Οι τέσσερις μορφές φαρισαϊσμού και υποκρισίας


Η παραβολή του Τελώνου και του Φαρισαίου μας διδάσκει ότι η υποκρισία και ο φαρισαϊσμός είναι ύπουλες αμαρτίες, που μπορούν να μολύνουν ακόμα και τις πιο ιερές στιγμές της ζωής μας. Η ουσία τους βρίσκεται στην αυτοδικαίωση, στην περιφρόνηση των άλλων και στην ψευδή υπερηφάνεια: «Ο Θεός, ευχαριστώ σοι ότι ουκ ειμί ώσπερ οι λοιποί των ανθρώπων».


1. Φαρισαϊσμός της αυτοδικαίωσης

Είναι η στάση των χλιαρών χριστιανών που νομίζουν ότι είναι καλύτεροι από τους άλλους. Λένε: «Εγώ δεν είμαι σαν τους Φαρισαίους, είμαι τίμιος και αγαπώ τον κόσμο». Στην ουσία όμως επαναλαμβάνουν τη συμπεριφορά του Φαρισαίου, θεωρώντας τον εαυτό τους ανώτερο και απομακρυνόμενοι από την αληθινή μετάνοια.


2. Φαρισαϊσμός της διάσπασης και των φατριών

Αφορά όσους δημιουργούν ομάδες, αδελφότητες ή θρησκευτικά σχήματα και περιφρονούν όσους δεν ανήκουν σε αυτά. Η πρακτική αυτή οδηγεί σε διχασμό, προσωπολατρία και κακολογία των άλλων. Ο Απόστολος Παύλος το καταδικάζει: «Εγώ είμαι του Απολλώ, εγώ του Κηφά… Μεμέρησται ο Χριστός;»


3. Φαρισαϊσμός της επιδεικτικής ευσέβειας

Συναντάται σε ευσεβείς που εκκλησιάζονται, προσεύχονται και κοινωνούν, αλλά θεωρούν τον εαυτό τους ανώτερο από τους άλλους. Επιδεικνύουν τα πνευματικά τους έργα και κατακρίνουν τους άλλους, μετατρέποντας την πίστη σε μέσο αυτοπροβολής, αντί για ταπεινή σχέση με τον Θεό.


4. Ο Τελωνικός Φαρισαϊσμός, ή αλλιώς ο Συνδυασμένος Φαρισαϊσμός, αποτελεί μια ιδιαίτερα επικίνδυνη μορφή υποκρισίας και πνευματικής διαφθοράς. Σε αυτήν συνυπάρχουν τα αρνητικά στοιχεία του Τελώνου, δηλαδή τα βαριά και φανερά αμαρτήματα, με τα χαρακτηριστικά του Φαρισαίου, όπως η αυτοδικαίωση και η υποκρισία. Το παράδοξο αυτής της κατάστασης είναι ότι ο άνθρωπος διαπράττει σοβαρά αμαρτήματα, αλλά δεν μετανοεί γι’ αυτά· αντίθετα, καυχιέται για τις πράξεις του και ταυτόχρονα κατακρίνει όσους προσπαθούν να ζήσουν σύμφωνα με τις εντολές του Θεού και τις χριστιανικές αρετές. Ο κίνδυνος αυτής της συμπεριφοράς είναι τεράστιος: προκαλεί απόλυτη ηθική διαστροφή, δηλητηριάζει τόσο τον ίδιο τον άνθρωπο όσο και τους γύρω του, και μολύνει την κοινότητα με υποκρισία, αλαζονεία και πνευματική πτώση.



Σχόλια