορθόδοξους Χριστιανούς - σπεύδουν να εγγραφούν οι ίδιοι ως Ορθόδοξοι. Και ποιος παρατάσσει τους πιστούς για αυτό το είδος εγγραφής; Είναι ακριβώς οι μαχητές κατά του αριθμού![2].

Γράφουν:

«Σύντομα ένα άτομο θα βρεθεί σε ένα σταυροδρόμι μεταξύ τριών δρόμων: του αριθμού, του θανάτου από έλλειψη μέσων διαβίωσης και της εξόδου σε μακρινές χώρες »[3].

Αυτό σημαίνει ότι οι αντιδρώντες καλούν τους Ορθόδοξους να περιθωριοποιηθούν, να γίνουν απόκληροι που έτσι δεν θα μπορέσουν με κανέναν τρόπο να επηρεάσουν την τύχη της χώρας τους. Πόσο αξιοσημείωτα συμπίπτουν οι στόχοι τους με εκείνους των ριζοσπαστικών «δημοκρατών»!
Ο πατήρ Πέτρος Ανδριέφσκι περιέγραψε σωστά αυτούς τους τρόπους «φυγής»:
 «Είναι αξιοσημείωτο ότι ο συγγραφέας, με την επίμονη απόρριψη του Αριθμού, καταλήγει στο συμπέρασμα (ίσως σύμφωνα με τα σχέδια των Τεκτόνων): «Ήρθε η ώρα να εγκαταλείψουμε τις ελπίδες για να παραμείνουμε πιστοί στον Χριστό και ταυτόχρονα να επιβιώσουμε στις μεγάλες πόλεις». Ο συγγραφέας προτείνει την πώληση των περιουσιών από Ορθόδοξους Χριστιανούς και τη φυγή σε απομακρυσμένες περιοχές, μακριά από το κέντρο, ως το ασφαλέστερο μέσο για την επίτευξη της Βασιλείας των Ουρανών. Ας φανταστούμε ότι όλοι οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί ακολουθούσαν αυτή τη συμβουλή: εγκατέλειψαν τα σπίτια τους, τα διαμερίσματά τους, τις εκκλησίες και τα μοναστήρια και κατέφυγαν σε μακρινές χώρες, επιλέγοντας οικειοθελώς ένα Ορθόδοξο γκέτο... Αισθάνονται οι συγγραφείς τέτοιων άρθρων ότι έχουν κάποια ευθύνη για τις απρόβλεπτες ενέργειες και τις διαλυμένες ζωές πολλών από τους αναγνώστες τους; Και θα ήταν ευάρεστη στον Θεό μια τέτοια αυτοθυσία, που γίνεται μάλλον από φόβο για χάρη ενός φανταστικού Αντιχρίστου (εφόσον εν έχει εμφανιστεί), και καθόλου για χάρη του Χριστού;»[4].
Και υπήρχε ένα ακόμη ερώτημα στο οποίο οι αντιδρώντες δεν μπορούσαν να απαντήσουν· ένα ερώτημα που τους έθεσαν οι ίδιοι οι άνθρωποι που είχαν τρομάξει: «Συνειδητοποιήσαμε ότι η αποδοχή αυτού του αριθμού αναγνώρισης είναι το πρώτο βήμα προς την αποδοχή της σφραγίδας του Αντίχριστου, και θα ήταν καλύτερο να μην δεχτούμε αυτόν τον αριθμό. Αλλά πώς θα συνεχίσουμε να ζούμε; Όσο ο Αντίχριστος δεν είναι εδώ, και κανείς δεν ξέρει ακριβώς πότε θα είναι, και αν, μέσω των προσευχών των αγίων ιερέων, η ώρα του δεν έρθει τώρα, αλλά αργότερα, τι θα κάνουμε τότε; Αν δεν εργαστούμε τώρα, και πεθάνουμε από την πείνα με όλη μας την οικογένεια, δεν θα θεωρηθεί αυτό αυτοκτονία; Άλλωστε, αυτό δεν είναι η πιο τρομερή αμαρτία;»[5].



[1] Στρέλτσικ Ε. «Οι πιστοί θα πληρώνουν φόρους. Στην εφορία έφτασαν νέα ερωτηματολόγια, ειδικά σχεδιασμένα για τους ορθοδόξους», 29.11.2000.

[2] «Απαιτούμε: … Να παρασχεθεί στους Ορθοδόξους πιστούς πολίτες η δυνατότητα να λαμβάνουν και να χρησιμοποιούν διαβατήριο, στο οποίο θα έχει αποκλειστεί η στήλη για την αναγραφή του αριθμού και του γραμμωτού κώδικα, και στο οποίο θα προσαρτάται ειδικό πιστοποιητικό (ένθετο ή σφραγίδα)» (Η Επισκοπή Βλαντιμίρ-Σούζδαλ κατά του ΑΦΜ. Ανοιχτή έκκληση προς τον Πρόεδρο της Ρωσικής Ομοσπονδίας Β. Β. Πούτιν // Ρωσικός Αγγελιαφόρος. 2001, № 7).

[3] «Χωρίς υπογραφή. Μπορεί να αποφευχθεί ο αριθμός; Ποιον να ακούσουμε και σε ποιον να πιστέψουμε.» // Ρωσικός Κήρυκας, αρ. 43–45, 2000.

[4] π. Πέτρος Αντριέφσκι. «Ο Αντίχριστος και η "αριθμοφοβία"» // (Η Χάρις του Αγίου Φωτός), αρ. 6, 2001.

[5] ''Ευαγγελισμός'', 1999, αρ. 19.
σ.σ. Φανταστείτε να πίστευαν στα σοβαρά, οι περισσότεροι χριστιανοί, δηλώσεις όπως εδώ: https://www.youtube.com/watch?v=WFmrhS-afc4&t=5374s και εδώ https://www.youtube.com/watch?v=aHbGDsqjdGo&t=1984s

ΠΗΓΗ.ΕΝ ΤΟΥΤΩ ΝΙΚΑ